(p. 111) āṭu āṭu. [Tel.] v. n. To suffice: to last, to be enough దాన్ని పోడిమిగా వాడితే యింకా నెల దినములకు ఆటివచ్చును with caution it may suffice for a month. అది ఆటదు or ఆటి రాదు it is not enough. కట్టెలు ఒక మాటుగా తీసికొంటే ఆటివస్తుంది, చిల్లరచిల్లరగా తీసికొంటే ఆటిరావు if you buy your firewood in the lump it will last; if you buy only a little at a time it will not. ఆటు n. Striking. కొట్టుట. Shooting, or rheumatic pain: పోటు (M. VIII. i. 218:) throbbing. నాకు ఆటుపోటుగానున్నది I am in great pain. ఆ పుంటిలో ఆట్లుపోట్లు ఎత్తినవి the boil throbbed much.

(p. 180) enta enta. [Tel. ఏ+అంత] adj. How much. ఇది యెంత పొడుగు how long is this? ఎంత అన్యాయము what injustice! ఈ బంగారమెంత ఉన్నది what is the price (or weight) of this gold? అది యెంత పని what great matter is that? ఎంతమాత్రము how much? ఎంతలో within what price? ఎంతమాత్రము కాదు by no means. అట్లు అనడానకు నేనెంతవాణ్ని who am I that I should say so? నీవెంత ఆయనయెంత? what comparison is there between you and him? నేనెంత చెప్పినా notwithstanding all I could say. ఎంత చెల్లించితే అంత మంచిది the more you pay the better అప్పుడు ఎంత రాత్రియైయుండెను what time of night was it then? ఎంత సేపటికి వచ్చినాడు how long after did he come? ఎంతకు అమ్మినాడు for how much did he sell it? ఎంతమాత్రము కూడనిపని a thing quite out of the question. నీవెంత నేనెంత అని పోట్లాడినారు they scorned or insulted one another. ఎంతటి వారు what sort of persons? ఎంతమంది how many (persons.) The conjunction యు is sometimes added as an intensive. ఎంతయు రయంబున with very great speed ఎంతేని entēni. adv. Ever so much, how much soever. ఎంతైనను. ఎంతైన. how vast, how great, ever so great. ఎంతో much. ఎంతో సంతోషముతో with great joy.

(p. 317) koṭṭu koṭṭu. [Tel.] n. A blow, a stroke. దెబ్బ. A storehouse, a godown. సామగ్రులుంచెడిగడి. A jail. కొట్టుడుబిళ్ల ko&ttod&ttod;u-biḷḷa. n. A taw, at marbles. కొట్టుపడు koṭṭu-paḍu. n. To be knocked up or exhausted or spent. వ్యయమగు. కొట్టులాడు or కొట్లాడు koṭṭul-āḍu. v. n. To fight. పోట్లాడు. To dispute or squabble. కొట్టులాట or కొట్లాట koṭṭul-āṭa. n. Fighting a row. పోట్లాట. కొట్లమారి koṭla-māri. n. An ill-used man. కొట్లుపడు స్వభావము గలవాడు

(p. 335) krummu or కుమ్ము krummu. [Tel.] n. To butt. కొమ్ములతో పొడుచు. క్రుమ్ము or క్రుమ్ముడు krummu. n. Butting. కొమ్ములతో పొడుచుట. క్రుమ్ముడుపడు krummuḍu-paḍu. v. n. To be butted. పోటుపడు. క్రుమ్ములాడు krummulāḍu. v. n. To butt each other. క్రుమ్ముకొని పోట్లాడు.

(p. 422) civva chivva. [Tel.] n. An onset, an encounter, battle, an attack కలహము, పోట్లాట, యుద్ధము. R. iv. 127. vii. 55. M. IV. ii. 290. A thin strip or shaving of wood. A twig or small branch. చివ్వయీటెలు slender lances. గాలపుచివ్వ a fishing rod. A nerve. నాలుకచివ్వ the nerve of the tongue. మెడచివ్వ the sinew between the shoulder and the neck, also the nape. A kind of fireworks. బాణపుసంచువగ. చివ్వలాడి a quarrelsome woman, కలహశీలురాలు, చివ్వగడ chivva-gaḍa. n. A spear, a javelin చివ్యము chivvamu. n. An attack, a struggle చివ్వాలాడు to grapple with, to encounter. పులితో చివ్వాలాడు to be in grips with a tiger; i.e., to be in a critical position.

