(p. 206) oka oka. [Tel. Not derived from Skt. వొక, as other words denoting the numerals col show, but cognate with it] adj. A, an, one: ఒక్క. ఒక కోవందరు a few or some few. కొండొక some, some little, as కొండొకసేపు a little time. ఒకరీతిగా after a manner. ఒక పని నిమిత్తము about a certain affair. Adding the intensive ఏ it gives the sense of only: thus ఒకే యిల్లు, or ఒక యిల్లే only one house. వారు ఒక చెయ్యిగానున్నారు they are hand in hand, leagued together. ఒకనాడును ఒప్పడు he will never assent. ఇది ఒకలాగున ఉన్నది this is after a fashion, i.e., is odd, such as cannot be defined. నాకు ఒక విశముగానున్నది I feel very queer, I am out of sorts. ఒకప్పుడు at one time, once. ఒకవేళ at one time, perhaps. ఒకవేళ అట్లా చేసినా if he ever does so, in case he does so. ఒకింత or ఒక్కింత okinta. (ఒక+ఇంత) n. So much: a little, some trifle, ever so little.

(p. 430) ceyi, cēyi or చెయ్యి cheyi. [Tel.] n. A hand The arm. A sleeve. An elephant's trunk. Five (in counting, as three hands, i.e., fifteen.) అరచెయ్యి or లోచెయ్యి the palm of the hand. మీదిచెయ్యి or మీజెయి the back of the hand. ముంజెయ్యి the wrist. మోచెయ్యి the elbow. దండచెయ్యి the upper arm. చెయిదము, చెయిది or చెయ్దు cheyidamu. [Tel. from చేయు.] n. An act, action, doing. కృత్యము, చేష్ట. 'చేతకానిచెయిదములు చేయక.' M. XII. ii. 415. చెయిపట్టు cheyi-paṭṭu. v. n. To adopt, protect, take by the hand. To seize or ravish a woman. To marry. To foster. చెయ్యిన్రాలలలు or చేవ్రాలు cheyi-vrālu. n. Handwriting, a signature. వారందరు ఒక చెయ్యిగానున్నారు they are all hand in hand, hand and glove with each other. ఆ పని చెయ్యికూడివచ్చినది the business turned out well. చేతికిందిమనిషి a servant, a slave. చేతిపని hand-work. చేతిసొమ్ము money in hand, cash. అతని చేతివాడు one of his creatures or hangers on. చెయ్యివెల sale for ready money. రొక్కపు వెల. చెయ్యి సాగినంతలో when your hand is in, when you have the opportunity. In some phrases the word may be left untranslated: as నా చేతికిచ్చెను he gave it to me; lit. to my hand చెయికావలి means a supply of rice, &c., provided for dinner at a future stage in a journey. చెయ్యికావలికి నాలుగు రూపాయలు ఎత్తిపెట్టుకొన్నాడు he laid up something to meet contingencies. కరిడిచెయ్యి అద్దము like a looking glass in the hand of a bear. చేతకాని idle, paltry, incapable. In some compounds it means extra, as చెయ్యికావలి or చెయ్యిజాగ్రత a reserve, or extra ground; చెయ్యితడి ఆరకముందు తీర్చివెయ్యి do it before your hand cools. చెయ్యియీటె a small spear. తాళపుచెయ్యి a key. నీచేతినుంచి తగులుతుంది, or, చెయ్యికరుచును you will have to lay out some money. చెయ్యిచేసికొను to handle, interfere, meddle with, to use the hand: to take the law into one's own hands and beat. చెయ్యివిడుచు to abandon, desert, give over (a person.) చెయ్యిచూచు to feel the pulse. చెయ్యితిరిగిన cheyyi-tirigina. adj. Experienced, expert, handy. చెయువు or చెయ్వు cheyuvu. n. An act, an action.

