(p. 51) anāyakamu a-nāyakamu. [Skt.] adj. n. Being without a leader. Used for అరాజకము. Anarchy, misrule, confusion. అనాయకుడు n. He who is forlorn or helpless. దిక్కుమాలిన వాడు, నాధుడు లేనివాడు.

(p. 193) ēkadantuḍu ēka-dantuḍu. [Skt.] The single-tusked one, i.e., Gaṇēsa. వినాయకుడు.

(p. 350) gajamu gajamu. [Skt.] n. An elephant. adj. Large. గజనిమ్మ the horse lime, i.e., the large lime: గజవ్యాళి a huge dragon, గజదొంగ a great rogue. గజము [H.] n. A yard, three feet. గజేంద్రగజము gajēndra-gajamu. n. The measure called 'the great yard' equal to ten yards. గజకర్ణము gaja-karṇamu. (Lit. An 'elephant's ear.') n. A large fan with a hollow handle. wherein it can be turned round rapidly. గజకర్ణమురీతిగా fickle, uncertain as a weathercock. గజగామిని or గజయాన gaja-gāmini. n. A woman with the rolling pace of an elephant i.e., with a majestic gait. గజనిమీలినము gaja-nimīlinamu. n. Wakefulness or lightness of sleep (Literally, an elephant's sleep.) A nap. Cunning కపటము. గజపిప్పలి gaja-pippali. n. Long pepper. గజపుష్పము gaja-pushpamu. n. A plant also called Messua Roxburghi. నాగకేసరము. R. v. 310. గజరాజము gaja-rājamu. n. A sort of cloth. BD. iii. 103. గజరిపువు the enemy of the elephant, i.e., the lion. గజాననుడు gaj-ānanuḍu. 'Elephant faced.' -- an epithet of Gaṇēsa వినాయకుడు.

(p. 353) gaṇapati gaṇa-pati. [Skt.] n. A name of the god Gaṇēsa. వినాయకుడు.

(p. 468) jīvamu jīvamu. [Skt.] n. Life, existence. ప్రాణము. The vital spirit, the soul అత్మ. An animal or creature, ప్రాణి. కాకిజీవము one whose life is as long, as vile and as wretched as that of a crow. దుష్టజీవము a despicable being. జీనరూపము the living image. జీవంజీవము jivam-jīvamu. n. A fabulous bird. చకోరపక్షి, వెన్నెలపులుగు, వన్నెపులుగు. జీవగర్ర jīva-garra. n. A prop, stay, support. ప్రాణరక్షకము. R. vii. 143. జీవకుడు jīvakuḍu. n. A living man. ప్రాణి. One who lives జీవించువాడు. A servant కొలువుడుకాడు జీవచ్ఛవము jīvach-chhavamu. n. A living corpse. బ్రతికి యుండు శవము. జీవదుడు jīvaduḍu. n. One who gives life. జీవమునిచ్చువాడు. A medical man. వైద్యుడు. జీవధనము jīva-dhanamu. n. Cattle. గోవులులోనగునవి. జీవనౌషధము jīvan-aushadhamu. n. A medicine that revives life. బ్రతుకజేసేముందు. జీవన్ముక్తుడు jīvan-muktuḍu. n. One who has become emancipated from all desire. A man who is in the world but not of the world. జీవించియుండియును జ్ఞానముగొని సమస్తబంధములను బిడగొట్టుకొని ముక్తి నొందినవాడు. జీవవృత్తి jīva-uṛitti. n. Tending cattle. గోవులు గుర్రములు మొదలైనవానిని పెంచుకొని చేసే జీవనము. జీవదంతము jīva-dantamu. n. Solid ivory; ivory cut from a living elephant. జీవనము jīvanamu. n. Life, existence, livelihood, means of subsistence, profession. బ్రతుకు, బ్రతుకుతెరువు. Water ఉదకము. జీవనముచేయు to make a living, to earn a livelihood. జీవనోపాధి jīva-nōpādhi. n. Livelihood, means of living. జీవన్మృతుడు jīvan-mṛituḍu. n. One who though living is yet dead, one who is half dead. జీవించియుండియును చచ్చినవాడు. జీవరత్నము jīva-ratnamu. n. A gem of the first water. శ్రేష్ఠరత్నము. జీవరేఖలు jīva-rēkhalu. n. The finishing lines in statuary, the last touches which give a living appearance. జీవశిల jīva-ṣila. n. The living rock. జీవాంతకుడు jīvāntakuḍu. n. A bird catcher. పిట్టవేటకాడు జీవాతువు jīvātuvu. n. Livelihood. బ్రతుకు. A prop or support జీవగర్ర Cooking వంటకము. జీవాత్మ jīv-ātma. n. An embodied spirit, the individual soul enshrined in the human body as distinguished from the Supreme Soul (పరమాత్మ.) The principle of life. జీవాళము or జీవ jīvālamu. n. The main point, the chief object. A bit of cord or wire put loose between the cords of a guitar to regulate the sound. తంతికింది తాడు. జీవి jīvi. n. A living creature or animal. ప్రాణి, జీవించువాడు. స్వల్పజీవి a vain foolish brute. కాకజీవి one whose life is as long and wretched as that of a crow. జీవించు jīvinṭsu. v. n. To live, exist, subsist. బ్రతుకు. జీవిక jīvika. n. Livelihood, profession or occupation. జీవనోపాయము, బ్రతుకుతెరువు. జీవితము jīvitamu. n. Living, existence. బ్రతకడము. Life ప్రాణము. జీవితకాలము jīvita-kālamu. n. Lifetime. జీవితేశుడు jīvit-ēṣuḍu. n. 'Lord of one's life, i.e.,' a husband, a name of Yama, the judge of departed souls. ప్రాణనాయకుడు, యముడు. జీవుడు jīvuḍu. n. The soul, the sentient principle: a living being. ప్రాణి.

