(p. 234) kaḍagoṭṭu kaḍa-goṭṭu. [Tel.] adj. The youngest, the last కడపటి. కడగొట్టుబిడ్డ the last child born; the youngest of a house. v. i. To die చచ్చు. 'గిట్టెన్ పులుల్ సింగముల్ కడగొట్టెన్.' సా. i.

(p. 251) karavāyi kara-vāyi. [Tel.] n. A curved iron bar which is put inside a small mouthed metal pot to meet the blow of the hammer outside. కంచరవాడు సుత్తితో పాత్రములను సాగగొట్టునపుడు వానిలోపల ఒత్తుడుగా నుంచే యినుము.

(p. 329) kōlupaḍu or కోల్పడు kōlu-paḍu. [Tel.] v. n. To be lost, ruined. చెడు, నశించు. To lose పోగొట్టుకొను. To appear అగుపడు. Vasu. ii. 51. M. R. v 267. కోల్పడ్డ foiled, worsted, lost పోగొట్టుకొన్న. కోలుపాటు or కోల్పాటు kōlu-pāṭu. n. loss, deprivation. పోగొట్టుకొనుట. Ruin చేటు.

(p. 329) kōlupuccu or కోలుపరుచు kōlu-paṭsṭsu. [Tel.] v. a. To lose, ruin, chase away, forfeit. కోలుపుచ్చుకొన్న lost. పోగొట్టుకొనిన. M. IV. ii. 269.

(p. 330) kōlupōvu kōlu-pōvu. [Tel.] v. a. To lose. 'ఇక్కడ నినునిటుగోలుపోయి.' BRY. ii. 777. v. n. To be spoiled. చెడు. కోలుపోక kōlu-pōka. n. Losing. పోగొట్టుకొనుట .

(p. 336) krēyō krēyō. [Tel.] n. A noise made in driving away anything. వెడలగొట్టుట యందగు ధ్వన్యనుకరణము.

(p. 376) gudi gudi. [Tel.] n. A bunch or cluster. గుత్తి. A staff. A string of dried fish, leaves, &c. సరము. మచ్చుల గుది a bunch or set of anything as samples. గాజులగుదికి రోకలి బూనినట్లు a bunch of glass bracelets do not require a rice-pounder to break them. గుదికాలు gudi-kālu. n. The heel. మడిమె (plu. గుదికాళ్లు). గుదికాళ్లనరము తెగగొట్టుట to hamstring. గుదికర్ర gudi-karra. n. A clog suspended from the neck of a beast to prevent it from straying. గుదికొను gudi-konu. v. a. To excel. అతిశయించు, చెలరేగు. To become close or thick దట్టమగు. To fall down with a thud. మాటవలె కూలబడు. 'గుదికొనివెన్నాడు కుసుమపుంజముతోడ.' Ila. i. 10. 'హృదయముపదిలంబైతే, గుదికొను సన్యాసమునకు కొమ్ములుగలవా.' Vema. iii. 197.

(p. 387) goṭṭu goṭṭu. [Tel.] n. Wickedness. దౌష్ట్యము. Obstinacy మూర్ఖత. గొట్టునపట్టనీక pertinaciously eluding him, freakishly avoiding him. An enemy. విరోధి. A wretch, a creature (in a derogatory sense) as దెబిరిగొట్టు, వాపిగొట్టు, తంత్రగొట్టు a proud wretch, a fool. adj. Hard, difficult, stubborn. కఠినము. Wicked దుష్టము. గొట్టుమాట a hard or difficult word.