(p. 655) niyuddhamu ni-yudhdhamu. [Skt.] n. A close fight, a hand-to-hand struggle. జెట్టీలపోట్లాట, బాహుయుద్ధము. ని యోద్ధ ni-yōddha. n. One who fights hand to hand, బాహు యుద్ధము చేయువాడు.

(p. 691) pakka or ప్రక్క pakka. [Tel. from పడు. & short for పడక.] n. A side, quarter or direction. పార్శ్వము. A bed or bedding, పక్కదుప్పటి a bed sheet. పక్కవేసుకొనే బొంత a bed cloth or quilt. adj. Near, next, neighbouring. పక్క యిల్లు the neighbouring house. పక్కపండ్లు the side teeth. పక్కబలము an auxiliary force; assistance, help. ఇరుపక్కలు both sides. పక్కగాపోవు to go aside. పక్కపోట్లుపొడుచు to tickle one in the ribs; to elbow, to harass. పక్కయెముక pakka-y-emuka. n. A rib. పక్కశూల or పక్కనొప్పి liver complaint.

(p. 806) poḍucu poḍuṭsu. [Tel.] n. To rise (as the sun or moon, a star, or the tide.) ప్రొద్దుపొడుచు, ఉదయించు, ఏపోటుపొడుచు నీకు వానితిట్లు పొడిచేనాటికి when his curses touch you, or fall upon you. ఏరు పోటు పొడిచినది the tide has risen in the river. To fight, పోట్లాడు. 'పాండవబలంబే కాదశా క్షౌహిణుల్ రూఢింగౌరవసైన్య మీయుభయముంరోషాహేతా న్యోన్యమై యీడబోవక వీకతో బొడువగా నేపారుఘోరాజి నల్లాడెంధాత్రి.' M. I. i. 136. వీకతోబొడువగా on their making a bold attack, ధైర్యముతో పైబడగా. v. a. To pierce, stab, gore. To prick or cause pain. To sting, కుట్టు. రంధ్రము to bore a hole. పొడుచు to put (a worm) on a fish hook ఇచది కండ్లను పొడుస్తున్నది it tries (pricks) the eyes. మోచేతితోపొడుచు to thrust or hit with the elbow, or to elbow. ముద్రపొడుచు to seal, set a seal on. To cut down, or fell, నరకు. 'బొగ్గులకైకల్పతరువు బొడుచుటసుమతీ.' Sumati. v. 73. ఆనపొడుచు to lay a ban or protest, so as to check proceedings, ఒట్టుపెట్టు. A proverb says వానివేలితోనే వానికన్ను పొడిచినారు they pierced his eye with his own finger, i.e., they turned his arts against himself. పొడుపు poḍupu. n. A stab, పొడుచుట. A pricking pain, as that of a boil. The rising of the sun. The swell of a river. ఉదయము, పోటు. 'తడుకద్రోపరి ముచ్చు పొడుపులు.' P. iv. 255. టీ నెరదొంగలుగాక తడుకద్రోపరులైన దొంగలు. నెలపొడుపు the rising of the moon. పొడికథ or పొడుపుకథ a conundrum. పొడుపుడుమాట or ఎత్తిపొడుపుమాట a taunt or jeer, దెప్పు. Ila. iii. 8. పొడుపుగొండ poḍupu-gonḍa. n. A mountain out of which the sun is supposed to rise, ఉదయాద్రి. పొడువ or పొడుపడు poḍuva, n. One who thrusts or pricks. పొడుచువాడు. A wicked man, దుర్జనుడు.

