(p. 305) kūrcuṇḍu or కూరుచుండు kūrṭsunḍu. [Tel.] v. n. To sit, sit down, be seated. కూర్చుండబెట్టు kūrṭsunḍa-beṭṭu. v. a. To seat, make one sit down. కూర్చుండబడు to sit కూర్చుండు. 'గీ. ఇంత పాఫంబు చేయంగ నెత్తికొందు, రయ్యరాజ్యలోభంబున నఖిలబంధు, జనులవధియింప దొడతినని రథంబు, మీదగూర్చుండబడియె జేయూదికొనుచు.' భార. భీష్మ. i.

(p. 308) keluku or కెలకు keluku [Tel.] v. a. To stir up, dig up or loosen earth. To scratch. మాని పోయినపుండ్లు మరలికెలికినట్లు this is merely stirring an old quarrel, opening a healed sore. 'ఇందులకుంబోవందపడు ప్రత్యత్తరంబుల వీనింగెలంకినబుద్ధి క్షోభంబుగాక.' A. vi. 47. To dig up. పెల్లగించు. 'కోలలగెలికిన గుణములు గలవె.' Pal. 27. కెల్లగించు kella-ginṭsu. v. t. To dig up. పెల్లగించు To rake up, to irritate, to exasperate రేచు.

(p. 308) keḷlu or కెళ్లన keḷḷu. [Tel.] adv. (Anuk.) Slapdash. కెళ్లురుకు to gambol. 'కెళ్లురికెమల సెలేగలు మల్లడిగొనిరంకెలిడియె మదవృషభంబుల్.' Padma. vii. 243. B. v. 7.

(p. 874) bahu bahu. [Skt.] adj. Very much, very numerous, plenty, abundant, విస్తారమైన. Many, అనేకమైన. బహుకాలము a long time. అది బహుబాగానున్నది that is very fine or good. బహుత్వము bahutvamu. n. Plurality. బహుధా bahudhā. adv. In many ways. అనేకవిధములచేత. బహుధాన్య bahu-dhānya. n. The ame of a year. బహునాయకత్వము or బహునాయకము bahu-nāya-katvamu. n. Anarchy. ఆరాజకము. Authority vested in many chiefs. బహుపాదము or బహుపాద bahu-pādamu. n. The banyan tree, మర్రిచెట్టు. బహుప్రదుడు bahu-praduḍu. n. A very liberal or charitable man, మిక్కిలి యీవికాడు. బహుమతి or బహుమానము bahu-mati. n. A present, donation, reward, gratuity, premium. పారితోషికము. Honor, సమ్మానము. వానికి అవమానమును అక్కరలేదు బహుమానమును అక్కరలేదు he regards neither disgrace nor honor. బహుమూత్రము bahu-mūtramu. n. Diabetes. బహురూపము bahu-rūpamu. n. A blood-sucker, a lizard. ఊసరవెల్లి, తొండ. బహురూపుడు bahu-rūpuḍu. n. One who assumes many forms, అనేకరూపములు గలవాడు. బహుళము bahulamu. adj. Abundant, plenty, అధికము, తరచు. n. The waning or dark fortnight. కృష్ణపక్షము. బహుళముగా abundantly. బహువచనము bahu-vachanamu. n. (In Grammar) the plural number. బహువిధము bahu-vidhamu. adj. Various, diverse, multiform. వివిధమైన, అనేక విధములుగల బహువు bahuvu. adj. Much. అధికము. Many, పెక్కు. బహువ్రీహి bahu-vrīhi. n. One of the forms of Sanskrit grammatical composition in which two or more words are compounded to furnish an epithet or attributive, as ముక్కంటి. అన్యపదార్థప్రధానమైన సమానసము. బహుశః or బహుశా bahuṣah. adv. Generally, probably, usually, at large. బహుసుత bahu-suta. n. A woman who is the mother of many children. బహుస్వనము bahu-svanamu. n. Lit: that which is clamorous: i.e., an owl. గుడ్లగూబ. బహూకరించు bahū-karinṭsu. v. a. To bestow honour, to pay respect to. సన్మానించు, గౌరవించు. 'జనకతనయాన్వేషణక్రియారంభంబునీయదియసుమ్మని బహూకరించి వీడుకొలిపి.' R. v. 330. బహూకృతి or బహూకరణము bahū-kṛiti. n. Showing respect, సన్మానించుట.

(p. 915) bhambu bhambu. [Skt.] n. A star, నక్షత్రము. The sky, ఆకాశము. A ray of light. కిరణము.

(p. 917) bhamu or భంబు bhamu. [Skt.] n. A star, నక్షత్రము. The sky, గగనము. 'భంబుగదే, నఖంబుకర భంబుగదేతోవయానమున్ మదేభంబు గదే.' Ratnāvali. iv. 146.

