(p. 172) uvvu uvvu. [Tel.] n. Attempt, exertion, effort. పూనిక, ఉవ్వెత్తు uvv-eṭṭu. adj. All యావతు. 'ఒకల్క మాత్రలోని నువ్వెత్తు గొనరె' M. v. 30. ఉవ్వెత్తుగా uvvettu-gā. Quite easily. All at once. మిక్కిలి చులకనగా, ఏకకాలమందు. Completely. నిశ్శేషముగా. From the bottom అడుగుతో. 'మైమత్తిలి మిమ్మెరుంగక సమస్తరిపుప్రకరంబు వచ్చియువ్వెత్తుగ గూలెపా పమతులెయ్యెడలన్ జయమంద నేర్తురే.' Chenna BP. v. 65.

(p. 221) aupāsanamu aupāsanamu. [Skt. from ఉపాసనము.] n. The worship of fire enjoined on a married Brahmin every morning గృహస్థుడగు బ్రాహ్మణుడు ప్రాతఃకాలమందు చేయవలసిన అగ్ని యుపాసన. In a comic sense, smoking tobacco.

(p. 275) kāru kāru. [Tel.] n. A season, time of the year. కాలము. చిన్నకారు childhood, youth. తొలికారు the opening of the year. కారు మెరుపు or తొలికరుమెరుపు or క్రొక్కారు మెరుంగు vernal lightning తొలివానకాలపు మెరుపు. నవకారు Spring. ఈ సంవత్సరములో ముక్కారులున్ను పండినవి the three seasons have yielded crops this year. ఒక కారు కోడిపిల్లలను అమ్మివేసినాను I have sold one brood of chickens. నాలుగు కారులగిత్త a heifer four years old. కారు కాలము, ఫలకాము harvest time. కారు పంట, a crop that depends on the rain. వర్షాకాలమందు నీరాసరానుపండే పల్లపుపంట, కారువడ్లు rice grown in the hot season, ఎండకాలమందు పండే వరి ధాన్యము. కారువాయిధర price current of grain at the time of reaping. A plough-share. పటుకారు or నీరుకారు tongs, a pair of pincers. Darkness, jetty blackness. నలుపు, చీకటి. కారుకమ్మెను darkness came on. A forest కారుచిచ్చు wild or forest fire. The plu. కారులు, అనగా వదరులు hard language; reviling. పరుషవచనము; vain talk వ్యర్థవచనము. కారులు lies అబద్ధములు. A stain కర్రు. Ignorance అజ్ఞానము.

