(p. 58) anuvu anuvu. [Tel.] n. Convenience, fitness, propriety, suitableness. లెస్స, యోగ్యము, అనుకూలము. 'మీకుగాక జలసంచారం బనువగునే మముబోలిన వనచరులకు.' P. iv. 59. 'అనువౌదివ్యరథంబునిచ్చె.' T. i. 50 అనువు కాని వేళ in an inconvenient hour. అనువరి n. A man of tact, ఉపాయశాలి, యుక్తిపరుడు. అనువు adj. Proper, right, fit, suitable, convenient. ఉచితమైన, యుక్తమైన, యోగ్యమైన. అనువుగా adv. Conveniently, suitably, fitly, with propriety. అనువు చేయు v. t. To make ready or fit. సిద్ధపరుచు. అనువుపడు v. n. To be suitable or agreeable, or convenient. అనుకూలపడు. అనువెండ or అనువుందగ adv. Duly, well. ఒప్పుగా, 'ఈ కథ వినియోదనను వొందదెల్పు విహగోత్తంసా.' H. i. 233.

(p. 60) anyamu anyamu. [Skt.] adj. Another, other, different, strange, foreign. ఇతరమైన, వేరే, మరియొక. అన్యదేశము a foreign country. అన్యదేశస్థులు foreigners. అన్యుడు anyuḍu. [Skt.] n. A stranger. పరుడు, ఇతరుడు అన్యోన్యము adj. Mutual, reciprocal. పరస్పరమైన. అన్యోన్యము n. Friendship, amity, intimacy, mutual attachment, or affection. స్నేహము, విహితము. అన్యోన్యముగా adv. On good terms, amicably, in a friendly manner, affectionately. స్నేహముగా, విహితముగా.

(p. 197) ētari ētari. [Tel.] n. A vile man, a wretch, a miscreant. దుర్నయపరుడు, దుర్జనుడు గుండగొయ్యి. A. ii. 47. Swa. vi. 52. ఏతరితనము ētari-tanamu. Vileness, wickedness.

(p. 504) tatparuḍu tat-paruḍu. [Skt.] n. One who is diligent, intent, heedful, assiduous, or bent upon doing anything. ఆశగలవాడు. తత్పరము tat-paramu. adj. Diligent. తత్పరత or తత్పరత్వము tatparata. n. Inclination, bent, devotedness, diligence.

(p. 521) tātparyamu tātparyamu. [Skt. from తత్పరి.] n. Intention, import, purport, meaning, drift Thought, idea, view, design, purpose, inclination. An object, scheme, plan. అభిప్రాయము. (See on తత్పరుడు.) నా తాత్పర్య మేమంటే what I mean is. తాత్పర్యుడు tātparyuḍu. n. He who holds an opinion. ఇందువల్ల సంభవించినదని తాత్పర్యులై ఉన్నారు they are of opinion that this is the cause of it.

