(p. 16) ambaru ambaru. [Tel.] n. Amber. Ambergris. 'పరిమళద్రవ్యముల చారుశ్రీగంధమగురుకేసరికదంబ మంబరువునుగుజవ్వాది.' Hamsa. 5. 162. See అంబరము.

(p. 83) arca, arcana or అర్చనము archa. [Skt.] n. Worship, adoration. సపర్య, పూజ. This is of 8 kinds: ముగ్గు, సుగంధము, అక్షతలు, పుష్పము, ధూపము, దీపము, ఉపహారము, తాంబూలము. అర్చకత్వము archaka-tvamu. [Skt.] n. The office of an officiating priest. నంభితనము, పూజచేయుట. అర్చకుడు archa-kuḍu. n. An officiating priest. పూజచేయువాడు, నంబివాడు. అర్చించు archinṭsu. v. a. To worship, adore, offer, as flowers. పూజించు. అర్చితుడు n. One who is worshipped.

(p. 100) aṣṭa ashṭa [Skt. cf. Eng. 'Eight,' Lat. Octo.] adj. Eight.--అష్టకష్టములు The eight unpleasant circumstances liable to occur in the course of life. [Viz. దేశాంతర గమనము foreign travel, భార్యావియోగము separation from one's wife. కష్టకాలములో ప్రియబంధుదర్శనము friends and relations arriving in the time of trouble, ఎంగిలితినడము eating the leavings of others, తన, శత్రువులతో స్నేహము చేయడము courting one's enemies, పరాన్నమునకు కాచియుండడము looking for food from strangers, సభలో అప్రతిష్ఠవచ్చుట being ignorant in an assembly of wise men, దరిద్రమనుభవించడము suffering poverty.] అష్టకోణి an octagon, అష్టదిక్కులు the eight points of the compass.--అష్టదిక్పాలకులు the regents of the eight points of the compass, viz. Indra of the East, Agni of the South-east, Yama of the South, Nairriti of the South-west, Varuṇa of the West, Marut of the North-west, Kubēra of the North, and Iṣana of the South-east.--అష్టదిగ్గజములు the elephants supporting the eight corners of the earth-అష్టనగములు the eight serpents supporting the eight angles or points of the world. Their names are as follow: వాసుకి, అనంతుడు, తక్షకుడు, శంఖపాలుడు, కుళికుడు, పద్ముడు, మహాపద్ముడు, కార్కోటకుడు. అష్టవదులు a certain set of songs of eight lines in length.-అష్టపాత్రములు the eight vessels used in a sacrifice.--అష్టభాగ్యములు the eight requisites to the regal state; as రాజ్యము territory, భండారము wealth, సేన్యము an army, ఏనుగులు elephants, గుర్రములు horses, ఛత్రము an umbrella, చామరము a fly fan or whisk, ఆందోళిక a palanquin.--అష్టభోగములు the eight sources of pleasure, viz., ఇల్లు house, పరుపు bed,వస్త్రము raiment, అభరణము jewels, స్త్రీలు women, పుష్పము, flowers, గంధము perfume, తాంబూలము areca nuts and betel-leaves.--అష్టమదములు eight kinds of pride, viz., అన్నమదము luxury in food, అర్థమదము pride of wealth, స్త్రీమదము pride of lust, విద్యామదము pride of learning, కులమదము, pride of rank and family, రూపమదము pride of beauty, ఉద్యోగమదము pride of station, యౌవనమదము pride of youth.-- అష్టస్వామ్యములు the eight respects in which an absolute conveyance is made, viz., విక్రయ, దాన, వినిమయ, జల, తరు, పాషాణ, విధి, నిక్షేపములు -- అష్టాంగములు See under అంగము. సాష్టాంగదండము prostration in worship. -అష్టాపదము an eight legged dragon: a spider. అష్టావధానము See under అవధానము. అష్టైశ్వర్యములు complete comfort, every blessing, also eight attributes, viz., అణిమ, మహిమ, గరిమ, లఘిమ, ప్రాప్తి, ప్రాకామ్యము, ఈశత్వము, వశిత్వము.

(p. 227) kampu kampu. [Skt.] n. A smell వాసన. A stink దుర్గంధము. In ancient Telugu this denoted any scent, pleasant or not. P. i. 703. A. i. 87. కంపుకొట్టు kampu-koṭṭu. v. n. To smell, to stink. కంపిరుగుడు or కంపుటిరుగుడు kamp-iruguḍu. n. The stinking ఇరుగుడు. See కంపుతుమ్మ చెట్టు kampu-tumma-cheṭṭu. n. The field Mimosa tree. కంపునాగు kampu-nāgu. n. The fetid coluber, a stinking kind of snake. కంపెలుక kamp-eluka. n. The musk rat. చుంచు.

