(p. 142) ī ī. [Tel.] adj. This, these, as ఈ చోటున in this place. ఈ కావులు these farmers.

(p. 269) kāta or కావుత kāḷa. [Tel. from అగు.] An affix in blessing. May it be so! అగుగాక.

(p. 279) kāvuṭa kāvuṭa. [Tel.] n. The verbal noun form of అగు. 'ఇది సిద్ధముకావుటెరింగి' భార. అది. i .

(p. 279) kāvuta or కాత or కావుతన్ kāvuta. [Tel.] imp. v. In poetry, a precative particle derived from అగు similar to వలెను or గాక. q. v. Be it so! may it be so! so be it! సంపదలీవుగాత may he bestow wealth on thee! నన్కృపనెప్పుడు ప్రచుగావ్రతన్ may he ever support me by his grace! అతని సంపద శత్రులజేరుగావుతన్ may his wealth be given to his foes!

(p. 279) kāvuna kāvuna. [Tel.] adv. Therefore, then, whereupon కాబట్టి.

(p. 279) kāvupātara kāvu-pātara... [Tel.] n. A deep pit for grain.

(p. 668) nīru nīru. [Tel.] adj. Slight. అల్పము. నీరెండ the soft sunshine (ఎండ) of evening. 'నీరెండగాయ.' A vi. 129. నీరుపదును slight sharpness, కొంచెమువాడి. నీరుపాయము nīru-pāyamu. n. Youth, adolescence, యౌవనము. నీరుకావి or నీర్కావి nīru-kāvi. n. A reddish tint. the soft tint of fine cloth after its newness has gone off. కొంచెమెరుపు. నీరు కావులు nīru-kārulu. n. A sort of grain. H. iv. 158. నీరుకాళ్లు nīru-kāḷḷu. n. Lit: Reddish legs, i.e., the rays of the sun at sunrise and sunset. కొంచెమెర్రని రంగుగలవై రెండు సంధ్యవేళలందును కనబడు సూర్యకిరణములు 'నిడుదలైతిలకించె నీరుకాళ్లు.' హరి. పూ. vii.

(p. 881) bāhiramu bāhiramu. [from Skt. బహిః.] adj. Made public, బయలుపడిన, బాహ్యము. Excommunicated, వెలియైన. 'తే వలయునన్న పానముల్ పలుడెరుగుల. నేర్చువిధముననే మొడగూర్చివేడ్క, నున్న నీవుపయోగింపమెల్లకునికి, బాంధవమునకు నీతికి బాహిరంబు.' M. V. iii. 212. బాహిరపోవు bāhira-pōvu. v. n. To become public, or open, బయలుపడు. To faint, to loss the senses. మూర్ఛిల్లు. 'క కావునవంచనబాహిర, పోవకయుండంగమనరిపుంబరి మార్పం, గావచ్చు నేనియట్టిది, నావలపటుగాకతక్కిననువలదు సుమీ.' M. IV. ii. 91. 'అతండు సోలియును బాహిరపోవకతేరియవ్విభుం, గిట్టినిశాత బాణచయకీలతదేహునిజేసె.' M. IX. i.424. బాహిరుడు bāhiruḍu. n. One who is outside, or excommunicated, బాహ్యుడు. 'అటుగాకకర్మఫలలం పటుడనగుదునేని యల్పఫలభోగితమై, నటనిటదిరుగుచు, మోక్షనికటవృత్తికి బాహిరుండగానెకుమారా.' M. XII. i. 73.

(p. 902) baiza or బ యి౛ baiḍza. [Tel.] n. Ignorance, అజ్ఞానము. Nonsense, stuff, trash, పిచ్చిపని. 'ఉ కల్లలు వేదముల్ స్మృతులు, కల్లలు కల్లలుయజ్ఞకర్మముల్, కల్లలుపైతృకక్రియలు కల్లలు ఘోరతపఃప్రభావముల్, కల్లుదేవకార్యములు కావున బైజలుమానిమామతం, బెల్లవిధంబులన్ నడుపు డిమ్ముల ముక్తికిబోవగోరినన్.' V. P. iv. 345.

(p. 921) bhāramu bhāramu. [Skt.] n. Weight, heaviness, a burden. బరువు. Responsibility, incumbent or bounden duty. Hardship. A certain weight. బారువ. 'కావున నాకుండలములు గైకొనుమివి. సంభావనముతో నిత్యము మహావరసౌవర్ణ భారమిచ్చుచునుండున్.' G. vii. 142. నాకు ఒళ్లు భారముగానున్నది I am unwell. నావంటి దీనులరక్షించే భారము తమదే it rests with you to relieve poor men like me. దూరభారములో నున్నాడు he is afar off. భారకము bhārakamu. n. A crisis. ముమ్మరము. జ్వరము నిండా భారకముగానున్నది the fever is at its height or crisis. భారకర్త bāra-karta. n. One who sustains or is responsible. Thus, దేవుడు మా భారకర్త God is our refuge. భారకించు bhāra-kinṭsu. v. n. To become severe, as fever. నాకు ఒళ్లు భారకించేలాగుననున్నది I have a prospect of illness. భారవాహుడు or భారకుడు one who carries a burden, బరువు మోయువాడు, భారీ bhārī. adj. Big, high, stout, bulky. Rich. respectable.