(p. 600) duḥ duh. [Skt.] A negative prefix. Bad, evil, wicked. చెడు, చెడ్డ. In compounds it changes into దుశ్ or దుస్ according to the rules of Sandhi. Such compounds as usually occur in Telugu literature are here brought together and explained. దురంతము dur-antamu. adj. Endless, eternal, without limit, boundless , unfathomable, అంతములేని. దురదృష్టము dur-adṛishṭamu. n. Ill luck, misfortune. adj. Unfortunate. దురదృష్టుడు dur-adṛishṭuḍu. n. An unfortunate man. దురభిమానము dur-abhimānamu. n. Arrogance, presumption. దురభ్యాసము dur-abhyāsamu. n. An evil practice, a bad habit. దురవగాహము dur-avagāhamu. adj. Hard to understand, inexplicable, puzzling. దురవస్థ dur-avastha. n. Mishap, evil plight. దురహంకారము dur-ahankāramu. n. Presumption, arrogance. దూరాకృతము dur-ākṛitamu. n. An evil act, a misdemeanour. దుర్మార్గము దురాక్షేపణ dur-ākshēpaṇa. n. A quibble or groundless objection; a finesse. దురాగతము dur-āgatamu. n. An outrage. దురాగ్రహము dur-āgrahamu. n. Groundless anger. దురాబారము dur-āchāramu. n. A bad custom. దురాచారుడు a man of bad habits or conduct. దురాత్ముడు dur-ātmuḍu. n. A bad hearted man. దురాపము dur-āpamu. adj. Intolerable, unbearable. దురాపకోపము prodigious rage. దురాలోచన dur-ālōchana. n. Bad intent, a plot. దురాశ dur-āṣa. n. Covetousness, vain hopes, avarice, greed. దురాశపరుడు dur-āṣa-paruḍu. n. A covetous, avaricious man. దురుక్తి or దురాలావము dur-ukti. n. Hard words, harshness of language. దుర్గంధము dur-gan-dhamu. n. A bad smell , stink. దుర్గతి dur-gati. n. Ruin, perdition, నరకము. Poverty, బీదతనము. దుర్గమము dur-ga-mamu. adj. Inaccessible, impossible. పొందగూడని, పోగూడని. దుర్గుణము dur-guṇamu. n. An evil nature, a bad quality, a bad symptom. దుర్ఘటము dur-ghaṭamu. adj. Hazardous, hard, impracticable. దుర్జనుడు dur-januḍu. n. A bad man, a wretch. దుష్టుడు. దుర్జయము dur-jayamu. adj. Unconquerable, invincible, invulnerable. దుర్దశ dur-daṣa. n. Misfortune. దుర్జాతుడు dur-jātudu. n. A man of low birth. దుర్దినము dur-dinamu. n. A cloudy or foul day. ముసురుపట్టియుండు దినము. దుర్ధరము dur-dharamu. adj. That cannot be worn. ధరింపగూడని. దుర్ధర్షము dur-dharshamu. adj. Despicable. తిరస్కరింపదగిన. దుర్నయము or దుర్నీతి dur-nayamu. n. Wickedness, immorality. దుర్నిరీక్ష్యము dur-nirīkshyamu. adj. Dazzling, that dazzles, which is hard to look at. Terrific. దుర్బలము dur-balamu. adj. Weak, not valid, unreasonable, groundless. దుర్భలముచేయు to weaken. దుర్బుద్ధి dur-buddhi. n. Folly, weak reason; evil intent. దుర్భోధన dur-bōdhana. n. Evil counsel, instigation, temptation. దుర్భోధనచేయు to give evil advice, to instigate. దుర్భరము dur-bha-ramu. adj. Insupportable, భరించశక్యము కాని. దుర్బాష dur-bhāsha. n. Abuse, revilling, evil words. దుర్భాషలాడు to use foul language, to revile or scold. దుర్భిక్షము dur-bhikshamu. n. Dearth, famine. దుర్భిక్షకాలము hard times, a period of scarcity. దుర్మతి dur-mati. n. Folly. An evilminded man, దుర్భుద్ధికలవాడు. The name of a year. దుర్మదము dur-madamu. n. Arrogance. దుర్మరణము dur-maradṇa-mu. n. An unfortunate end, a violent or untimely death. దుర్మాంసము dur-mar-samu. n. Proud flesh (that grows in a sore or wound.) దుర్మార్గము dur-mārgamu. n. Misconduct, an offence. adj. Wicked. దుర్మార్గుడు dur-mārgudu. n. A wicked man, sinner, villain, evildoer. దుర్యశము dur-yaṣamu. n. Infamy, disgrace. దుర్యోగము dur-yōgamu. n. Misfortune, hard circumstances. దుర్లభము dur-labhamu. adj. Hard to get, scarce, rare. Difficult. దుర్వచనము dur-vachanamu. n. Foul language, abuse. దుర్వర్ణము dur-varṇamu. adj. Tarnished (as copper.) దుర్వృత్తుడు dur-vṛittuḍu. n. He who is wicked, he who leads a low or infamous life. దుశ్చరితుడు. దుర్వారము dur-vāramu. adj. Inevitable, irresistible. దుర్వ్యాపారము dur-vyāpā-ramu. n. Misconduct. దుశ్చరితము duṣcharitamu. n. Wicked conduct, wickedness. దుశ్చేష్ట duṣ-cheshṭa. n. A wicked deed. దుశ్చకునము duṣ-ṣskunamu. n. An evil omen. దుష్కరము dush-karamu. adj. Difficult, hard. చేయగూడని. దుష్కృతము dush-kṛitamu. n. A sin, an evil deed. పాపము. దుస్తంత్రము dus-tantramu. n. Craft, guile. కపటోపాయము. దుస్తరము dus-taramu. n. Difficulty. adj. Difficult bad, vile, inevitable, unavoidable. తరింపగూడని. దుస్సంగము dus-sangamu. n. Unlawful intercourse. దుస్సంధి dus-san-dhi. n. An error in grammatical elision. A base introduction: an acquaintance formed through the medium of vile persons. దుస్సహము dussahamu. adj. Insufferable, intolerable. సహింపగూడని దుస్స్వప్నము dus-svapnamu. n. An evil dream.