(p. 468) jīvamu jīvamu. [Skt.] n. Life, existence. ప్రాణము. The vital spirit, the soul అత్మ. An animal or creature, ప్రాణి. కాకిజీవము one whose life is as long, as vile and as wretched as that of a crow. దుష్టజీవము a despicable being. జీనరూపము the living image. జీవంజీవము jivam-jīvamu. n. A fabulous bird. చకోరపక్షి, వెన్నెలపులుగు, వన్నెపులుగు. జీవగర్ర jīva-garra. n. A prop, stay, support. ప్రాణరక్షకము. R. vii. 143. జీవకుడు jīvakuḍu. n. A living man. ప్రాణి. One who lives జీవించువాడు. A servant కొలువుడుకాడు జీవచ్ఛవము jīvach-chhavamu. n. A living corpse. బ్రతికి యుండు శవము. జీవదుడు jīvaduḍu. n. One who gives life. జీవమునిచ్చువాడు. A medical man. వైద్యుడు. జీవధనము jīva-dhanamu. n. Cattle. గోవులులోనగునవి. జీవనౌషధము jīvan-aushadhamu. n. A medicine that revives life. బ్రతుకజేసేముందు. జీవన్ముక్తుడు jīvan-muktuḍu. n. One who has become emancipated from all desire. A man who is in the world but not of the world. జీవించియుండియును జ్ఞానముగొని సమస్తబంధములను బిడగొట్టుకొని ముక్తి నొందినవాడు. జీవవృత్తి jīva-uṛitti. n. Tending cattle. గోవులు గుర్రములు మొదలైనవానిని పెంచుకొని చేసే జీవనము. జీవదంతము jīva-dantamu. n. Solid ivory; ivory cut from a living elephant. జీవనము jīvanamu. n. Life, existence, livelihood, means of subsistence, profession. బ్రతుకు, బ్రతుకుతెరువు. Water ఉదకము. జీవనముచేయు to make a living, to earn a livelihood. జీవనోపాధి jīva-nōpādhi. n. Livelihood, means of living. జీవన్మృతుడు jīvan-mṛituḍu. n. One who though living is yet dead, one who is half dead. జీవించియుండియును చచ్చినవాడు. జీవరత్నము jīva-ratnamu. n. A gem of the first water. శ్రేష్ఠరత్నము. జీవరేఖలు jīva-rēkhalu. n. The finishing lines in statuary, the last touches which give a living appearance. జీవశిల jīva-ṣila. n. The living rock. జీవాంతకుడు jīvāntakuḍu. n. A bird catcher. పిట్టవేటకాడు జీవాతువు jīvātuvu. n. Livelihood. బ్రతుకు. A prop or support జీవగర్ర Cooking వంటకము. జీవాత్మ jīv-ātma. n. An embodied spirit, the individual soul enshrined in the human body as distinguished from the Supreme Soul (పరమాత్మ.) The principle of life. జీవాళము or జీవ jīvālamu. n. The main point, the chief object. A bit of cord or wire put loose between the cords of a guitar to regulate the sound. తంతికింది తాడు. జీవి jīvi. n. A living creature or animal. ప్రాణి, జీవించువాడు. స్వల్పజీవి a vain foolish brute. కాకజీవి one whose life is as long and wretched as that of a crow. జీవించు jīvinṭsu. v. n. To live, exist, subsist. బ్రతుకు. జీవిక jīvika. n. Livelihood, profession or occupation. జీవనోపాయము, బ్రతుకుతెరువు. జీవితము jīvitamu. n. Living, existence. బ్రతకడము. Life ప్రాణము. జీవితకాలము jīvita-kālamu. n. Lifetime. జీవితేశుడు jīvit-ēṣuḍu. n. 'Lord of one's life, i.e.,' a husband, a name of Yama, the judge of departed souls. ప్రాణనాయకుడు, యముడు. జీవుడు jīvuḍu. n. The soul, the sentient principle: a living being. ప్రాణి.