(p. 1111) loḍuku or లొడుగు loduku. [Tel.] adj. Lean, fallen in, miserable. దిక్కుమాలిన. బడుగుద్విజులకూడి లొడుగుమంత్రముజదివి వడుగుజేసెదమని వదరుకొండ్రు కడుగుద్రావుకాకి కావుమన్నట్లయా.' Vema. 886. n. A kind of bell tied to the neck of a cow, ఆవుమెడను కట్టెడు ఘంటావిశేషము.

(p. 1163) vikaṭamu vikaṭamu. [Skt.] adj. large, great, విస్తీర్ణమైన, గొప్ప, విరళమైన. Very crooked, మిక్కిలివంకరైన. Horrible, frightful. Changed in form or appearance. Reverse, contrary. విరుద్ధరూపముగల, విరుద్ధమైన. 'భామనీయధరాధరప్రవాశము వాని వికటదంతములకర్పించదగునె.' S. i. 52. వికటకవి vikata-kavi. n. A jester, a buffoon. ఏదాడంటే కోదాడనేవాడు, వికటముగా మాటాటునాడు, మాస్యకడు. వికటించు vikaṭinṭsu. v. n. To contradict. To disagree with the health. విరుద్ధమగు. గిట్టకపోవు. 'కరణముల ననుసరించకవిరసంబున తిన్నతిండి వికటించుసుమీ.' Sumati. 55. 'కరణముగ్రామాభరణము, కరణముతన్నేలుపతికి కమఠాభరణ స్ఫురణమతడువికటించినమరిమరి కావులకుమిగుల మరణముసుమతీ.' ib. 121.

(p. 1315) savyamu savyamu. [Skt.] adj. Left, left hand. వామము, ఎడమ. అపసవ్యము the right. సవ్యకరము the left hand. ౛ందెమును సవ్యముగా వేసుకొని యుండినాడు he wore the Brahminical thread on the proper shoulder, i.e., the left shoulder. ౛ందెమును అపసవ్యముగా వేసుకొని యుండినాడు he wore the thread on the wrong shoulder i.e., the right shoulder. నక్తమచరుండుదంచితగతి సవ్యదిశకొత్తతరుమనపసవ్యగతింజాళెంబునహయంబు బోనిచ్చుచు.' Swa. iv. 159. 'నీరుకావులు కట్టినీళ్లదర్బలచేత సవ్యాపసవ్యతల్ చల్లువారు.' Rama Stava. Raj. ii. 74. సవ్యముగా savyamu-gā. adv. Towards the left hand. ఎడముగా. సవ్యసాచి savya-sāchi. n. Ambidexter; a title of Arjuna, because he used both hands equally well. అర్జునుడు. సవ్యేష్ఠుడు savyē-shṭluḍu. n. A charioteer, who stands on the proper side, that is, on the left. రథసారధి.

(p. 1354) sēva or సేవనము sēva. [Skt.] n. Service, servitude, homage, reverence, worship. పరిచర్య, శుశ్రుష. సేవచేయు to serve, to wait on, attend on. ఏకాంతసేవ solitary adoration. తీర్థసేవ visiting a holy place. ఔషధసేవనము taking medicine. 'అమల వాయుసేవనము నిర్మలత్వంబు.' M. XII. vi. 2. సేవకవృత్తి sēvaka-vṛitti. n. Servitude, living by service. కొలువుచేసి జీవించడము, నవుకరి. సేవకుడు or సేవి sēva-kuḍu. n. A servant, an attendant. దాసుడు. తమసేవకుడైన your obedient servant. సేవించు or సంవేవించు sēvinṭsu. v. a. To serve, to worship, to prostrate oneself, to salute; to eat or drink, as a medicine, &c. కొలుచు, పూజించు, పుచ్చుకొను, తిను, తాగు. 'కావుననేవిధమున సుర సేవింపక యుడుగుటొప్పు.' M. XIII. v. 166. బహుదివ్యదేశములు సేవించినాడు he visited many shrines. సేవితము sēvitamu. adj. Served, worshipped. కొలువబడిన, పూజింపబడిన, ఉపాసితమైన. సేవితుడు sēvituḍu. n. One who is worshipped or venerated. నమస్కృతుడు. మునిసేవితుడైన యీశ్వరుడు the god who is adored by the hermits. సేవ్యము sēvyamu. adj. Venerable, worthy of worship, సేవించడమునకు అర్హమైన, ఉపాస్యమైన. n. Ploughed land. దున్నిసిద్ధము చేసిన పొలము. సేవ్యుడు sēvyuḍu. n. One who is venerable, one who deserves worship or veneration. సేవింపదగినవాడు.