(p. 814) pollu pollu. [Tel.] n. Pitchless grain in an ear. బొత్తిగా గింజలుపట్టని వడ్ల సమూహము. Trash, worthless stuff. తాలు, పనికిరానిది. The consonant sound of a letter, etc., A useless word, a slip of the tongue. A lie, a falsehood. అనృతము. 'పొల్లురాదగని దోస్తివి.' Pal. 399. అనగా, అబద్ధము రాగూడని స్నేహమువాడవు. adj. Useless, వ్యర్థము, Sumati, 29. పొల్లునదంచిన బియ్యము corn beaten out of husk of pined grain. వాని పొల్లు వాడు పోసికొని బ్రతుకుతాడు he keeps his blighted grain to himself, i.e., he keeps all his griefs to himself. బంగారుపొల్లు ఉన్నదిగాని మనిషిపొల్లులేదు gold may prove worthless, but man neveer can be so. మాట పొల్లుపోకుండా ఆడుతాడు he speaks without any slips. నకారపొల్లు the letter N. (్) without the vowel sound attached to it as in the words కలిగెన్, చెలగెన్. పొల్లుపోవు pollu-pōvu. v. n. To become worthless. చెబ్బరైపోవు. 'కాళ్ల గొలుసులవారు గడెమస్నెబంట్లు, జోళ్లుగా నున్ణట్టి సురభినాయకులు, ఘల్లుమన్నతిరిగి మళ్లుమనువారు, పొల్లుపోకయని పోట్లాడువారు.' Pal. 107. To lie, tell stories or lies, అబద్ధమాడు. పొల్లుదనము pollu-danamu. n. Dispiritedness, effeminacy, పౌరుషములేమి. పొల్లుపడు pollu-paḍu. v. n. To become useless, వ్యర్థమగు.

(p. 818) pōṭu pōṭu. [Tel.] n. A thrust, a stab, a blow. పొడుపు. కత్తిపోటు. A throb of pain. పోదుపు, నొప్పి. The swell of a river, or of the sea, the flow of the tides, high water, సముద్రోల్పణము, నద్యాదులజలవృద్ధి. Heroism, courage, శౌర్యము. A battle, యుద్ధము. వాడు ఇప్పుడు కొంచెము పోటుమీద నున్నాడు he is now drunk. 'నా కొడుకు పోటుమాటలు, నీకేటికి పొసగవాడ.' M. IV. v. 258. పోటుమాటలు అనగా ఎత్తిపొడుపుమాటలు. చెవిపోటు chevi-pōṭu. n. Ear-ache. ఆ కురుపు పోట్లు పొడుస్తున్నది the boil is throbbing. పోటాపోటీ pōṭā-pōṭī. n. Rivalry, emulation, competition, నీకంటే నాకనిపయిబడడము. వానికి నిన్న దర్భపోటుతగిలినది he was invited to the ceremony held on the anniversary of a man's father's death. పోటుపాటు ఎరిగినవాడు one who knows both sides of the question పోటాడు or పోటొగ్గు to get ready for battle. రణోద్యోగము చేయు. పోటుకంబము pōṭu-kambamu. n. A post or pillar which is set up as a prop, ఊతగానిలిపినస్తంభము. పోటుకలుపు pōṭu-kalupu. n. A second weeding, రెండవమారు తీయు కలుపు. పోటుకాడు, పోటుబంటు, పోటుమగడు or పోటుమానిసి pōṭu-kāḍu. n. A hero, a courageous man, శూరుడు. పోటుకోల pōṭu-kōla. n. A sharp pointed stick used as a prop. 'వలలును దెరలు ప్రోగులు చుట్టగాలేదు, పోటుకోలొకటియు బుచ్చలేదు, తెగిన మెకంబుల తేలేదు.' Dhurjati. iii. 96. పోటుగంప pōṭu-gampa. n. A large basket. పోటుపాటు pōṭu-pāṭu. n. The ebb and flow of a tide. Paidim. i. 86. 'నీపోటుపాటున నిపుడిట్లు మమ్ము బోరించితివి.' HD. ii. 1196. నీపోటుపాటున, నీవెచ్చి తగ్గుటచేతను. పోటెక్కించినవాడు pōt-ekkinchina-vāḍu. n. An assailant, one who attacks. ఎదిరించి పైకి వచ్చేవాడు.' పోటెక్కించినవారిమీద ప్రయోగించినవాని సమరపతి వధియించుననియును బెద్దలవలన వినియుందుము.' M. VII. iii. 96. పోటొడ్డు pōt-oḍḍu. v. n. To face in battle, to oppose. యుద్ధానిముఖుడగు. 'పొడిసింగరాజు పోటొడ్డినాడు.' Pal. 410. పోట్లాట pōḷl-āṭa. (పోటులు+ఆట.) n. Fighting; a struggle, dispute, యుద్ధము, కొట్టాట. పోట్లాడు or పోటులాడు pōṭl-āḍu. v. n. To fight, to battle, to struggle, to come to blows. యుద్ధముచేయు. పోట్లావు pōṭl-āvu. n. A cow that butts, పొడిచే స్వభావముగల ఆవు పోటరి or పోటరికాడు pōṭari. (పోటు+అరి.) n. A hero, a brave man. శూరుడు. 'పోటరులైనభర్త లేవురు గలరంటి.' M. IV. ii. 264. పోటరితనము pōṭari-tanamu. n. Heroism. శూరత్వము.