(p. 575) daṇḍamu danḍamu. [Tel.] n. A bow, a salutation made by joining the palms of the hands in front of the breast. నమస్కారము. Respects, obeisance. Remembrance. or compliments in correspondence దండముపెట్టు to make a bow or courtesy, to make obeisance, to adore. ఆయనకు నా దండములు చెప్పవలసినది please to give him my compliments. దండము danḍamu. [Skt.] n. A rod, stick or staff, దుడ్డుకర్ర. The stem of a plant. Chastisement either by killing a person, or by confiscating his property or by oppressing him in other ways, punishment, a fine. చతురుపాయములలో నొకటి, రాజశిక్ష. An army. దండు. A multitude. సమూహము. దండన or దండనము danḍana. Punishment. దండనాయకుడు danḍa-nāyakụḍu. n. A leader of an army. సేనాధిపతి. చందనీతి danḍa-nīti. n. Politics: the principles of government. నీతిశాస్త్రము. దండయాత్ర danḍa-yātra. n. An invasion, an incursion, a campaign, going with troops or in procession. యుద్ధయాత్ర, దిగ్విజయము. దండలాసకము danḍa-lāsakamu. n. A kind of dance నృత్యవిశేషము. దండధరుడు or దండుడు a macebearer, or staff-bearer, an epithet of Yama, యముడు. దండాధి danḍ-ādhipati. n. A genaral. దండాసి danḍāsi. n. A bailiff, a beadle. The name of a caste in Ganjam.

(p. 644) nāyakamu or నాయకరత్నము nāyakamu. [Skt.] n. The central gem or stomacher of a necklace. పతకము నడిమిరత్నము.

(p. 644) nāyakuḍu nāyakuḍu. [Skt.] n. A leader. శ్రేష్ఠుడు. A chief, అధిపతి. కథానాయకుడు the hero of a poem or story. నాయిక nāyika. n. The heroine. నాయంకరము or నాయకరము nāyam-karamu. (నాయకుడు+కరము.) n. The rank or office of a Naik or headman, chiefdom, lordship. ఆధిపత్యము. నాయకవాడి or నాయకవాళి nāyaka-vāḍi. n. The police force. The militia, కట్టుబడివాండ్లు. ఊరి బంట్రోతులు. A Government peon who has to look after cultivation operations, సేద్యపుపనులను పరామరికచేసే దివాణపుబంటు. నాయడు or నాయుడు nāyaḍu. n. A chief. A title borne by men of a certain Sudra caste.

(p. 707) padma padma. [Skt.] n. A name of Lakshmi. లక్ష్మి. పద్మము padmamu. n. The lotus or water lily. Nelumbium speciousum. తామర. A large number, ten billions. In Tantrica books it means a part or region of the body. పద్మనాభుడు padma-nānābhuḍu. n. Vishṇu, from whose navel (నాభి) sprung the lotus containing Brahma when he was sent to create the world. పద్మబాంధవుడు padma-bāndhavuḍu. n. The Sun. పద్మరాగము pādma-rāgamu. n. The chrysolite or ruby of the finest class: a gem of a pink colour called మొక్కళి, ఉదయసూర్యకాంతిగలకెంపు. పద్మవెలమలు or పద్మనాయకులు padma-velamalu. n. Plu. The name of a certain Sudra caste. See వెలమ. పద్మవ్యూహము or పద్మము padma-vyūhamu. n. A certain kind of military evolution. పద్మసాలెవాండ్లు padma-sāle-vāndlu. n. A certain caste of weavers. పద్మాకరము padm-ākaramu. n. A place of lilies a pond in which the lotus grows. A tank, కొలను, చెరువు. పద్మాలయ or పద్మావతి padm-ālaga. n. The goddess Lakshmi, so named because her dwelling (ఆలయము) is in the lily (పద్మము.) పద్మాసనము padm-āsanamu. n. A sitting posture used in religious meditation in which the Bauddha statues are represented; so called because Vishṇu is represented in that posture when throned on a lotus. పద్మి padmi. n. An elephant. పద్మిని padmini. n. A lovely woman, like a Penclope, or an Eve. The Hindu poets divide all beautiful women into four classes called (1) హస్తిని, (2) శంఖిని, (3) చిత్రిణి and (4) పద్మిని; which answer to Juno, Flora, Venus and Minerva, respectively: See Addison's Spectator No. 209. పద్మిని n. A bed of lilies. పద్మినీవల్లభుడు the Sun, as being the lover (వల్లభ) of the lotus.