(p. 468) jīvamu jīvamu. [Skt.] n. Life, existence. ప్రాణము. The vital spirit, the soul అత్మ. An animal or creature, ప్రాణి. కాకిజీవము one whose life is as long, as vile and as wretched as that of a crow. దుష్టజీవము a despicable being. జీనరూపము the living image. జీవంజీవము jivam-jīvamu. n. A fabulous bird. చకోరపక్షి, వెన్నెలపులుగు, వన్నెపులుగు. జీవగర్ర jīva-garra. n. A prop, stay, support. ప్రాణరక్షకము. R. vii. 143. జీవకుడు jīvakuḍu. n. A living man. ప్రాణి. One who lives జీవించువాడు. A servant కొలువుడుకాడు జీవచ్ఛవము jīvach-chhavamu. n. A living corpse. బ్రతికి యుండు శవము. జీవదుడు jīvaduḍu. n. One who gives life. జీవమునిచ్చువాడు. A medical man. వైద్యుడు. జీవధనము jīva-dhanamu. n. Cattle. గోవులులోనగునవి. జీవనౌషధము jīvan-aushadhamu. n. A medicine that revives life. బ్రతుకజేసేముందు. జీవన్ముక్తుడు jīvan-muktuḍu. n. One who has become emancipated from all desire. A man who is in the world but not of the world. జీవించియుండియును జ్ఞానముగొని సమస్తబంధములను బిడగొట్టుకొని ముక్తి నొందినవాడు. జీవవృత్తి jīva-uṛitti. n. Tending cattle. గోవులు గుర్రములు మొదలైనవానిని పెంచుకొని చేసే జీవనము. జీవదంతము jīva-dantamu. n. Solid ivory; ivory cut from a living elephant. జీవనము jīvanamu. n. Life, existence, livelihood, means of subsistence, profession. బ్రతుకు, బ్రతుకుతెరువు. Water ఉదకము. జీవనముచేయు to make a living, to earn a livelihood. జీవనోపాధి jīva-nōpādhi. n. Livelihood, means of living. జీవన్మృతుడు jīvan-mṛituḍu. n. One who though living is yet dead, one who is half dead. జీవించియుండియును చచ్చినవాడు. జీవరత్నము jīva-ratnamu. n. A gem of the first water. శ్రేష్ఠరత్నము. జీవరేఖలు jīva-rēkhalu. n. The finishing lines in statuary, the last touches which give a living appearance. జీవశిల jīva-ṣila. n. The living rock. జీవాంతకుడు jīvāntakuḍu. n. A bird catcher. పిట్టవేటకాడు జీవాతువు jīvātuvu. n. Livelihood. బ్రతుకు. A prop or support జీవగర్ర Cooking వంటకము. జీవాత్మ jīv-ātma. n. An embodied spirit, the individual soul enshrined in the human body as distinguished from the Supreme Soul (పరమాత్మ.) The principle of life. జీవాళము or జీవ jīvālamu. n. The main point, the chief object. A bit of cord or wire put loose between the cords of a guitar to regulate the sound. తంతికింది తాడు. జీవి jīvi. n. A living creature or animal. ప్రాణి, జీవించువాడు. స్వల్పజీవి a vain foolish brute. కాకజీవి one whose life is as long and wretched as that of a crow. జీవించు jīvinṭsu. v. n. To live, exist, subsist. బ్రతుకు. జీవిక jīvika. n. Livelihood, profession or occupation. జీవనోపాయము, బ్రతుకుతెరువు. జీవితము jīvitamu. n. Living, existence. బ్రతకడము. Life ప్రాణము. జీవితకాలము jīvita-kālamu. n. Lifetime. జీవితేశుడు jīvit-ēṣuḍu. n. 'Lord of one's life, i.e.,' a husband, a name of Yama, the judge of departed souls. ప్రాణనాయకుడు, యముడు. జీవుడు jīvuḍu. n. The soul, the sentient principle: a living being. ప్రాణి.

