(p. 52) ani ani. [Tel.] (Past p|| of అను to say) Having said. This is translated by the word 'That' or 'so' or the infinitive mood is used, as వారు అక్కడ ఉండినారని అన్నాడు he told me that they were there. అవతల వెళ్లరాదని తిరిగీ వస్తిమి we did not think it right to go on and returned; we thought we must not go further; so we came back. నన్ను పొమ్మని చెప్పెను he told me to go. తన సొమ్మని యెంచి considering it his own. దాన్ని నాకని కొన్నాడు he bought it for me. కావలెనని అక్కడికి పోయినాడు he went there on purpose. పండ్లను పటపటమని కొరికినాడు he gnashed his teeth. ఘమ్మని fragrantly. తళుక్కని brilliantly. గడగడమని మాట్లాడినాడు he spoke rapidly. ఈగలు జుమ్మని ముసురు కొన్నవి the flies covered it buzzingly. నీవు ఈ శాలువ కప్పుకొంటే గుమ్మని ఉండును if you wear this shawl it feels warm: or, you will feel warm.

(p. 53) anu anu. [Tel.] v. n. To say, to think, to suppose. చెప్పు, తలచు, ఎంచు. (Past p.|| అని. Relative p.|| అనిన or అన్న, Aor. p.|| అనే, అనెడి, అనెడు, అనేటి. Neg. p.|| అనని.) అట్లా అంటాడు so he says. కావలెననే మనసు a desire to have it. తళుక్కుమను to shine or glitter. చేతితో ఇట్లా అన్నాడు he did so with his hand. అనుటయు on his saying so. అనగా may be translated 'or;' thus అచలముగా కొండ Achalam or hill; Achalam which means a hill. అనుడు adv. On (his) saying this. అనగా, అనేటప్పటికి, అనవుడు. అనుకొను anu-konu. [Tel.] v. n. To say, suppose, think, (middle voice of అను to say or think.) నేను ఇది యిస్తాననుకొన్నాడు he thought that I would give him this.

(p. 58) anusu anusu. [Tel.] A metal ring on the end of a stick, a rice pounder &c. పొన్ను, కడియము. 'తళుకుబుత్తడియనుసు బెత్తంపుకట్టె బట్టి సేనాధిపతి బరాబరులంసేయు.' చంద్రా, i.

(p. 186) ettu ettu. [Tel.] v. a. To take up, raise, lift up పైకెత్తు. To take, to remove. తీసికొను. To assume or take on oneself, to obtain or acquire (a name.) వహించు, పొందు. మంచి పేరెత్తు to acquire reputation. To cite, quote, mention, adduce, introduce a subject ప్రస్తావించు. మాటయెత్తు. To mention by name, advert to, allude to. To erect (a door or pillar.) To undertake. To raise or levy (an army.) అతడు జన్మమెత్తెను he assumed a mortal body, he was born. ఎత్తివ్రాయు to copy out or extract from a book. గొంతెత్తిచదువు to read aloud. భిక్షమెత్తు to take or receive alms. తళుకులెత్తు to assume lustre or become bright. నోరెత్తు to open the mouth, to speak నేను నోరెత్తలేదు I did not open my lips. గుత్తయెత్తినాడు he undertook the contract. దండెత్తు he raised troops. తూము ఎత్తించు to open a sluice. అలుగెత్తు to open an అలుగు (q. v.) లంగరు ఎత్తు to weigh anchor. పరుగెత్తు to take a run, to run. ఎత్తుకొనివచ్చు to fetch, to bring away. పిల్లను ఎత్తుకొను to take up a child. ఎత్తుకొనిపోవు to carry away or remove, to steal. తిరిపెమెత్తు to take alms, to beg. విరులెత్తు to sprout, to send forth shoots.

