(p. 31) aṭulu aṭulu. [Tel.] adv. Thus, so that, according to. అట్లు. 'జుంటితేనె కత్యంతము తేటబుట్టినటు లాతని.' T. ii. 64. అటులైన aṭulaina. [Tel.] adv. If so. అట్లాగైతే.

(p. 31) aṭṭa aṭṭa. [Tel.] n. The sole of a shoe or slipper; hide; leather. Card, pasteboard. A headless trunk. A part or division. చర్మము, మొండెము, భాగము. ఒంటట్ట చెప్పులు shoes with a single leather for a sole. చెమటట్ట a piece of leather put inside a shoe. అట్టపొట్టగా నుండేవాడు a stout pot-bellied man. అట్టలెత్తిన పాత్రమెట్టులు. A. vi. 103. 'అత్తెరంగునందు నిమియతం డయ్యట్టయుదలయును ధరణీతలగతంబుచేసె.' M. VII. v. 398. 'ఆ రాజులలో పరస్పర వైరంబు బుట్టించిన ఆ దండు రెండట్టలై.' G. vi. 92.

(p. 69) abhijātamu abhi-jātamu. [Skt.] adj. Born, produced. అభిజాతుడు a high caste man, a man of a high family. మంచి కులమున బుట్టినవాడు.

(p. 93) avadhariñcu ava-dharinṭsu. [Skt.] v. a. To favour with one's attention. To lend an ear, listen. To wear, put on. ఎచ్చరికపడు, విను, ఆలకించు, పెట్టుకొను. 'నవపింఛమయబూషలవధరించినటించు.' Swa. iii. 25. 'దుర్వసువంశం బునంబుట్టిననీ కిట్టిశో భనంబులే మద్భుతంబు లవధింవుము.' A pref. 21 అవధారు (the second person singular of the imperative of the verb. అవధరించు.) Oh Listen! O give ear! వినుము, ఆలకించుము, చిత్తగింపుము. 'కుబేర శంకరుల్ సరసనుగొల్వ మ్రొక్కులిడ స్వామిపరాక వధారుదేవ హెచ్చరిక యటంచుకంచుకులు.' N. i. 177.

(p. 564) tōḍa tōḍa. [Tel. from తోడు.] a case ending. With. Together with. See తో తోడవడ్డి including interest, the interest likewise. తోడనే tōḍanē. adv. Together: at once, as soon as, వారు వచ్చినతోడనే as soon as they came. తోడబుట్టు tōḍa-buṭṭu. v. n. To be born with, or be a brother to. తోడబుట్టినవాడు tōḍa-buṭṭina-vāḍu. n. A brother. తోడబుట్టినది a sister. తోబుట్టు, తోడబుట్టు, తోడబుట్టుగు or తోడబుట్టువు tōḍa-buṭṭu. n. A brother or sister: lit: a fellow child.

(p. 564) tōḍi toḍi. [Tel. from తోడు.] adj. Fellow. joint. తోడికులాంగనలు the ladies who were her fellows. తోడికోడలు tōḍi-kōḍalu. n. A fellow sister-in-law. మగని తోడబుట్టినవానిభార్య. తోడియల్లుండ్రు fellow sons-in-law, the husbands of sisters. షడ్డకులు. తోడివాడు a companion తోడనున్నవాడు.

(p. 607) dēvaruḍu dēvaruḍu. [Skt.] n. A title applied chiefly by a wife to a husband's brother, మగనితోడబుట్టినవాడు.

(p. 632) nananda or ననాంద nananda. [Skt.] n. A husband's sister. ఆడుబిడ్డ, మగనితోడబుట్టినది.

(p. 754) pitṛlu pitṛilu. [Skt.] n. Fathers, ancestors. పితృతిథి pitṛi-tithi. n. A lunar day, on which offerings are made to the manes of ancestors. పితృపతి pitṛi-pati. n. The lord of the ancestors, i.e., Yama. పితృవనము pitṛi-vanamu. n. A cemetery. శ్మశానము, ఒలికిమిట్ట. M. iv. 18. పితృయజ్ఞము or పితృతర్పణము pitṛi-yagnyamu. n. An offering or sacrifice to ancestors. పిత్రార్జితము pitr-ārjitamu. adj. Earned by one's ancestors, inherited from one's ancestors, ancestral. n. Ancestral property. పిత్య్రము pitryamu. adj. Paternal, ancestral. తండ్రి సంబంధమైన, తండ్రిది. పితృవ్యుడు pitṛivyuḍu. n. A paternal uncle, తండ్రితోడబుట్టినవాడు.