(p. 468) jīvamu jīvamu. [Skt.] n. Life, existence. ప్రాణము. The vital spirit, the soul అత్మ. An animal or creature, ప్రాణి. కాకిజీవము one whose life is as long, as vile and as wretched as that of a crow. దుష్టజీవము a despicable being. జీనరూపము the living image. జీవంజీవము jivam-jīvamu. n. A fabulous bird. చకోరపక్షి, వెన్నెలపులుగు, వన్నెపులుగు. జీవగర్ర jīva-garra. n. A prop, stay, support. ప్రాణరక్షకము. R. vii. 143. జీవకుడు jīvakuḍu. n. A living man. ప్రాణి. One who lives జీవించువాడు. A servant కొలువుడుకాడు జీవచ్ఛవము jīvach-chhavamu. n. A living corpse. బ్రతికి యుండు శవము. జీవదుడు jīvaduḍu. n. One who gives life. జీవమునిచ్చువాడు. A medical man. వైద్యుడు. జీవధనము jīva-dhanamu. n. Cattle. గోవులులోనగునవి. జీవనౌషధము jīvan-aushadhamu. n. A medicine that revives life. బ్రతుకజేసేముందు. జీవన్ముక్తుడు jīvan-muktuḍu. n. One who has become emancipated from all desire. A man who is in the world but not of the world. జీవించియుండియును జ్ఞానముగొని సమస్తబంధములను బిడగొట్టుకొని ముక్తి నొందినవాడు. జీవవృత్తి jīva-uṛitti. n. Tending cattle. గోవులు గుర్రములు మొదలైనవానిని పెంచుకొని చేసే జీవనము. జీవదంతము jīva-dantamu. n. Solid ivory; ivory cut from a living elephant. జీవనము jīvanamu. n. Life, existence, livelihood, means of subsistence, profession. బ్రతుకు, బ్రతుకుతెరువు. Water ఉదకము. జీవనముచేయు to make a living, to earn a livelihood. జీవనోపాధి jīva-nōpādhi. n. Livelihood, means of living. జీవన్మృతుడు jīvan-mṛituḍu. n. One who though living is yet dead, one who is half dead. జీవించియుండియును చచ్చినవాడు. జీవరత్నము jīva-ratnamu. n. A gem of the first water. శ్రేష్ఠరత్నము. జీవరేఖలు jīva-rēkhalu. n. The finishing lines in statuary, the last touches which give a living appearance. జీవశిల jīva-ṣila. n. The living rock. జీవాంతకుడు jīvāntakuḍu. n. A bird catcher. పిట్టవేటకాడు జీవాతువు jīvātuvu. n. Livelihood. బ్రతుకు. A prop or support జీవగర్ర Cooking వంటకము. జీవాత్మ jīv-ātma. n. An embodied spirit, the individual soul enshrined in the human body as distinguished from the Supreme Soul (పరమాత్మ.) The principle of life. జీవాళము or జీవ jīvālamu. n. The main point, the chief object. A bit of cord or wire put loose between the cords of a guitar to regulate the sound. తంతికింది తాడు. జీవి jīvi. n. A living creature or animal. ప్రాణి, జీవించువాడు. స్వల్పజీవి a vain foolish brute. కాకజీవి one whose life is as long and wretched as that of a crow. జీవించు jīvinṭsu. v. n. To live, exist, subsist. బ్రతుకు. జీవిక jīvika. n. Livelihood, profession or occupation. జీవనోపాయము, బ్రతుకుతెరువు. జీవితము jīvitamu. n. Living, existence. బ్రతకడము. Life ప్రాణము. జీవితకాలము jīvita-kālamu. n. Lifetime. జీవితేశుడు jīvit-ēṣuḍu. n. 'Lord of one's life, i.e.,' a husband, a name of Yama, the judge of departed souls. ప్రాణనాయకుడు, యముడు. జీవుడు jīvuḍu. n. The soul, the sentient principle: a living being. ప్రాణి.

(p. 589) dāra dāra. [Skt. from √ ధృ = to support] n. A wife. పెండ్లాము. పరదార a neighbour's wife. [From ధార.] A stream, నీటిచాలు. A gift, దానము. Order, క్రమము. దారకొమ్ము dāra-kommu. n. A torchbearer's oil vessel. చమరుపోసే పసరపుకొమ్ము. A. v. 4 దారపోయు dāra-pōyu. v. n. To endow, to give by a formal ceremony, in which water is poured from the hand of the donor. To bestow as a solemn gift. To lose, పొగొట్టుకొను. దారాపుత్రాదులు dārā-putr-ādulu. n. A family, a household. Lit: Wives, children, and all.