(p. 489) ṭekku ṭekku. [Tel.] n. Grace, charm, elegance. Coquettishness, coquetry, wantonness. Insolence, airs, pride. Blandishment, amorous ways. Fondling, flaunting. గర్వచేష్ట. టెక్కులు fine airs, తళుకుచెక్కుల టెక్కు the charms of her polished cheeks. టెక్కున with a grace, gracefully. టెక్కులాడి ṭekku-l-āḍi. n. A coquette. టెక్కులుగలది. టెక్కులాడు ṭekku-l-āḍu. n. A beau. టెక్కులుగలవాడు. టెక్కువ Same as టెక్కు

(p. 517) taluku Same as తళుకు. (q. v.)

(p. 518) taḷuku or తళ్కు taḷuku. [Tel.] n. A flash, a gleam. మిక్కిలి ప్రకాశము, నున్ననిమృదుకాంతి. వజ్రపుతళుకులు the name of a kind of rice. H. iv. 158. తళుకులాడు, తళుక్కుమను or తళుకొత్తు taḷakul-āḍu. v. n. To gleam, flash. మిక్కిలిప్రకాశించు, తళుక్కని brightly, brilliantly.

(p. 730) pasāramu or పసారు pasārdmu. [Tel.] n. A shop. అంగడి. Charms, grace, తళుకు, మినుకు. పస.

(p. 872) baḷukubaḷuku baḷuku-baḷuku. [Tel. (anuk.)] adv. Tremulously, waveringly, (as a slender waist.) 'బళుకుబళుకున గతులయందళికిబెళుకు, కులుకుగౌనునజాళువా తళుకులొలుకు మేటి వడ్డాణము.' H. ii. 5.

(p. 884) bittaramu bittaramu. [Tel.] n. A flash of light. తళుకు. Brightness. A coquettish prank, an amorous gesture, శృంగారచేష్ట, ఒయ్యారము. 'బెళుకుబేడసమీలబిత్తరంబులకంటె.' N. ix. 404. బిత్తరముగ bittaramu-ga. adv. Flashingly. ప్రకాశముగా. Gracefully, సొగసుగా. 'సరిగె మెరుంగుబంగరువు చందురు కానిపటంబులూడ్చి బిత్తరముగ చల్వపావడలు దాల్చి.' N. ix. 401. బిత్తరములాడు to be bright, ప్రకాశించు. బిత్తరి bittari. n. A coquette, a flirt. A beautiful woman. ప్రౌఢస్త్రీ, శృంగార చేష్టలుగల ఆడుది. A woman, ఆడుది. 'బిత్తరులాహలాయుధునిబిల్వగ.' Balrāma. vi. 123. adj. Flashing, sparkling, తళుకైన, ప్రకాశమైన. Beautiful, సొగసైన. 'శిరమున కెంజడల్ నుదుట జెన్నగుబిత్తరిబొట్టువాతెరన్.' T. iv. 122. బిత్తరించు bittarinṭsu. v. n. To flash, to sparkle, మెరయు, తళుక్కుమను. To move about, చలించు, ఊగాడు. To crack jokes. సరసమాడు. 'బెళుకుబేడసచూపుబిత్తరింప.' N. ix. 159. బిత్తరపు bittarapu. adj. Flashing, sparkling, తళుకైన, ప్రకాశించే, 'సోమునిరీతినెమ్మొగము సుందరమౌదరహాస చంద్రికా, స్తోమములీనబిత్తరపు చూపులుదిక్కుల పిక్కటిల్ల.' Surabha. 18.

(p. 892) buraḍā buraḍā. [Tel.] n. A kind of cloth. 'ఘనవిచిత్రపుపనుల్ గల కలంకారీలు దనరారు పూలీలు తగినకల్బరగీలు, తళుకొత్తగలసుళువు తాప్తాలుబురడాలు.' H. v. 408.

(p. 985) miṇuku or మినుకు miṇuku. [Tel.] n. Glimmering, sparkling. తళుకు. మిణుకుమిణుకుమని ఒకదీపము ఉండినది there was a glimmering lamp. మిణుకు మిణుకుమన్నది it gleamed, or was just perceptible. మిణుకుచేయు to polish or burnish. మిణుకుచేసికొను to be gay in dress. మిణుకుకాటుక black eyesalve. v. n. To be bright, to glimmer. మిణుగురు Same as మిడుగురు (q. v.). Plu. మిణుగురులు or మిణుగుర్లు. మిణుగురుపురుగు or మిణుగురుబూచి miṇuguru-purugu. n. A fire fly or its larva. A glow-worn. ఖద్యోతము.