(p. 570) tri tri. [Skt. cf. Eng. 'Three.'] pron. Three మూడు. త్రింశత్ or త్రింశత్తు trimṣat. n. Thirty. ద్వాత్రింశత్ Thirty two. త్రికము trikamu. n. The thigh bone, ముడ్డిపూస. A water wheel. కపిల. త్రికటుకము tri-kaṭukamu. n. Lit: The three spices, viz., black pepper, dry ginger, and long pepper. సొంటి, పిప్పలి, మిరియాలు త్రికరణము tri-karaṇamu. n. The three elements of action, i.e., thought, word and deed. త్రికరణశుద్ధి pure in thought, word and deed. త్రికరణశుద్ధి pure in thought, word and deed. త్రికాలము tri-kālamu. n. The three times, i.e., morn, noon and night. త్రికాలమందున్న always, ever, day and night, at all hours. త్రికూటము tri-kuṭamu. n. A certain hill. త్రికోణము tri-kōṇamu. n. A triangle. మోచేతివంపు. త్రికోణకుండలి ṭri-kōṇa-kunḍali. n. The pineal gland, the part of the brain wherein the soul is imagined to dwell. త్రితయము tri-tayamu. pron. Three, మూడు. త్రిత్వము tritvamu. n. Lit: Three-ness, Trinity-a term used in Christain Theology. త్రిదండము tri-danḍamu. n. A staff, formed of three slips of split bamboo, six feet long bound together as one cane, each slip being intended to represent Thought, Word and Deed. మనోదండము, వాగ్దండము, కర్మదండము అను మూడు దండములు; ఈ మూడు దండములుగల సన్యాసాశ్రమము. త్రిదండి a mendicant bearing such a staff. త్రిదశుడు tri-daṣuḍu. [త్రి+దశ = three states or thrice ten (years)] n. One who enjoys the three stages of live, viz, infancy, youth and manhood, but no old age. A god: so named as being 'thirty years old:' this being considered the prime of a man: and the age at which immortals always continue. త్రిదశాలయము tri-daṣ-ālayamu. n. Lit: The abode of the immortals, i.e., Heaven, స్వర్గము. త్రిదివము tri-divamu. n. Heaven. త్రిదివుడు tri-divuḍu. n. A god. Padma. ix. 86. త్రిదివేశుడు a god; or, Indra, as lord of the gods. త్రిదోషము tri-dōshamu. n. Disorder of the three humours, viz., phlegm, bile, and strabilis. వాత పిత్త శ్లేష్మములు. త్రినేత్రుడు or త్రిలోచనుడు tri-nētruḍu. n. The three eyed god, that is, Siva. త్రివథగ tri-patha-ga. n. The stream which runs in 'three beds,' i.e., the Ganges, fabled to flow through heaven, earth and hades. త్రిపుమడ్రము tri-punḍramu. n. The triple mark worn across the forehead by Saivites. (ఊర్ధ్వపుండ్రము is the upright line worn by the Vaishnavites.) త్రిపుట tri-puṭa. n. The name of a certain musical metre. ఏడక్షరములకాలము. త్రిపురము tri-puramu. n. The name of a district of Bengal (now called Tipperah) called after its kind, Tripura, a giant who was vanquished by Siva: who, as 'slayer of Tripura' derives hence the name త్రిపురజిత్తు, త్రిపుసూదనుడు, త్రిపురాంతకుడు, త్రిపురారి, &c. త్రిపురదేవి or త్రిపురసుందరి the Bonạ Dea, Venus. త్రిఫలము tri-phalamu. n. The three species of myrobalan; the Phyllanthea emblica కరక, Terminalia chebula తాడి, and Terminalia speciosa ఉసిరిక.

(p. 781) pūrṇamu pūrṇamu. [Skt.] adj. Full, filled, నిండిన. Complete, all, entire. సమస్తము. Strong, powerful, able. శక్తిగల. పూర్ణకము pūrṇakamu. n. A filling up; as పాదపూర్ణకము a peg in a verse: any useless word inserted to fill the measure, as ఒగి, తగన్, ఇల, &c. పూర్ణకుంభము pūrṇa-kumbhamu. n. An ornamented vase filled with water and used in marriages, &c. పూర్ణగర్భము pūrṇa-garbhamu. n. A sort of cake. బూరె. పూర్ణపాత్రము or పూర్ణానకము pūrṇa-pātramu. n. A full cup or vessel, a vessel filled with cloths or ornaments, which are scrambled for at a festival, a vessel full of rice presented at a sacrifice to the superintending and officiating priests. హర్షాదుత్సవకాలే యదలంకారాంబరాదికం. కట్నము కోసరము పండ్లు పసుపుబట్టలు మొదలైనవి ఉంచిన పళ్లెము; ఉత్సవకాలమందు సంతోషముచేత వస్త్రాభరణాదికమును దోచుకొనుట; వస్తుసంపూర్ణపాత్రము. పూర్ణమాసము or పౌర్ణమాసము pūrṇa-māsamu. n. A sacrifice performed on the day of the full moon. పూర్ణము or పూర్నము pūrṇamu. n. The inside of a pie. The stuffing of a cake. పూర్ణిమ or పౌర్ణిమాసి pūrṇima. n. The lunar day on which the moon is full. పున్నమ, పౌర్నమి. పూర్ణీభవించు pūrṇī-bhavinṭsu. v. n. To become full, నిండు, పూర్ణమగు. పూర్ణుడు pūrṇuḍu. n. One who is full or well skilled. వాడు విద్యలో పూర్ణుడు he is an accomplished scholar.