(p. 871) balu or బల్ balu. [Tel. short for బలువు.] adj. Big, strong, mighty, great, exceeding, large, much, very. బలుగాయము a deep wound. బాలుమూర్ఛ a deep swoon. బలుతడవాయె it grew late, much time has passed. R. v. 95. బలుముల్గమి a cluster of large thorns. T. pref. 43. పలుకెంపుతల పింపుజిగిమోవి a lip which reminded one of a noble ruby. బలుకెంపు = శ్రేష్ఠమైన కెంపు. బలుగుత్తి balu-gutti. (బలువు+గుత్తి.) n. A sort of rice. 'గొబ్బికాయలు బలుగుత్తులు వాలమీగడలు శ్రీరంగాలు కామదార్లు.' H. iv. 156. బలురక్కిస, బల్రక్కిస, బలురక్కెస or బలురక్కసి balu-rakkisa. n. A plant called Arum macrorhizon, (Reeve), గజకర్ణము, గణహాసకము, బ్రహ్మరాకాసిచెట్టు, బృహచ్ఛదము. బలువిడి or బల్విడి baluvidi. n. Way, manner, విధము. adv. Much, vehemently, severely, strongly. అత్యంతము. 'తేరుగదలనీక వైరులు బలువిడి పొదివిపట్టి రాచపోట్లనైన.' M. VIII. ii. 270. బల్దూరము bal-dūramu. n. A great distance. బల్మక్కువ (బలు+మక్కువ.) bal-makkuva. n. Strong love, great affection.

(p. 1108) lēga lēga. [Tel. లేత+కానుపు.] n. A sucking calf. క్రొత్తగా పుట్టినదూడ. A calf, దూడ, వత్సము, మేతపట్టనిదూడ. A delicate chisel used by stone-cutters. సన్నఉలి. ఆవులావులు పోట్లాడి తేలేగలకాళ్లు విరుగుతవి or లేగలు మధ్యమ నలిగిపోతవి when the cows quarrel the calves' legs are broken; i.e., when the great fall out the poor suffer. లేగటావు or లేగటియావు lēga-ṭ-āvu. n. A cow with a young calf at foot. లేతదూడగల ఆవు.

(p. 1180) vipralambhamu vi-pra-lambhamu. [Skt.] n. Separation, ఎడబాయుట. Deceiving (by a false affirmation or by not keeping a promise), a quarrel. విసంవాదము, ఒప్పుకొని లేదనిపోట్లాడడము. విప్రలబ్ధ vi-pra-labdka. n. A mistress whose lover is not true to appointment. సంకేతస్థలమందు ప్రియునిగానర మోసముపోయి దుఃఖపడు నాయిక. విప్రలబ్ధము vi-pra-labdhamu. adj. Tricked, cheated. వంచింపబడిన.

(p. 1313) salupu , సళుపు, చలుపు or చళుపు salupu. [Tel.] n. A throb, a pang, a shooting pain. పోటు. సలుపు or సళుపు v. n. To throb or shoot as a painful boil, to ache, పోట్లుపొడుచు. సలవరము, సలవరింత, సలుపరింత or సళువరింత salaparamu. n. A pang, throb, pain, ache. సళువు. సలవరించు, సలువరించు or సళువరించు salapa-rinṭsu. v. n. To throb or shoot as a boil, to give a shooting pain, as a boil, to ache, సళుపు.