(p. 986) minuku or మిన్కు minuku. [Tel.] n. Glittering, flashing, brightness, తళుకు. A ray of light. కిరణము. A marriage token, తొలిబొట్టు. 'ఇమ్ము నీకంఠసూత్రమున నున్న మినుకైనశోకముడిగి. 'మదీయగళంబుననున్న మంగళ సూత్రంబుమినుకు పరపురుషులకెన్నడు లోచన గోచరంబుగాదు.' HN. v. 102. A small gold coin. చిన్న బంగారు నాణెము. మినుకులు or మిన్కులు minu-kulu. n. The sciences, the scriptures. విద్యలు, శాస్త్రములు, వేదములు. 'ఉడివోనిమిన్కులీనెడు పేరులిరుదెస.' Vasu. Pref. 7. టీ ఉడివోని మిన్కులు, వేదములు. మినుకుచేడియ minuku-chēḍiya. n. An epithet of Sarasvati. మినుమినుకను, మినుకుమినుకుమను or మినుక్కురను to twinkle, to sparkle. మినుకులబరణి or మినుకులయిక్క minukula-baraṇi. n. An epithet of the sun, సూర్యుడు.

(p. 1024) meracu meraṭsu. [Tel.] v. n. To flash, as lightning. తళుక్కని ప్రకాశించు. మెరపు, మెరుపు, మెరము or మెరుము merapu. n. Lightning. తటిత్తు. Brightness, brilliance, ప్రకాశము. మెరపుతీగ merapu-aīga. n. A streak of lightning, తీగవంటి మెరపు. మెరము or మెరుము meramu. v. n. To rankle, or fester. మెరమెరలాడు. కంటిలోగాని పుంటిలోగాని లేక మనసులోగాని మెదులు. కంటిలో నెరసుపడి మెరముచున్నది the mote fell into his eye and pain was caused. 'మెరమెరభావంబులోన మెరమగమరియున్.' T. ii. 85. టీ మెరమగ, అనగా బెళికింపచేయుచునుండగాను. v. a. To cause pain or mortification. మెరమెరలాడించు, నొచ్చునట్లు మెదలించు. 'మెరుగుగైదువుగ్రుచ్చి మెరమినట్లైన.' HD. ii. 214. మెరమెర mera-mera. n. Rankling కంటిలోగాని పుంటిలోగాని మెదలడము. Mental agony, anxiety. మనోవ్యధ. Doubt, suspicion. సంశయము. Difference, భేదము. 'మీసత్వములునమ్మి మెరమెరమాని పందెమునేనాసపట్టినదాన.' P. ii. 97. మెరమెరపడు mera-mera-paḍu. v. n. To doubt, hesitate, సంశయపడు. మెరమెరపాటు mera-mera-pāṭu. n. Impetuosity of hunger. Mental distress, మెరమెరపడుట, ఆకటితహతహ. మెరమెరమను or మెరమెరలాడు mera-mera-manu. v. n. To rankle or fester. మెరము, కంటిలోగాని పుంటిలోగాని లేక మనసులోగాని మెదలు. To suffer pain, బాధపడు. 'తనుమున్ను పలుకుట తద్దయునపుడు, మెదులుచు మదిలోన మెరమెరమనగ.' Dabh. 224. మెరయు merayu. v. n. and a. To lighten, to gleam: to glitter, to shine, ప్రకాశించు. To come to light, బయలుపడు. To cause to be seen, to show, బయలుపరుచు. మెరపించు mera-pinṭsu. v. a. To enlighten or make bright, to illume. మెరయునట్టుచేయు.

(p. 1094) lakōri or లకోరీ lakōri. [Tel.] n. A sharp arrow. క్రూరబాణము. 'తళుకులకోరుల తరకసంబు.' Swa. iv. 36. టీ లకోరులతరకసంబు, అంబులపొది. A kind of pigeon, పారావతవిశేషము. 'మేలైనలకోరీలు.' సా. i.