(p. 809) podugu podugu. [Tel.] n. The udder of a cow. పొదుగుకోసి పాలుతాగు to cut off the udder to drink milk; a proverb like that of killing the goose that laid golden eggs. పొదుగుచేయు podugu-chēyu. v. n. To have a large udder, as a cow about to calve (ఆవులోనగునది యీనబోవుకాలమందు) పెద్దపొదుగుగలదగు. ఆవు పొదుగు చేస్తున్నది the milk is coming into the udder (previous to calving time.)

(p. 848) prāvṛṭṭu , or ప్రావృష prāvṭiṭṭu. [Skt.] n. The rainy season. వర్షాకాలము, వర్షర్తువు. ప్రావృషిజము prāvṛishijamu. n. A frog, as being 'produced by rain.' కప్ప. ప్రావృషేణ్యము prāvṛshēṇyamu. adj. Of the rains, produced in the rainy season. వర్షాకాలసంబంధమైన, వానకాలమందుపుట్టే. 'ప్రావృషేణ్య జలదాసితవర్ణుడు.' M. I. vi. 253. n. A tree called Nauclea cadamba. నీపే or మొగులుకడిమి.

(p. 914) brahma brahma. [Skt. బృహ్. (brih) to increase, Probably, the Indianised form of the name of 'Abraham', as బ్రహ్మము is of 'Abram,' the పితామహ of the Jewish race. Compare their stories.] n. The god Brahma, the operative creator of the world. ఇది బ్రహ్మభేద్యముగానున్నది this is invincible even to Brahma. వాడు వట్టి యంబ్రహ్మ he is a mere simpleton. There are said to be nine Brahmas, viz., భృగువు, పులస్త్యుడు, పులహుడు. అంగిరసుడు, అత్రి, క్రతువు, దక్షుడు, వసిష్ఠుడు, మరీచి. బ్రహ్మము brahmamu. n. The deity, పరమాత్మ. The Veda, వేదము. Meditation, తపము. బ్రహ్మకమ్మి brahma-kammi. n. The seam that goes down the middle of a sheet. బ్రహ్మచర్యము brahma-charyamu. n. The bachelor state. Abstinence from sexual intercourse. బ్రహ్మచారి brahma-chāri. n. A bachelor or novice: the title borne by a Brahmin during the period of religious instruction, which extends from childhood up to manhood, when he is married. బ్రహ్మచారిణి brahma-chāriṇi. n. A maiden that remains unmarried, a female novice: a woman leading a life of continence. బ్రహ్మచర్యమును అనుష్ఠించు స్త్రీ బ్రహ్మణ్యము Same as బ్రహ్మదారువు, గంగ రావిచెట్టు, (q. v.). adj. Relating to, or connected with a Brahmin. బ్రాహ్మణహితము. బ్రహ్మత్య brahmatya. (correctly, బ్రహ్మహత్య.) n. Brahmin-slaying, బ్రాహ్మణునిచంపడము. బ్రహ్మత్వము brahmatvamu. n. Identification with Brahma, or God. Godhead. బ్రహ్మసాయుజ్యము, బ్రహ్మస్వరూపము. బ్రహ్మదండి brahma-danḍi. n. The Mexican or Prickly Poppy. (Watts); a plant called Argemone mexicana. (Wight.) వారాహి. బ్రహ్మనాడి brahma-nāḍi. n. The cerebral nerves. Hari Vams. i. 11. బ్రహ్మనాభుడు brahma-nābhuḍu. n. An epithet of Vishnu. బ్రహ్మపుత్రము brahma-putramu. n. The river Brahmaputra. A sort of poison. మకరాక్షజాతిసర్ప విషము. బ్రహ్మపుత్రుడు brahma-putruḍu. n. A name of Narada. నారదుడు. Kētu, కేతుగ్రహము. బ్రహ్మబంధువు brahma-bandhuvu. n. A wretch, a miscreant infamous as a false witness. అబద్ధపుసాక్ష్యము పలికినందువల్ల నిందింపబడ్డవాడు, కూటసాక్షి అయిననిందితుడు. బ్రహ్మబిందువు