(p. 727) pallarapulu pallarapulu [Tel. పలు+అరపులు.] n. Several cries, many useless words, much useless talking. వ్యర్థమైన పెక్కు మాటలు, ఆడరాని పెక్కుమాటలు. పల్లరపు pullarapu. adj. Simple, innocent. బేలైన. 'వానిని యల్కదొల్కయదునాయకుడిట్లనెబోంట్లజూతులన్ భావముమర్మకర్మములు ప్రౌఢతనంబును తంతమ్యముల్ కోవిదకోటికేతెలిసి కోదగు నింతియె కాక కానలం గోవుల మేపుపల్లరపుగొల్లని కిందెలియంగ నేర్చునే.' Ila. iii. 181.

(p. 739) pāpa pāpa. [Tel. from పాము.] adj. Of the serpent, serpentine. పాపరేడు the king of serpents, నాగరాజు. పాపపాన్పు a serpent bed, i.e., the great serpent on which Vishṇu reclines. R. i. 46. పాపజగము the serpent world, నాగలోకము. పాప౛న్నిగట్టు or పాప౛ందెమువేల్పు pāpa-ḍzannigaṭṭu. n. One who wears a serpent as his sacred thread, an epithet of Gaṇēsa, వినాయకుడు. పాపతూపు or పాపరమ్ము pāpa-tūpu. n. A serpent arrow, నాగాస్త్రము. పాపమీను pāpa-nānu. n. A serpent like fish. ఒక జాతిచేప. పాపమేపరి or పాపమేపుడు pāpa-mēpari. n. One who feeds on serpents, i.e., an eagle, గరుత్మంతుడు; or a peacock, నెమలి, పాపమేతపక్కి pāpa-mēta-pakki. n. The 'snake-eating bird,' i.e., an eagle. పాపరమ్ము pāpa-r-ammu. n. A serpent arrow. పాపరేలు pāpa-rēlu. n. A sort of fish.

(p. 746) pālu pālu. [Tel.] n. A share or portion. భాగము, వంతు. Possession, charge, వశము. infl. పాలి, or పాలిటి; local ablative పాల or పాలిటి. plu. పాళ్లు. నా వయసు నీపాలుచేసినాను I yielded up my youth to thee. అతని పాలికి వచ్చినది యిది this is what fell to his share. నీపాలిదైవము or నీపాలిటిదైవము your good angel, your tutelary God. వాడు నాపాలిటికి యముడు he has been a curse to me. వేములుపండి కాకులపాలైనవి a proverb regarding the wealth of a prodigal. పరులపాలైన given up to others or sacrificed. దొంగలపాలైన abandoned to thieves. రచ్చలపాలుకావడము to become a prey to ridicule, to become a laughing stock. అప్పుల పాలయినాడు he has fallen into debt. పాలబాన or పాలుబాన pāla-bāna. n. The ryot's share of the crop, ఉభయరాశి అంబారములో కాపునకు చేరే వర్తనధాన్యము. 'కష్టపడి పైరుచేసే సంసారి, ముద్రపిండి, వినాయకునిచాట, గుగ్గిళ్లగంప, పాలుబాన, రాశి అడుగు, ఇవి పుచ్చుకొని,' Miscell. iii. 430. పాలాడు pāl-āḍu. v. a. To divide into shares. To cut, to sever, to separate, ఖండించు. పాలారుచు or పాలార్చు pālā-ruṭsu. (పాలు+అరుచు.) v. a. To disregard, to neglect, ఉపేక్షించు. భాగ. iii. పాలుచేయు pālu-chēyu. v. a. To hand over, give over to, deliver, sacrifice. నన్ను అప్పులపాలుచేసినాడు he plunged me in debt. పాలుపడు or పాల్పడు pālupaḍu. v. n. To undertake, to enter upon, to share, to engage in. పూనుకొను, పైనవేసికొను. To be subject to, స్వాధీనమగు. 'వివిధచేష్టలకుంబాలుపడి.' B. X. §. 30. పాలుపుచ్చు or పాలుపెట్టు pālu-puṭsṭsu. v. a. To deduct or subtract: to divide or separate, విభాగించు. To decide or settle, నిర్ణయించు. వేదనపాలుకాలేను I cannot endure being a prey to grief. పాలుగలవాడు a co-heir, a cousin, దాయాదివాడు. 'పాలుగలవాడు మన కొకజాలియిడక, తానతారసానకు వచ్చెన్.' A. iii. 39. పాలుపోవు pālu-pōvu. v. n. To be divided or shared. విభక్తమగు. To be decided, నిర్ణీతమగు. ఒకరిని పాలుబోక ఆ పనిని అట్టె పడవేసిపెట్టినారు no one undertook the work, so it was left undone. అది యెటు వ్రాయడానకు పాలుపోక విడిచినాను unable to decide how to write the passage. I omitted it. పాలుభోగగ్రామము pālu-bhōga-grā-mamu. n. A village wherein each field is held as one man's separate property.

