(p. 57) anumati anumati. [Skt.] n. Agreement, consent, permission, leave. The fourteenth day of the moon's age, on which she rises one digit less than full. సమ్మతి, అనుజ్ఞ. న్యూనేందుకళాపూర్ణిమ, చతుర్ధశీ యుక్తపూర్ణిమ తండ్రి అనుమతిని కొమారుడు రంగయ్య వ్రాలు signed by Rangayya with the consent of his father అనుమతించు v. n. To consent.

(p. 78) araka , అరకడ, అర్కడ or అరకటము araka. [Tel.] n. The hip. రొండి. నితం బపార్స్వము. అది బిడ్డను అరకటబెట్టుకొని వచ్చినది she came with a child on the hip. 'జనకుడర్కడ బెట్టుకొని యొక్కనాడు, చనిసరోపర తీరమున బాలునునిచి' BD. vi. 277.మునిపుత్రున్ అరకడనిడి ప్రాఙ్ముఖుడై. M. V. iii. 307. 'మునికొమారునిదనమూపుపైనునిచి యరకటంబునకాంత ననువుగానునిచి' HD. i. 1752.

(p. 91) alluḍu alluḍu. [Tel. from అల్లు lit. one who plaits, i.e., who is the means by which the family circle is enlarged.] n. A son-in-law. జామాత, మేనల్లుడు the son of a man's sister, or of a woman's brother. అల్లుడుకొమాళ్లు n. plu. Foster brothers or vassals, who feed at the baron's table and form his body-guard. దొరతోదొరగా భోజనము చేసి అతనికి అంగరక్షకులుగా నుండేవారు. అల్లువాడు n. A son-in-law. అల్లుడు, జామాత. 'అల్లువాని మృతికి నాత్మజింతించును, తనయు మృతికి దానె తలచుచుండు, పుణ్యపురుషు మృతికి భూలోకజనులకు నుర్వి క్రుంగినట్టులుండు.' Vema. 1288.

(p. 320) komaru komaru. [Tel.] n. Youth, youthfulness, bloom, beauty, loveliness. మనోజ్ఞత. Manner, way. adv. Beautiful, handsome. అందమైన. కొమరుమిగుల gracefully., కొమరార finely. కొమరారు komar-āru. v. n. To bloom. కొమరాలు komar-ālu. n. A young woman యౌవనస్త్రీ కొమరితనము or కొమరుపాయము youth. యౌవనము. కొమరుడు or కొమారుడు komarudu. n. A son. కొడుకు. కొమరులు or కొమరకొయ్యలు komarulu. n. Bressumers or Brest summers, that is, forked pieces of wood used in buildings. ఇంటి వెన్ను పట్టెకిందికురుంజులు, మేలు దూలముమీది గు౛్జులు. కొమర్తె or కొమారి komārte. n. A daughter. పెండ్లికొమార్తె a bride. [The Skt. కుమారుడు+కుమారి are apparently derived from this Dravidian root.]

(p. 785) peṇḍli , పెండిలి or పెళ్లి penḍli. [Drav: పెన్ a wife, a woman.] n. Lit: Taking a wife. Marriage. The rite which answers to betrothal between children, the actual marriage being called, శోభనము. పెండ్లి అరుగు or పెళ్లితిన్నె a small hillock upon which the marriage takes place. పెండ్లి కూతురు or పెండ్లికొమార్తె n. The bride, వధువు. A daughter-in-law, కోడలు. పెండ్లి కొడుకు, or పెండ్లికుమారుడు n. The bridegroom. A son-in-law, అల్లుడు. తోడిపెండ్లికొడుకు a bridesman. తోడిపెండ్లికూతురు a bridesmaid.పెండ్లికూతురిగది the bride chamber. పెండ్లిచేయించు to unite two persons in marriage. పెండ్లిచేయు to marry a couple. పెండ్లిచేసికొను to marry, i.e., become a husband or wife.పెండ్లిండులు or పెళిళ్లు n. plu. Marriages, weddings. పెండ్లికుండలు penḍli-kunḍalu. n. Painted pots used at marriages, అయిరేని. పెండ్లిగుమ్మడి the ash gourd used at marriages, బూడిదగుమ్మడి. పెండ్లినడక penḍli-naḍaka. n. A very slow or tedious walk, as people walk in marriage processions. పెండ్లాడు, పెండ్లియాడు or పెండ్లియగు penḍl-āḍu. v. a. To marry. వివాహముచేసికొను. To be married, వివాహమగు. పెండ్లము, or పెండ్లాము penḍlāmu n. A wife.

(p. 785) pempu pempu. [Tel. for పెను.] n. Greatness. మహత్వము, అధిక్యము, అతిశయము. Honour, గౌరవము. Rearing, nourishing, fostering, సాకుట. Increase, growth, వృద్ధి. Plenty. సమృద్ధి. Ruin, నాశము, లయము. గ్రామమును పెంపు చేసినవారు those who enlarged the town. v. a. To ruin, నాశముచేయు. పెంపుడు pempuḍu. adj. Fostered, reared, adopted (as a son,) brought up, tamed, domesticated, పెంపబడిన. పెంపుడుకొమారుడు or దత్తపుత్రుడు an adopted son. పెంవుడుతల్లి an adoptive mother. పెంపుడుతండ్రి an adoptive father. పెంపుడుచిలుక a pet parrot. పెంపరలాడు pemp-ara-l-āḍu. v. n. To be increased, augmented. మిక్కుటమగు. పెంపారు, పెంపగు, పెంపుచెందు, పెంపొందు or పెంపుమీరు pemp-āru. v. n. To increase, grow, improve. వర్ధిల్లు, గొప్పయగు, అతిశయించు.