brahma-binduvu. n. A drop of Saliva. బ్రహ్మభూతుడు brahma-bhūtuḍu. n. One who has become one with the Supreme Spirit. బ్రహ్మత్వముపొందినవాడు. బ్రహ్మభూయము or బ్రహ్మసాయుజ్యము brahma-bhūyamu. n. Brahmanhood, బ్రహ్మత్వము. బ్రహ్మయజ్ఞము brahma-yagnamu. n. The name of a certain rite among Brahmins. వేదపాఠము. బ్రహ్మరథము brahma-rathamu. n. A vehicle or car borne on the shoulders of Brahmins. P. i. 14. Vulgarly, a bier. పాడె, శవవాహనము. బ్రహ్మరంధ్రము brahma-randhramu. n. The fontanella, in anatomy: the quadrangular aperture found betwixt the os frontis and ossa sincipittis, in children just born; మాడపట్టు, నడినెత్తి. At death the soul is supposed by the Hindus to quit the body by this crevice. బ్రహ్మరాకాసిచెట్టు brahma-rākāsi-cheṭṭu. n. The giant-aloe used in fences. బ్రహ్మరాక్షసి brahma-rākshasi. n. A ghoul, ogre or she-sprite. కోతిపుండు బ్రహ్మరాక్షసి అయినది this made matters worse than before. బ్రహ్మరాక్షసుడు brahma-rākshasuḍu. n. A fiend of the Brahminical class: a priest's ghost. బ్రహ్మలిపి or బ్రహ్మవ్రాత brahma-lipi. n. An unintelligible scrawl, a bad scribble. Originally applied to the lines or the sutures of the skull, which are supposed to be hieroglyphics, the mysterious writing of destiny. తలపుర్రె మీది వ్రాత, చిక్కుగానుండేవ్రాలు. బ్రమ్మావాది brahma-vādi. n. A Vedantist, వేదాంతి. బ్రహ్మ విద్వాంసుడు brahma-vidvān-siḍu. n. An illustrious doctor or professor. బ్రహ్మవేళ brahma-vēḷa. n. Dawn. అరుణోదయకాలము. A. vi. 2. బ్రహ్మవ్రాలు brahma-vrālu. n. The handwriting of God: a name given to the crooked lines on the skull. బ్రహ్మసూత్రము brahma-sūtramu. n. The sacred thread worn by Brahmins. యజ్ఞోపవీతము, ౛ందెము. బ్రహ్మసువు brahma-suvu. n. Manmadha, మన్మధుడు. బ్రహ్మస్వము brahma-svamu. n. A Brahmin's property or wealth. బ్రాహ్మణసొత్తు Kod. § 5. Jain. 1. 77. బ్రహ్మహత్య brahma-hatya. Brahmin-slaying. Also (vulgarly) any killing; thus పిల్లిబ్రహ్మహత్య cat slaughter. బ్రహ్మహత్యగాడు brahma-hatya-gāḍu. n A Brahmin-slayer, a man of blood. బ్రాహ్మణుని చంపినవాడు. బ్రహ్మాంజలి brahm-ānjali. n. Joining both hands together while reading the Vedas. వేదాధ్యయన కాలమందలిమ్రొక్కు. బ్రహ్మాంము brahm-ānḍamu. n. The globe, the universe, the world. adj. Huge, vast, immense, awful. బ్రహ్మాండముగా brahmānḍamu-gā. adv. Vastly, prodigiously. బ్రహ్మణి brahmāṇi. n. The female energy of Brahma. సరస్వతి. బ్రహ్మానందము brahm-ānandamu. n. Divine bliss. Great joy. మహాసంతోషము. బ్రహ్మరణ్యము brahm-āranyamu. n. A place where the Veda is studied. వేదపాఠభూమి. బ్రహ్మవర్తము brahm-āvartamu. n. Brahmāvarta, the land first occupied by the Brahmins to the north-west of Delhi. బ్రహ్మాసనము brahm-āsanamu. A sacred seat. బ్రహ్మ్యము brahmyamu. n. Divineness. నాదబ్రహ్మ్యము divine harmony, heavenly tones. See బ్రాహ్మణము.