(p. 766) puṭṭu puṭṭu. [Tel.] v. n. To be born, produced. To arise, come into existence, (as love, anger, &c.) జన్మించు. n. Birth, జన్మము. adj. Born. తల్లోతోడబుట్టినది a mother's sister. (పుట్టినది and పుట్టినవాడు are used where it is uncertain which member of a family is the elder, as the specific Telugu names for these relations denote the precedency or succession of birth.) తోడబుట్టినవాడు a brother. తోడబుట్టినది a sister. పుట్టుదరిద్రము life-long poverty. పుట్టుభోగి one who is rich from his birth. పుట్టుమచ్చ a birth-mark. పుట్టువ్యాధి a congenital disease, a disease born with one. పుట్టుక puṭṭuka. n. Birth, origin; source. జన్మము. పుట్టుకల్లరి puṭṭu-kallari. n. A born liar, పుట్టుక మొదలు అబద్ధములాడువాడు. పుట్టుగట్టు puṭṭu-gaṭṭu. n. The mountain out of which the sun is supposed to be born each morning, ఉదయాద్రి పుట్టుగొడ్డు or పుట్టుగొడ్రాలు one who is hopelessly barren. పుట్టుగ్రుడ్డి or పుట్టుచీకు puṭṭu-gruḍḍi. n. One who is born blind. పుట్టుచెయుయువులు puttu-cheyuvulu. n. Ceremonies connected with a birth. జాతకర్మము. పుట్టుపాప puttu-pāpa. n. An albino. పుట్టువు, ప ుట్టుగు or పుట్టుబడి puṭṭuvu. n. Birth, origin, production, పుట్టుక. తొంటిపుట్టువన్ in a former birth. పుట్టుమూగ puṭṭu-mūga. n. One who is born dumb. పుట్టువడుగు puṭṭu-vaḍugu. n. One who is a bachelor all his lifetime. పుట్టువెర్రి puṭṭu-verri. n. One who is insane from his birth. పుట్టించు puṭṭinṭsu. v. a. To create, generate, form, make, raise, fabricate. పుట్టింట puṭṭ-inṭa. (abl. of పుట్టిల్లు.) At home, in her parent's house. పుట్టినిల్లు, పుట్నిల్లు or పుట్టిల్లు puṭṭin-illu. n. Birth-place, home; mint, fountain-head. వాడు దుర్మార్గమునకు పుట్టిల్లు he is a mass of wickedness.

(p. 820) pōraci pōrachi. [Tel.] Contempt, disregard, అలక్ష్యము. Intention, design, use, advantage, gain, ప్రయోజనము. A present, కానుక. adj. Useless, vain, వ్యర్థము, నిస్సారము. 'ఉ కోరినకోర్కికిందగగ కుంతిసుతత్రితయంబుగాంచెగాం, ధారియునక్క డన్సుతశతంబుముదంబొనరంగ గాంచెనే, బోంచి యూడుపుట్టువున బుట్టినిరర్థకజీవినైతిసం, సారసు ఖావహంబయిన సత్సుతజన్మముగాన బోలమిన్.' M. I. v. 161.

(p. 890) buṭṭa , బుట్టి or బుట్టిక buṭṭa. [Tel.] n. A basket. A hamper, a small basket. కరండము.

(p. 916) bhagamu bhagamu. [Skt.] n. The female organ of generation. యోని. భగని bhagini. n. A sister. తోడబుట్టినది. భగందరము bhagandaramu. n. An ulcer or sore in the genital parts. మర్మస్థానమందిలి వ్రణము.