(p. 239) kaduru kaduru. [Tel.] v. n. To extend, spread. విస్తరించు, కలుగు. v. a. To frighten. బెదిరించు. సిగ్గుగదిరెడు చూడ్కి eyes full of shame. 'మేననెల్లెడన్ గదిరినదివ్యగంధము.' P. iii. 36. In M. Dro. i. 326. కోపంబుగదుర, అనగా కోపమతిశయించగా In T. iii. 88. 'కదురు' అనగా కలుగుట. In Dassav. iv. 250. 'భేతాళముల్ కహకహమంచు గదురుకొనిన,' అనగా బెదిరించి.

(p. 299) kulamu kulamu. [Skt.] n. A caste, class or tribe తెగ. A genus or tribe of animals జాతి. Family. People. Rank. వంశము. బాలికాకులము girls (generically considered.) కులక్రమాగతము hereditary. కులకము kulakamu. n. Protraction of the government of the verb through several connected stanzas, contrary to the practice of closing the sense with each verse. ఒక క్రియతో ముగియు పద్యముల సమూహము. కులకాంత kula-kānta. n. An honourable wife. కులకాయకము kula-kāyakamu. n. The trade of one's caste: one's family business. కులజుడు kulajuḍu n. One of good caste or honourable descent. కులధర్మము kulaṭa. n. An adulteress జరస్త్రీ. కులధర్మము kula-dharmamu. n. A practice or observance peculiar to a tribe or family; duty peculiar to a caste or race. A caste rule. కులపర్వతము. kula-paravatamu. n. One of the principal mountains, which are మహేంద్రము, మలయము, సహ్యము, శుక్తిమంతము, గంధమాదనము, వింధ్యము, పారియాత్రము. ప్రధానపర్వతము. కులపాలిక kula-pālika. n. A girl given away in marriage by her parents తల్లిదండ్రులచేనిచ్చి పెండ్లిచేయబడినస్త్రీ. కులవతి or కులస్థురాలు kula-vati. n. A woman of one's own caste. ఆమె నా కులవతికాదు she is not of my caste. కులవిద్య kula-vidya. n. The science or knowledge peculiar to one's caste. కులసతి, కులస్త్రీ kula-sati. n. An honourable wife. కులస్థుడు kulaṣthuḍu. n. A man of the same caste. పదిమంది కులస్థులు neighbours, people of one's caste. కులస్థురాలు a woman of one's own caste. కులహీనుడు kula-hīnuḍu. n. An outcaste. కులాచారము kulā-chāramu. n. The proper duty or profession of a caste or family.

(p. 348) gaṇḍamu gandamu. [from Skt. గంధము] n. Sandal wood. చందనము. గందపట్టె a cross piece of wood fixed on to the back of a door తలుపు మీద నమర్చెడు అడ్డుకొయ్య. (A. ii. 9.) or a streak of sandal paste on a door or a wall. గండపుకొండు gandapu-konḍa. n. The fragrant hill, called Malaya. మలయ పర్వతము. గందపుమ్రాను the sandal wood tree. గందపొడి sandal wood powder. గంధద్రవ్యములు చేర్చిన పొడి.

(p. 349) gandhamu gandhamu. [Skt.] n. Smell, odour, వాసన. శ్రీగంధము or మంచిగంధము sandal wood. రక్తగంధము red sandal wood. కట్టువస్త్రంబుల గంధంబునలది smearing his clothes with sandal. గంధకారి gandha-kāri. n. A perfumer. బుక్కావాడు. A. iv. 36. గంధగజము gandha-gajamu. n. A proud and fierce elephant or one in rut. మదపుటేనుగు. గంధతరువు gandha-taruvu. n. The sandal tree. గంధపట్టెలు See గందపట్టెలు. గంధపుకొండ gandha-pu-konḍa n. A name for Mount Malaya. గంధపొడి gandha-poḍi. n. Perfume powder. గంధపొడి అంగడి a perfumer's shop. గంధఫలి gandha-phali. n. The Marigold. సంపంగి. (q. v.) A. v. 139. గంధమాదనము gandha-mādanamu. n. Name of a certain hill. గంధమార్జాలము or గంధమృగము gandha-mārjālamu. n. The civet cat. పునుగుపిల్లి. గంధరసము gandha-rasamu. n. Myrrh బోళము. గంధరాజము gandha-rājamu. n. Perfume. Civet ౛వ్వాది. A. iv. 174. గంధవాహుడు gandha-vāhuḍu. n. The scent bearer, i.e., the air. గంధసారము gandha-sāramu. n. Sandal. చందనము. గంధేభము gandhē-bhamu. n. An elephant in rut. గంధోత్తమము gandhōttamamu. n. Wine. మద్యము. Dasav. IX. 149.