(p. 625) dhadhruvamu dhruvamu. [Skt.] n. Permanency, stability: certanity. నిశ్చయము. The truth: sure knowledge. adj. Permanent, fixed, enduring, eternal, certain, ascertained. నిలుకడగల, కదలని. ధ్రువకాలు a permanent lease; ధ్రువపైరు a permanent crop, garden produce. ధ్రువకము dhruvakamu. n. The Longitude. (Colour. Essay on Zodiac.) ధ్రువపరుడు dhruva-paruṭsu. v. a. To establish, settle, ascertain or verify. ధ్రువుడు or ధ్రువనక్షత్రము dhruvuḍu. n. The name of the North Pole: the Pole Star.

(p. 666) nīti nīti. [Skt.] n. Justice, right, morality, righteousness. న్యాయము. Policy, morals. Philisophy, good sense. Conduct. దుర్నీతి immorality. ఇదినీతియె is this right? నీతి శాస్త్రము Ethics. నీతిచెప్పు to advise, counsel. నీతిమాలినవాడు a bad man. నీతిపరుడు nīti-paruḍu. n. A moral man. నీతిహీనుడు nīti-hīnuḍu. n. A fool, an immoral person.

(p. 711) parampara param-para. [Skt.] n. A series, succession, order, race, a lineage. వరుస. సంతానము. Also, killing, హింస. బాణపరంపర a shower of darts. చింతాసరంపర a series of griefs. పరంపరగా consecutively, in order. శిష్యంపరంపర a succession of pupils, tradition. వంశపరంపరగా in the order of lineage or birth , genealogically. పరంపరాకము param-parākamu. n. Cow killing for sacrificial purposes, యజ్ఞమందలలీ పశువధ. పరంపరుడు param-paruḍu. n. A great-great-grandson, ముమ్మనుమడు.

(p. 714) parātparuḍu parāt-paruḍu. [Skt.] n. The Supreme Being, the Almighty. శ్రేష్ఠులకు శ్రేష్ఠుడు.