(p. 929) bhōgamu bhōgamu. [Skt.] n. Enjoyment, possession, అనుభవము. Happiness, సుఖము. Food, భోజనము. A snake's body or crest. పాముశరీరము, లేక, పాముపడగ అష్టభోగములు the eight kinds of enjoyment as Home గృహము, Bed శయ్య, Clothes వస్త్రము. Ornaments ఆభరణము, Woman's company స్త్రీ, Flowers పుష్పము, Scent గంధము and Betel తాంబూలము. ఏకభోగము undivided possession. ఏకభోగగ్రామము a village in the hands of one single person. పాలిభోగము separate possession. పాలిభోగగ్రామము a village whereof the land is the property of several persons, each of whom holds his land as a separate property and always retains the same fields. ఈ సంవత్సరము ఒక భోగము పండినది ఒక భోగము పోయినది one crop turned out well, one crop turned out ill. భోగగృహము bhōga gṛihamu. n. A bed room. పడకగది. భోగబంద bhōga-banda. n. A mortgage in which the article pledged or mortgaged may be converted to use, as land, houses, cattle, &c. the profits of which are to be appropriated by the lender or mortgagee in lieu of interest. భోగమంటపము bhōga-manṭapamu. n. An open hall or porch of a temple, in which festivals are celebrated. కళ్యాణ మంటపము. భోగవతి bhōga-vati. n. The name of the Capital of the Nagas or serpents, పాతాళము. శేషసర్పపట్టణము. The name of the infernal Ganges. పాతాళగంగ. A fashionable lady. భోగముగలది. భోగస్త్రీ bhōgā-stri. n. A kept woman, mistress or concubine, a prostitute. 'విచిత్రవీర్యుని భోగస్త్రీయందు విదురునింబుట్టించె.' Vish. vi. 425. భోగశిపత్రి bhōgāṣi-patri. n. A name of Garuda. 'భోగాశిపత్రితరస్ఫూర్త్యనుబావ.' Swa. v. 133. టీ పన్నగాశనపతత్రి. గరుత్మంతుడు. భోగి bhōgi. n. A happy man. భోగముగలవాడు. One who lives in splendour or luxury. అనుభవశాలియైనపురుషుడు. A serpent. సాము. The name given to the eves of some particular feasts. పండుగతొలినాడు. భోగించు bhōginṭsu. v. a. To enjoy, అనుభవించు. To be happy, సుఖించు, భోగించుట bhōginṭsuṭa. n. Enjoyment. Plu. భోగించుటలు. 'మనమానాడుమహావినోదముల ప్రేమల్ మీరభోగించుటల్ వినుము.' Radha. iii. 25. భోగిని bhōgini. n. A royal concubine. రాజు ఉంచిన బోగముది. An inferior wife of king. పట్టాభిషిక్తురాలుకాని రాజుభార్య. A female serpent. ఆడుపాము. భోగ్యత bhōgyata. n. Deliciousness, sweetness. దీనిభోగ్యత దేనికీలేదు nothing is more delicious than this. భోగ్యము bhōgyamu. n. Use, usufruet, enjoyment, or something given in pledge or on mortgage. భోగ్యపత్రము a mortgage bond, wherein the lender assumes the temporary use of the property mortgaged. adj. Enjoyable, fit to be enjoyed, delicious, agreeable as food. అనుభవింపదగిన. ఆ ప్రసాదము భోగ్యముగానుండలేదు that food was not agreeable. భోజనము bhōjanamu. n. Food, a repast or meal, ఆహారము. Eating, కడుపు. భోజనముచేయు to eat, to dine. భోజనకస్తూరి small oranges pickled. భోజరాజు or భోజుడు bhōja-rāju. n. The name of a king celebrated by Sanskrit poets as a bountiful patron. భోజ్యము bhōjyamu. adj. Edible, fit to eat, eatable. భుజింపదగిన n. Food, ఆహారము.

(p. 930) bhrāta bhrāta. [Skt. Cognate with Eng. 'Brother.'] n. brother. తోడబుట్టినవాడు. భ్రాతృజుడు or భ్రాత్రీయుడు bhrātṛi-juḍu. n. The son of a brother. తోడబుట్టినవానికొడుకు. భ్రాతృస్నేహము bhrātri-snēhamu. n. Brotherly love. భ్రాతృవ్యుడు bhrātṛi-vyuḍu. n. The son of a brother, తోడబుట్టినవానికొడుకు. An enemy, పగవాడు. భ్రాత్రీయము bhrātṛi-yamu. adj. Fraternal, appertaining to a brother. తోడబుట్టినవాని సంబంధమైన.