(p. 603) durusu durusu. [Tel.] n. Stubbornness, frowardness, impetuosity, hurry, vehemence, boisterousness, bluntness, rudeness. పెళుసు, పెటుకు, కట్టెవిరుపుతనము, పెడసరిగొట్టుతనము. Tartness, harshness in speech. కాఠిన్యము, దూకుడుతనము. చేదురును an itch for fighting. నోరుదురుసు quarrelsomeness. adv. Forward. దూకుడు. Quickly. శీఘ్రము.

(p. 666) nīgu nīgu. [Tel.] v. a. To get rid of. నివర్తించు. 'ఒక్కతపస్వియొక్క ప్రతిరాడేచూడడే తత్కృపన్ పుట్టువున్నీగెద.' టీ పుట్టువున్, నీగెదన్, అనగా యీ రాక్షసజన్నమును పోగొట్టుకొనెదను. A. vi. 65. 'వంతమనంబులో జనదు నావగనీగెదనేడునీకృపన్.' Parij. ii. 94.

(p. 693) pacci pachchi. [Tel.] adj. Raw, unripe. ముదరిని, పండని. Unbaked, unburnt, కాలని, as పచ్చికుండ. Unboiled, ఉడుకని, as పచ్చిపులుసు. Green, not dry, (as firewood,) ఎండని. Unchred (as a hide,) raw, sore, tender, as పచ్చిపుండు. Colloquially it means palpable, gross, downright, absolute, rank, arrant, open, unveiled, unblushing, board, coarse. పచ్చిమిరపకాయలు green chillies. పచ్చివిషము rank poison. పచ్చికస్తురి వీణె an unsunned or unbroached scent bottle. పచ్చికర్ర a green stick. పచ్చి ఒళ్లుగల convalescent. 'పచ్చిబడి యలనతని బడగొట్టుడనుచు.' Charit. i. 2223. పచ్చి నెత్తురు blood just shed. 'వచ్చుముంగిసజూచి వసుధేశపత్ని, పచ్చినెత్తురుమూతి పరికించితనదు.' Sāranga D. v. 280. పచ్చిక pachhika. (పచ్చి+కలది.) n. Grass. పచ్చగడ్డి. పచ్చికతేలేదు the grass has not brought. పచ్చికపట్టు a grassy spot, a meadow, a lawn, a green. పచ్చితేరు pachchi-tēru. v. n. To become green, పచ్చిఅగు.

(p. 712) paracu or పరుచు paraṭsu. [Tel. causal of పడు.] v. a. and v. n. To cause to fall, పడజేయు. To make or cause. To spread over, as a mat. To expand or spread. To go, to run. To run away. To urge or cause to run. To flow as water. To pass as time. To make one enjoy or suffer. పాటుపడజేయు, విస్తరింపజేయు, చేయు, పోవు, పరుగెత్తు. పరుగెత్తిమచు. ప్రవహించు, గడుచు, అనుభవింపజేయు 'కొట్టితేని యముడు గొట్టుపరుచు.' Vēma. 1341. 'వినతకు మ్రొక్కి వీడ్కొని గరుడుండు నతిత్వరీతగతింబరచి.' M. I. ii. 68. 'నీపేరెరిగియును దుపనొల్లక పరుతురధోగతుల౛ాడ పద్మదళాక్ష.' B. X. 93. 'చెట్టొకడుగాగ బరచిరి చెంచులుపుడు.' Swa. iv. 143. 'నిండిపరచుదరచు సెలయేరుల.' Swa. iv. 91. It is used with nouns, adjectives, verbs, and postpositions to form verbs with a causal signification. ఆటంకపరచు to prevent. భేదపరుచు to distinguish, to effect a distinction. to separate. సమ్మతిపరుచు to persuade, to convince or to make one agree. దృఢపరుచు to make firm to establish. తెలియబరుచు to make known. తేటబరుచు to make clear. లోబరుచుకొను to subdue, to bring under one's control. దిట్టపరుచు to prepare, to make ready. వారిని లోబరుచుకొన్నాడు he has got them into his hands. దాన్ని ఫలపరిచినాడు he brought it into use. పరత, పరతి or పరద parata. n. A stream, current, ప్రవాహము, వరద. వరతెంచు para-tenṭsu. [పరచు+తెంచు.] v. n. To come running. పారివచ్చు.