(p. 355) gaduru gaduru. [Tel.] n. To increase, to become augmented. హెచ్చు, వ్యాపించు. n. A bad smell, a stink. చెడుకంపు, దుర్గంధము.

(p. 396) gaulu or గవులు gaulu. [Tel.] n. A stink. దుర్గంధము. Scent గంధము.

(p. 532) tīkṣṇamu tīkshṇamu. [Skt.] n. Heat. వేడిమి. Sharpness, haste, keenness, wit. త్వర, చురుకు. adj. Sharp, hot, hasty, keen. చురుకైన, వాడియైన. తీక్ష్ణగంధము tīkṣhṇa-gan-dhamu. n. The tree called పెద్దతుమ్మి, నెరవంజి, కందారిచెట్టు. తీక్ష్ణథ్వము tīkshṇatvamu. n. Asperity, pungency. తీక్ష్ణథూండము a mosquito దోమ.

(p. 536) tuṅgamu tungamu. [Skt.] adj. Great, lofty. పొడవైన. Large, full. తుంగభద్ర tunga-bhadra. n. The river Tungabhadra. తుంగవృక్షము tunga-vrikshamu. n. The tree named Rottleria tinctoria. వసంతగంధము. Rox. iii. 827.

(p. 568) trayamu trayamu. [Skt.] n. A trio. Three collectively, మూటిసమూహము. కవిత్రయము వారు the three poets, i.e., the Telugu poets, నన్నయ, తిక్కన and ఎర్రాప్రెగ్గడ. కాలత్రయము at all hours, morn, noon and night. లోకత్రయము the universe, i.e., heaven, earth and hell, పరలోకము, భూలోకము, పాతాళలోకము. (mundus tergeminus-Schlegel) త్రయి trayi. n. The three. The three Vedas collectively. త్రయీతనువు or, త్రయీమూర్తి he who is the Vedas incarnate,-a phrase for the Sun. త్రయీధర్మము trayī-dharmamu. n. The Vedic duties వేదవిహితధర్మము. త్రయోదశము trayō-daṣamu. adj. Thirteenth. పదమూడవ. త్రయోదశి trayō-daṣi. n. The 13th day of the moon, reckoned either from new moon or full moon. త్రయ్యంతగంధము trayyanta-gandhamu. n. The savour, or knowledge of the Scripture. T. i. 5.