(p. 721) paruḍu paruḍu. [Skt.] n. Another man, one's neighbour, an alien, a stranger. అన్యుడు. An enemy, శత్రువు. God, పరమాత్ముడు. adj. Addicted to, attached to, a lover of. పరులపాలయిన alienated, given to others. సత్యపరుడు one given to (or addicted to) truth. ముక్తిపరుడు one devoted to holiness, bent upon salvation. చిత్తచాంచల్యపరుడు one addicted to change of mind. శస్త్రాస్త్రపరుడు a lover or arms and weapons. అత్యాశపరుడై being very avaricious. కుతూహలపరులైరి they were full of joy. యజ్ఞపరుడు bent upon performing a sacrifice. M. XII. v. 479. నీతిపరుడు a righteous man. పాపపరుడు one addicted to wickedness. పరహననపరుడు a murderer. కైంకర్యపరుడు one who delights in worship. న్యాయపరుడు a just, upright, or honest man. దానపరుడు a charitable man. భక్తిపరుడు a pious man. ధర్మపరుడు a righteous man. యుక్తిపరుడు a man of tact, a clever or ingenious man.

(p. 974) mānuṣamu mānushamu. [Skt. from మనుష్యుడు.] n. Honor, respect. మర్యాద, గౌరవము. మానుషస్థుడు mānusha-sthuḍu. n. A respectable man. మర్యాదపరుడు. మానుషుడు mānushuḍu. Same as మనుష్యుడు. (q.v) మానుషి manushi. n. A woman. మానుషీక్షీరము mānushī-kshīramu. n. Woman's milk, చనుబాలు. M. XII. i. 358. మానుష్యము manushyamu. n. Manhood, manliness. Kindness, humanity, కరుణ.

(p. 1060) rantu rantu. [Tel.] n. A sound, noise; clamour, disturbance, trouble, annoyance. ధ్వని, అరుపు, సందడి, గల్లంతు, తొందర, బారి. 'ఆతిథ్యముగొని హరితనచేతోగతినొలయ, రంతుసేయని విద్యద్వ్రాతంబుజూచి.' A. iii. 4. 'ఏలారంతుల్. A. vi. 52. టీ ఈ సందడులేల, ఈరచ్చలెందుకు. Lewdness, sexual intercourse. Sport. క్రీడ, రతి. రంతుకాడు rantu-kāḍu. n. A lewd man, a man of pleasure, క్రీడాపరుడు. రంతిలు or రంతిల్లు rantilu. v. n. To brawl, ధ్వనిచేయు, అరుచు.

(p. 1063) razjana raḍzḍzana. [Tel.] n. Self-praise, ఆత్మస్తుతి. ర౛్జు raḍzḍzu. v. n. To be talkative, to prattle, ప్రేలు. n. A boast, వ్యర్థభాషణము. Self praise, ఆత్మస్తుతి. 'కన్నట్లుపలుకనేటికి, నిన్నిచెనటిరజ్జులనికివి తోడ్పడునే.' M. VII. v. 112. 'కల్మషంబులెల్లవాపెద నీరజ్జులేలనీకు.' M. IX. ii. 142. ర౛్జులాడి raḍzḍzul-āḍi. n. A woman who is fond of vain boasting or self praise, వ్యర్థభాషణురాలు, ఆత్మస్తుతిపరురాలు. ర౛్జులాడు raḍzḍzul-āḍu. n. A vain boaster. వట్టిప్రజ్ఞలుపలుకువాడు, వ్యర్థభాషణుడు. A vain-glorious person, ఆత్మస్థుతిపరుడు. 'జామదగ్ని బ్రాహ్మణులశాపంబులు భూపాలురు విన నుగ్గడించెనిక్కలంక యేని రజ్జులానికినర్జునుగుణ విశేషంబు లెరింగించి.' M. VIII. ii. 104.

(p. 1101) lāti lāti. [Tel.] adj. Other, strange, foreign, అన్యము. n. A stranger, an alien. అన్యపురుషుడు, అన్యస్త్రీ. లాతివాడు a stranger, పరుడు, అన్యుడు. 'ఇప్పుడు పగదీర్చుకోవచ్చెనేమొగాక యేమిచేసితిలాతినేసోమునకును.' R. vi. 30. 'తల్లివచ్చిభక్తిమైనుపచరింపక లాతివై యిటులూరకుండుటయుక్తమై.' M. XI. ii. 32. Plu. లాతులు.