(p. 1058) yaugapadyamu yauga-padyamu. [Skt. from యుగపత్.] n. Simultaneity, ఏకకాలము. 'యౌగపద్యాభియానంబున.' P. ii. 14. టీ ఏకకాలమందలిగమనించుట చేట. 'సర్వేషామేవపాపానాం యౌగపద్యేవనాశనం.' Lalit. iii. 33.

(p. 1111) loṭṭi loṭṭi. [Tel.] n. The small earthen pot used in drawing toddy from the tree. చెట్టునకల్లునొడిచేకుండ. 'మొలచుట్టున్వడదోలు దాననగు బల్మోకావయిన్ గీతక, త్తులు మారేముసలంబు వామభుజమందుం గానికిర్వంకలన్, కలులొట్లొండెడ కట్లనిచ్చెన పిరుందం గొమ్మకాల్చందమున్. తలకోరాముడిగుడ్డయుం దవరప్రాతః కాలమందెప్పుడున్.' Chenn. v. 202. లొట్టిముచ్చు a drunkard, తాగుబోతు. లొట్టిపుండు loṭṭi-punḍu. n. A hollow sore, an ulcer, a sinus.

(p. 1118) vandanamu vandanamu. [Skt.] n. An obeisance, salutation, అభివాదనము, నమస్కారము, Praise, స్తుతి. Thanks. వందనమిడు or వందనముచేయు vandanam-iḍu. v. n. To honour, salute, bow to. వందనమాల vandana-māla. n. A garland hung over a gate or carved in stone trellis. ద్వారమందు కట్టినతోరణము. వందారువు or వందారుడు vandāruvu. n. One who salutes or pays homage. నమస్కారము చేయువాడు. వంది vandi. n. A herald, bard, panegyrist. ప్రాతఃకాలమందు రాజులను మేలుకొలిపేవాడు, స్తుతిచేసి జీవించువాడు, బట్టువాడు. వందించు vandinṭsu. v. a. To praise, స్తుతించు. వందితుడు vandintuḍu. n. One who is praised or saluted, స్తుతింపబడినవాడు, నమస్కరింపబడినవాడు. వంద్యము vandyamu. adj. Honourable, venerable, worthy or regard Lauded or laudable. కొనియాడదగిన, పూజ్యమైన. 'సకలలోకైకవంద్యంబు సకలసుజన, చిత్తరంజనకారణంబుత్తమంబు.' Vish. i. 31. వంద్యుడు vandyuḍu. n. One who is worthy to be praised. పూజ్యుడు లోకవంద్యుడు fit to be praised or extolled by the whole world.

(p. 1133) varuvāyi varuvāyi. [Tel.] n. The dawn, morning, ప్రాతఃకాలము. వరువాత. (in the locative case.) In the morning, ప్రాతఃకాలమందు.

(p. 1219) vēḍabamu vēḍabamu. [from Skt. విడంబనం] n. Curiosity, wonder, amusement. వింత, వేడుక, చోద్యము. A trick, trickery, deceit, మాయ, వంచన. A mask, వేషము. 'విలయకాలమందు విశ్వంబునీపెద్ద, కడుపులోన దాచుకడిదిమేటి, నటుడవవీవునేడు నాగర్భజుడవవుట పరమపురుష వేడబంబుగాదె.' (B. x. iii. 27.) 'అస్త్రంబుధరియిమచచుట, తపస్వియునట యిట్టివేడబము లెయ్యెడగలవే.' Kasi. Kan. viii. 66.

(p. 1294) sadyḥ or సద్యము sadyah. [Skt.] adv. Instantly, momentarily, at the moment, in an instant. తత్కాలమందు, అప్పుడు. భార. స్వ. i. సద్యఃఫలము the immediate result or reward. సద్యఃకాలము present time. సద్యఘృతము butter just fried, fresh ghee. సద్యోజలము new fallen rain.

(p. 1318) sāndhyamu sāndhyamu. [Skt. from సంధ్య.] adj. Evening; produced at evening, or relating to evening. సాయంకాలమందు కలిగిన, సంధ్యాసంబంధమైన. సాంధ్యరాగము the redness of the sky in the evening, సంధ్యారాగము. Also, the name of a sort of silk. BD. iii. 112.