(p. 814) pollu pollu. [Tel.] n. Pitchless grain in an ear. బొత్తిగా గింజలుపట్టని వడ్ల సమూహము. Trash, worthless stuff. తాలు, పనికిరానిది. The consonant sound of a letter, etc., A useless word, a slip of the tongue. A lie, a falsehood. అనృతము. 'పొల్లురాదగని దోస్తివి.' Pal. 399. అనగా, అబద్ధము రాగూడని స్నేహమువాడవు. adj. Useless, వ్యర్థము, Sumati, 29. పొల్లునదంచిన బియ్యము corn beaten out of husk of pined grain. వాని పొల్లు వాడు పోసికొని బ్రతుకుతాడు he keeps his blighted grain to himself, i.e., he keeps all his griefs to himself. బంగారుపొల్లు ఉన్నదిగాని మనిషిపొల్లులేదు gold may prove worthless, but man neveer can be so. మాట పొల్లుపోకుండా ఆడుతాడు he speaks without any slips. నకారపొల్లు the letter N. (్) without the vowel sound attached to it as in the words కలిగెన్, చెలగెన్. పొల్లుపోవు pollu-pōvu. v. n. To become worthless. చెబ్బరైపోవు. 'కాళ్ల గొలుసులవారు గడెమస్నెబంట్లు, జోళ్లుగా నున్ణట్టి సురభినాయకులు, ఘల్లుమన్నతిరిగి మళ్లుమనువారు, పొల్లుపోకయని పోట్లాడువారు.' Pal. 107. To lie, tell stories or lies, అబద్ధమాడు. పొల్లుదనము pollu-danamu. n. Dispiritedness, effeminacy, పౌరుషములేమి. పొల్లుపడు pollu-paḍu. v. n. To become useless, వ్యర్థమగు.

(p. 820) pōru pōru. [Tel.] v. n. To fight, contend, struggle. కలహించు, యుద్ధము చేయు. పోరి సాధించె he mastered it with difficulty. 'దర్పముమీరబోరు మదదంతులపోల్కి.' N. ix. 191. n. A fight, combat, struggle, quarrel; teasing, troubling, insistence. ఇంటిలోనిపోరు family jars or brawls. ఆ పిల్ల పోరుపెట్టుచున్నది the child is giving a lot of trouble. పిచ్చికపోరు the uproar that sparrows make. పోరుట pōruṭa. n. Fighting. పోరుదిండి pōru-dinḍi. n. A quarrelsome person, an epithet applied to Nārada, నారదుడు. పోరుపెట్టు pōru-peṭṭu. v. n. To tease, to plague, తొందరపెట్టు. To cry aloud, as a child. పోరాడు or పోరితమాడు pōr-āḍu. v. n. To fight, grapple, contend, struggle. కలహించు, యుద్ధముచేయు. పోరాట or పోరాటము pōr-āta. n. A combat, a fight, a dispute, కలహము, యుద్ధము. పోరించు pōrinṭsu. v. n. To breed a quarrel, to incite to quarrel. జగడానకు ఉసికొల్పు. 'నీపోటువాటుననిపుడిట్లుమమ్ము, పోరించితివిజంత్రబొమ్మనాయక్క.' HD. ii. 1194. పోరితము pōritamu. (పోరు+ఇతము.) n. War, a battle, a fight. యుద్ధము, పోరాటము. A quarrel, కలహము. Misunderstanding, స్పర్ధ.