(p. 809) podugu or పొదువు podugu. [Tel.] v. a. To cover: to envelope, to surround, to encircle. కప్పు, ఆవరించు. To embrace, To set, as precious stones. చెక్కు. To sit on eggs. కెంపులుపొదిగిననగ a jewel set with rubies. పొదుగుడు or పొదువుడు poduguḍu. n. The act of covering, కప్పుట, కప్పుట. పొదుగుడుకోళ్లు brood hens, hens that are hatching. పిల్లలుచేయుటకు గుడ్లమీదనుండేకోళ్లు. పొదిగొను, పొదిగికొను or పొదివికొను podi-gonu. v. a. To surround, to encircle, చుట్టుకొను. పరివేష్టించు. పొదుగు n. Baby-linen. పొత్తిగుడ్డలు. 'మెత్తగా బొదుగలరించి కొమారు నుంచి రాధా దులటన్.' G. iii. 40. బొదుగలరించి, అనగా పొత్తిగుడ్డలు పరచి.

(p. 847) prāyamu prāyamu. [Skt.] n. Age, time of life, జీవితకాలము, ఈడు, వయస్సు. Puberty, youth, prime, bloom. యౌవనము. లేప్రాయము fresh age. ప్రాయపువాడు a young man. ప్రాయపుది a young woman. A preparation for dying దేహత్యాగార్థివ్రతము, ప్రాయోపదేశము. Death, చావు. Exceeding much, a multitude, సమూహము, బాహుళ్యము. adj. (used in composition.) like, resembling, సమానము. పశుప్రాయుడు a brutish man. మృతప్రాయుడు one who is as good as dead. అది వానికి తృణప్రాయము he values it no more than a straw వానికి అబద్ధము తీర్థప్రాయము telling lies is all his delight. ప్రాయశః prāyaṣah adv. Frequently, for the most part. బహుశా. ప్రాయశ్చిత్తము prāyaṣ -chittamu. n. Expiation, propitiation, penance, absolution, recompense, retribution, పాపరిహారముకొరకు చేయుకర్మము. జీవప్రాయశ్చిత్తము certain expiatory ceremonies performed over a dying person. తనకొమారునికి ప్రాయశ్చిత్తము చేయించినాడు he had his son purified by expiatory rites. ప్రాయోపవేశము or ప్రాణాచారము prāy-ōpavēṣamu. n. Fasting in order to die, starving to death voluntarily. పస్తుపడియుండి ప్రాణమును విడిచిపెట్టడమనేవ్రతము. ప్రాయోపవేశముచేయు or ప్రాణాచారముచేయు prāy-opavēṣamu-chēyu v. n. To meet death by fasting in fulfilment of a vow.

(p. 892) buddhi buddhi. n. Intelligence, intellect, understanding, mind, judgement, sense, wisdom, intention, inclination. judgement, advice. ఇప్పుడు బుద్ధివచ్చినది I have been taught a lesson, I am convinced of my fault. పడుచుబుద్ధి a childish whim or notion. బుద్ధిపుట్టించు to suggest an idea. బుద్ధి ఉదయించినది the thought occurred. ఇది నీకు బుద్ధికాదు it is not wise on you part to do so. బుద్ధి (like చిత్తము) is a colloquial reply, equivalent to 'as you please.'బుద్ధిచెప్పు buddhi-cheppu. v. a. To admonish, exhort, advise. To reprimand or chastise. నాకు ఏమి బుద్ధి చెప్పుతారు what would you advise me to do? కొమారునికి బుద్ధిచెప్పినాడు he reprimanded his son. బుద్ధిపూర్వకముగా intentionally, on purpose, advisedly. నేను బుద్ధియెరిగిననాటనుండి as long as I can recollect. బుద్ధియెరిగిన తర్వాత after he grew to be a man. బుద్ధితెచ్చుకొను buddhi-teṭsṭsu-konu. v. n. To come to one's senses or recover one's wits. బుద్ధిమంతుడు buddhi-mantuḍu. n. A sensible person, a wise man. బుద్ధిగలవాడు. బుద్ధిహీనత buddhi-hīnata. n. Stupidity, folly. అవివేకము. బుద్ధిహీనుడు buddhi-hīnuḍu. n. A fool, a man devoid of sense.

(p. 1304) sammatamu sam-matamu. [Skt.] adj. Assented to, agreed to, concurred in, approved of, liked, agreeable, సమ్మతియైన, అంగీకృతము. శాస్త్రసమ్మతమైనపని a legal act. అతనికి సమ్మతము కానిది that which is not agreeable to him. సమ్మతముగా sam-matamu-gā. adv. Willingly, agreeably, according to. మనః పూర్వకముగా, ప్రకారముగా, శాస్త్రసమ్మతముగా according to rule. తమతీర్పు దైవసమ్మతముగా నుండవలసినది you should give such a decision as may be right in the sight of God. సమ్మతి sam-mati. n. Consent approbation, assent. అంగీకారము, ఇచ్ఛ, ఇష్టము, అనుజ్ఞ. సమ్మతివచనము a text adduced in proof. శేషయ్య సమ్మతిని కొమారుడు రంగయ్య వ్రాలు signed by me, Rangaya, on behalf of my father Seshaya. సమ్మతించు, సమ్మతిలు or సమ్మతిల్లు sam-mat-inṭsu. v. n. To consent or agree. ఒప్పు, అంగీకరించు, సమ్మతుడు sam-matuḍu. n. One who assented to or agreed to; one who is approved of, అంగీకృతుడు, ఒప్పుకోబడ్డవాడు. సర్వజనసమ్మతుడు he whom all approve.