(p. 694) pacca paṭsṭsa. [Tel.] n. Lit: Leaf colour. Green, yellowish green, yellow colour, (a leaf being first green, then fading into yellow.) An emerald, మరకతము. Any figure punctured or tattooed into the skin, because it is coloured green. A green plant or tree. cf. 'పైరుపచ్చ' adj. Green, yellow, sallow. (The word పచ్చ radically means Bright, fair-coloured.) పచ్చ పొడుచుకొను to tattoo the skin. ఆకుపచ్చ or హరిదళపచ్చ yellow. కలంకారిపచ్చలు a sort of cloth, or painted chintz. See on పచ్చి. Various shades of green are called కప్పుపచ్చ a still lighter tint, రాతిపచ్చ emerald green, చిలకపచ్చ bright green, మక్కిపచ్చి dirty dark green. వాని కండ్లు పచ్చపారినవి he has the jaundice. వారు ఇప్పుడు పచ్చగానున్నారు they are now in prosperous circumstances. కాపు పచ్చగా నుంటే రాజు చూడలేడు the king cannot bear to see a thriving farmer. పచ్చనరాలు the blue veins. పచ్చగువ్వ a bright yellow green bird; the green pigeon. పచ్చపైకము a good coin. HD. ii. 153. పచ్చకట్లపాము a green snake. పచ్చకన్నులమెకము paṭsṭsakannula-mekamu. n. Lit: The yellow eyed beast, i.e., a lion, హర్యక్షము. పచ్చకర్పూరము paṭsṭsa-karpūramu. n,. Green coloured camphor: crude camphor. This is the name of a brilliant white drug, used to curve the eye, which real camphor injures. It is not in lumps but is a powder. పచ్చకామెరలు paṭsṭsa-kāmerulu. n. Jaundice. పచ్చజిట్ట paṭsṭsa-jiṭṭa. n. The common Iora (a small green and yellow bird.) Ӕgithina tiphia. (F.B.I.) పచ్చజీనువాయి paṭsṭsajīnu-vāyi. n. The Red-headed Bunting, Emberiza luteola. (F.B.I.) పచ్చన or పచ్చదనము. paṭsṭsana. n. Greenness or yellowness. పచ్చని paṭsṭsani. adj. Green, yellow. పచ్చబంగారు yellow or pure gold. పచ్చగానున్న yellow or golden: prosperous, fortunate. పచ్చబ్రాలు paṭsṭsa-brālu. n. Yellow rice, i.e., rice coated with saffron and used to sprinkle over persons on auspicious occasions. పచ్చరెక్క poṭsṭsa-rekka. n. The Indian Bee-eater, Merops viridis. పెద్దపచ్చరెక్క or కొమ్మపచ్చరెక్క pedda-paṭsṭsa-rekka. n. The blue tailed Bee-eater. Meropus philippensis. (F.B.I.) పచ్చవలువదారి paṭsṭsa-valuva-dāri. n. Lit: One who wears a yellow cloth, i.e., Vishṇu, పీతాంబరుడు. పచ్చవారుపవు౛ోదు or పచ్చవార ్వపు౛ోడు paṭsṭsa-vāruvupuḍzōdu. n. Lit: One who rides on a green animal, i.e., the sun or Manmadha. హరిదశ్వుడు, శుకవాహుడు. పచ్చవిలుతుడు. పచ్చవిల్తుడు or పచ్చవిలుకాడు paṭsṭsa-vilutuḍu. n. Lit: The green bow-man, i.e., Manmadha, whose bow is green, being made of a sugar cane. పచ్చారె చెట్టు paṭsṭs-āre-cheṭṭu. [పచ్చ+ఆరెచెట్టు.] n. A large forest tree with a very fragrant flower, Banhenia spicata.

(p. 762) puñjamu punjamu. [Skt.] n. A heap, quantity, collection. రాశి, ప్రోగు. 'శోకపుంజముల్.' oceans of sorrows. M. IV. iv. 282. 'రత్నపుంజభరిత' full of gems. M. I. v. 36. పుంజి punji. n. Abundance, plenty, సమృద్ధి. adj. Plentiful, abundant, prosperous. ఆ గ్రామమును పుంజిచేసినాడు he promoted the welfare of the village. 'ఖంజరీటంబుల పుంజిదెలుప.' N. ix. 179. టీ బలమును కనుపరచగాను. వారిప్పుడు పుంజిగానున్నారు they are now in good circumstances. Also, a phrase for Four. రెమడుపు జీల రూపాయిలు eight rupees. పుంజికొను punji-konu. v. n. To be grouped thickly, to collect in a crowd, గుబురుకొను. పుంజీభవత్ punjī-bhavat. adj. Collecting, gathering. సోగయ్యే. 'పుంజీభవత్పాటలవ్రాతము.' A. ii. 65. టీ దట్టమైన కలిగొట్టు పుష్పములు. పుంజీభవించు punjī-bhavintsu. v. n. To become a heap, రాశిపడు, కుప్పయగు.

(p. 776) puṣṭi pushṭi. [Skt.] n. Fatness, strength, increase. బలుపు. సమృద్ధి. మాటలపుష్టి a farrago of words, wordiness. ధాతుపుష్టి fullness of pulse. వారు పుష్టిగానున్నారు or పుష్టులుగానున్నారు they are well to do. ఛాతు పుష్టిలేని impotent. వానివద్ద రూకలు పుష్టిగా నున్నవి he has plenty of money. పుష్టము pushṭamu. adj. Cherished, nourished, పోషింపబడిన. పుషితము pushitamu. adj. Nourished, nurtured, reared, fostered. పోషింపబడిన.

(p. 802) pokkali pokkali. [Tel.] n. One of the three legs or projecting lumps supporting the boiler on an earthen fireplace, పొయ్యి మీది ఎత్తుగడ్డలు, మూడురాళ్లు పెట్టిన పొయ్యి. A portable oven, ఎత్తుడుపొయ్యి. పొక్కటి గడ్డలు or పొక్కటిరాళ్లు pokkaṭi-gaḍḍalu. n. Stones used as a temporary fireplace. పొయ్యిరాళ్లు. వారు ముగ్గురు పొక్కటిరాళ్లరీతిగానున్నారు those three are as inseparable as the three legs of a fireplace.