(p. 600) duḥ duh. [Skt.] A negative prefix. Bad, evil, wicked. చెడు, చెడ్డ. In compounds it changes into దుశ్ or దుస్ according to the rules of Sandhi. Such compounds as usually occur in Telugu literature are here brought together and explained. దురంతము dur-antamu. adj. Endless, eternal, without limit, boundless , unfathomable, అంతములేని. దురదృష్టము dur-adṛishṭamu. n. Ill luck, misfortune. adj. Unfortunate. దురదృష్టుడు dur-adṛishṭuḍu. n. An unfortunate man. దురభిమానము dur-abhimānamu. n. Arrogance, presumption. దురభ్యాసము dur-abhyāsamu. n. An evil practice, a bad habit. దురవగాహము dur-avagāhamu. adj. Hard to understand, inexplicable, puzzling. దురవస్థ dur-avastha. n. Mishap, evil plight. దురహంకారము dur-ahankāramu. n. Presumption, arrogance. దూరాకృతము dur-ākṛitamu. n. An evil act, a misdemeanour. దుర్మార్గము దురాక్షేపణ dur-ākshēpaṇa. n. A quibble or groundless objection; a finesse. దురాగతము dur-āgatamu. n. An outrage. దురాగ్రహము dur-āgrahamu. n. Groundless anger. దురాబారము dur-āchāramu. n. A bad custom. దురాచారుడు a man of bad habits or conduct. దురాత్ముడు dur-ātmuḍu. n. A bad hearted man. దురాపము dur-āpamu. adj. Intolerable, unbearable. దురాపకోపము prodigious rage. దురాలోచన dur-ālōchana. n. Bad intent, a plot. దురాశ dur-āṣa. n. Covetousness, vain hopes, avarice, greed. దురాశపరుడు dur-āṣa-paruḍu. n. A covetous, avaricious man. దురుక్తి or దురాలావము dur-ukti. n. Hard words, harshness of language. దుర్గంధము dur-gan-dhamu. n. A bad smell , stink. దుర్గతి dur-gati. n. Ruin, perdition, నరకము. Poverty, బీదతనము. దుర్గమము dur-ga-mamu. adj. Inaccessible, impossible. పొందగూడని, పోగూడని. దుర్గుణము dur-guṇamu. n. An evil nature, a bad quality, a bad symptom. దుర్ఘటము dur-ghaṭamu. adj. Hazardous, hard, impracticable. దుర్జనుడు dur-januḍu. n. A bad man, a wretch. దుష్టుడు. దుర్జయము dur-jayamu. adj. Unconquerable, invincible, invulnerable. దుర్దశ dur-daṣa. n. Misfortune. దుర్జాతుడు dur-jātudu. n. A man of low birth. దుర్దినము dur-dinamu. n. A cloudy or foul day. ముసురుపట్టియుండు దినము. దుర్ధరము dur-dharamu. adj. That cannot be worn. ధరింపగూడని. దుర్ధర్షము dur-dharshamu. adj. Despicable. తిరస్కరింపదగిన. దుర్నయము or దుర్నీతి dur-nayamu. n. Wickedness, immorality. దుర్నిరీక్ష్యము dur-nirīkshyamu. adj. Dazzling, that dazzles, which is hard to look at. Terrific. దుర్బలము dur-balamu. adj. Weak, not valid, unreasonable, groundless. దుర్భలముచేయు to weaken. దుర్బుద్ధి dur-buddhi. n. Folly, weak reason; evil intent. దుర్భోధన dur-bōdhana. n. Evil counsel, instigation, temptation. దుర్భోధనచేయు to give evil advice, to instigate. దుర్భరము dur-bha-ramu. adj. Insupportable, భరించశక్యము కాని. దుర్బాష dur-bhāsha. n. Abuse, revilling, evil words. దుర్భాషలాడు to use foul language, to revile or scold. దుర్భిక్షము dur-bhikshamu. n. Dearth, famine. దుర్భిక్షకాలము hard times, a period of scarcity. దుర్మతి dur-mati. n. Folly. An evilminded man, దుర్భుద్ధికలవాడు. The name of a year. దుర్మదము dur-madamu. n. Arrogance. దుర్మరణము dur-maradṇa-mu. n. An unfortunate end, a violent or untimely death. దుర్మాంసము dur-mar-samu. n. Proud flesh (that grows in a sore or wound.) దుర్మార్గము dur-mārgamu. n. Misconduct, an offence. adj. Wicked. దుర్మార్గుడు dur-mārgudu. n. A wicked man, sinner, villain, evildoer. దుర్యశము dur-yaṣamu. n. Infamy, disgrace. దుర్యోగము dur-yōgamu. n. Misfortune, hard circumstances. దుర్లభము dur-labhamu. adj. Hard to get, scarce, rare. Difficult. దుర్వచనము dur-vachanamu. n. Foul language, abuse. దుర్వర్ణము dur-varṇamu. adj. Tarnished (as copper.) దుర్వృత్తుడు dur-vṛittuḍu. n. He who is wicked, he who leads a low or infamous life. దుశ్చరితుడు. దుర్వారము dur-vāramu. adj. Inevitable, irresistible. దుర్వ్యాపారము dur-vyāpā-ramu. n. Misconduct. దుశ్చరితము duṣcharitamu. n. Wicked conduct, wickedness. దుశ్చేష్ట duṣ-cheshṭa. n. A wicked deed. దుశ్చకునము duṣ-ṣskunamu. n. An evil omen. దుష్కరము dush-karamu. adj. Difficult, hard. చేయగూడని. దుష్కృతము dush-kṛitamu. n. A sin, an evil deed. పాపము. దుస్తంత్రము dus-tantramu. n. Craft, guile. కపటోపాయము. దుస్తరము dus-taramu. n. Difficulty. adj. Difficult bad, vile, inevitable, unavoidable. తరింపగూడని. దుస్సంగము dus-sangamu. n. Unlawful intercourse. దుస్సంధి dus-san-dhi. n. An error in grammatical elision. A base introduction: an acquaintance formed through the medium of vile persons. దుస్సహము dussahamu. adj. Insufferable, intolerable. సహింపగూడని దుస్స్వప్నము dus-svapnamu. n. An evil dream.

(p. 777) pustu pustu. [Tel.] n. Stinking, a foul scent, a rammish stink. దుర్గంధము, కంపు. 'కదియుచు మైపుస్తుకంపునకెడసి.' HD. ii. 508.