(p. 804) poṭlamu poṭlamu. [Tel.] n. A packet, pack, bundle, little bag, paper or case to hold perfume, powder or medicine: medicine tied up in a cloth for the purpose of formentation. A crowd, గుంపు. An army, సేన. పొట్లమొత్తు to apply a fomentation. వారందరు నొకపొట్లముగానున్నారు all of them are in one cluster.

(p. 1132) varasa or వరుస varasa. [Tel.] n. A line or row, పజ్త్కి. A series or order, పరంపర. A mode, way, క్రమము, విధము. Relationship, బంధుత్వక్రమము. Usage, వాడుక. A turn, relief, or time, వంతు. ఒకవరుస once. Likeness, similitude, సామ్యము. A present, a donation, a gift solemnly presented by a procession of relations or friends. బంధువులుగాని మిత్రులుగాని వాద్యసహితముగా తీసికొనివచ్చే బహుమానము. 'మిమువంటిపెద్దలెతగు వావియున్ వరుసదప్పిచరించిన.' URK. iv. 273. ఆ పని యీవరుసనుండగా when the business was in this state. రేపు అతని వరుస it is his turn to-morrow. నన్ను వాడు బ్రతుకనిచ్చే వరుసకనపడదు there is no chance of his sparing me. వరుసతప్పు to commit incest. ఎప్పుడు చెప్పేవరుసనే చెప్పినారు they talked as they have always done. వరసజ్వరము remittent or recurring fever such as tertain or quartain. వరసగా or వరుసగా varusa-gā. adv. In a line, in order, regularly. శ్రేణిగా, క్రమముగా. అన్నదమ్ముల వరసగానున్నారు they are connected as brothers. వరుసమొగ్గరము varusa-mogga-ramu. n. A military evolution. దండవ్యూహము.

(p. 1301) samaṣṭi or సమిష్టి samashṭi. [Skt.] n. The whole, the entirety. మొత్తము, సర్వము, సమస్తము. adj. Collected, collective, joint. సమష్టిఆప్తి joint property. సమష్టిగా or సమిష్టిగా samashṭi-gā. adv. Collectively. వారు సమష్టిగానున్నారు they live as one family.

(p. 1305) sayyāṭa or సయ్యాటము say-y-āṭa. [సయి (from Skt. సహ)+Tel. ఆట.] n. A joke. సరసము, పరిహాసము. Sport, లీలల. 'తడవాయెన్ వచ్చివిచ్చేయు నీసయ్యాటంబికచాలు.' P. iv. 724. సయ్యాటించు say-y-āṭinṭsu. v. a. To joke. పరిహసించు. సయ్యొద్ద say-y-odda. n. Friendship, అనుకూలత, చేరిక, స్నేహము. సయ్యొద్దగా say-y-odda-gā. adv. Amicably, in a friendly manner. విహితముగా, స్నేహముగా. వారు మిక్కిలి సయ్యొద్దగానున్నారు they are on very good terms.

(p. 1362) saujanyamu sau-janyamu. [Skt. from సుజనమ్.] n. Good nature, urbanity, kindness, friendship. సుజనత్వము, మంచితనము. వారు సౌజన్యముగానున్నారా are they on good terms?

(p. 1367) sthāvaramu sthāvaramu. [Skt.] adj. Fixed, stationary, firm, stable, immovable. స్థాయిగానుండే, ఉన్చచోటనుండి అవతలికి కదలని. స్థిరమైన. అచలమైన. n. Immovable property such as land, houses, &c. a fixed place of abode. తోట దొడ్డి యిల్లు వాకిలి మొదలైన కదలినసొత్తు. స్థావరజంగములుగానుండే సొత్తులు property which is partly immovable and partly movable. స్థావరముగా sthāvaramu-g&amacr. adv. Permanently. శాశ్వతముగా. నిలుకడగా. వారక్కడ స్థావరముగానున్నారు they have settled there permanently. స్థావరము లేర్పరుచుకొను to have fixed abodes.

(p. 1393) hēmamu hēmamu. [Skt.] n. Gold. బంగారు. 'హేమాంగి.' the golden maid. T. ii. 75. హేమకారకవిద్య hēma-kāraka-vidya. n. Alchemy, the art of making gold. రసవాదము. హేమకారుడు hēma-kāruḍu. n. A goldsmith. కంసలవాడు, స్వర్ణకారుడు. హేమపుష్ప కము hēma-pushpakamu. n. The Gold flower, Michelia champaka. సంపంగిచెట్టు, సంపెంగచెట్టు. హేమపుష్పిక hēma-pushpika. n. A kind of wild golden Jessamin. పచ్చఅడవిమొల్ల. హేమాద్రి hēm-ādri. n. The golden mountain, i.e., Mount Meru. మహామేరువు, బంగారుకొండ. హేమాహేమీలు hēmā-hēmīlu. n. Great men, wealthy men, men of position, superiors. ఘనులు, పూజ్యులు. H. i. 256. నెల్లూరిజిల్లాలో కాపులు హేమాహేమీలు గానున్నారు the farmers of the Nellore district are very opulent. హేమించు hēm-inṭsu. v. n. To turn to gold. బంగారమగు. వారిప్పుడు నిండా హేమించి యున్నారు they are now very wealthy.