(p. 1015) mūḍu mūḍu. [Tel.] adj. Pron. or n. Three. infl. మూటి as ఆమాటికి to the three. మూట mūṭa. n. ablative. Thirdly, at the third. మూటియందు, మూడవదానియందు. plural మూళ్లు, as పదిమూళ్లు ten times three. మూడు ఎత్తులుగాచేసి laying the garland in three festoons. G. xi. 49. మూడు సరములుగాచేసి. ముక్కాక muk-kāka. (మూడు + కాక.) n. Oppression, trouble, distress. నిర్భంధము. శ్రమ. 'మునులార మీకింత ముక్కాకలేల సులభంబుగనుముక్తిచొప్పుడు విధము.' L. xx. 256. ముక్కాకలుతీరిన thrice proved, thrice tried in the fire, inured; well versed, or experienced. బాగాజితపడి యుండు. ముక్కాని muk-kāni. (మూడు + కాని.) n. The fraction of three కాసులు; 9 pies or three sixtyfourths. ముక్కారు muk-kāru (మూడు + కారు.) n. Three seasons or crops (in a year.) మూడుపంటలు, మూడుభోగములు. 'ధరణిముక్కారును తరగనిగతిబండె.' T. v. 215. ముక్కాలిపీట or ముక్కలిపీట muk-kālipīṭa. (మూడు + కాలి + పీట.) n. A three legged stool or table. A tripod. 'ముక్కలిపీటమీద సొంపలరవసింపజేసి.' Rasica. i. 52. ముక్కాలు muk-kālu. (మూడు + కాలు.) n. Three quarters. ముప్పాతిక. Three legs, మూడుకాళ్లు. ముక్కొటిక muk-koṭika. (మూడు + కొటిక.) n. Three cities, త్రిపురములు. ముక్కోటి ఏకాదశి muk-kōṭi-ēkā. n. A fast held in honor of Vishnu in the month Margasira. మార్గశిరశుద్ధ ఏకాదశి నాడు తిరుపతిలో స్వామిపుష్కరణిలో మూడు కోట్ల తీర్థములువస్తునవనే ఐతిహ్యమువల్ల ఈపేరు వచ్చినది. ముజ్జిగము muj-jagamu. (మూడు + జగము.) n. The 'three worlds,' the universe, లోకత్రయము. ముత్తుము mu-t-tumu. (మూడు + తూము.) n. The measure of three తూములు, మున్నూరు mun-nūru. (మూడు + మారు.) n. Three hundred. ముప్పది or ముప్పై mup-padi. (మూడు + పది.) n. Thirty. ముప్పందుము mup-pandumu. (మూడు + పది + తూము.) n. Thirty tooms. (తూములు.) ముప్పాతిక mup-pātika. (మూడు + పాతిక.) n. Three quarters. ముప్పావు mup-pāvu. (మూడు + పావు.) n. Three quarters. ముప్పిడి mup-piḍi. (మూడు + పిడి.) n. 'Three handles,' a dagger. ముప్పిరి mup-piri. (మూడు + పిరి.) n. Three twists or strands. adj. Three fold. triple. ముమ్మడి mum-maḍi. (ముడు + మడుగు.) n. Three times as much, three fold, treble, triple. ముమ్మనుమడు mum-manumaḍu. (మూడు + మునుమడు.) n. A great grandson. ముమ్మారు mum-māru. (మూడు + మారు.) n. Three times. ముమ్మూడు mum-mūḍu. (మూడు + మూడు.) n. Three times three, మూడుమూళ్లు, తొమ్మిది. ముయ్యేరు muy-yēru. (మూడు + ఏరు) n. Three streams, an epithet of the Ganges. 'ముందరనున్నది మయ్యేరునేల.' HD. ii. 3. ముల్లోకము mul-lōkamu. (మూడు + లోకము.) n. Three worlds, i.e., the earth, heaven and the nether world మువ్వీసము muv-visamu. (మూడు + వీసము.) n. The fraction of three-sixteenths. మువ్వురు or ముగ్గురు muv-vuru. (మూడు + వారు.) n. Three persons. మూడో or మూడవ mūḍō. adj. The third. మూడోదినము the third day, i.e., the next day but one.

(p. 1167) viccēyu vich-chēyu. [for Skt. విజయముచేయు.] v. n. To come, వేంచేయు. 'నీకెల్లశుభంబులుంగలవు విచ్చేయుండునేడంచు బల్కినరాజేంద్రుడు పట్టణంబునకునేగెన్.' Vish. vi. 98. To go, పోవు. నీవెచ్చోటికి విచ్చేయకుము do not go anywhere.

(p. 1174) vidīrṇamu vi-dīrṇamu. [Skt.] adj. Torn, split, burst. చీల్పబడిన. Expanded, opened, విచ్చిన. 'నేమిఘట్టనమున భూమివిదిర్ణమైన పాంసురూపమున నభంబుచొరగ.' BRY. 3256.

(p. 1325) sāmrāṇi or సాంబ్రాణి sāmrāṇi. [Tel.] n. Benzoin. సామ్రాణిధూపము incense. సామ్రాణిధూపమువేయు to burn or offer incense. సామ్రాణివత్తి a perfumed taper or candle. A steed, a fine horse, వాజి, గుర్రము, ఉత్తమాశ్వము. 'గార్దభంబునువేయు గతులదాటించిన నోజతోసాంబ్రాణితేజియగునె.' Kalahasti. §. 49.

(p. 1337) suṅku sunku. [Tel.] n. A corn blossom: the yellow flower that comes on each grain in an ear or head of corn, కంకిలోని గింజ పాలుపట్టక ముందు ప్రతిగింజమీద పచ్చగానుండేపువ్వు. Grain ceremoniously thrown over a married couple. ఒక పళ్లెములో బియ్యమువేసి పైనపళ్లెముమూసి వధూవరుల మీద పాటలుపాడుచు చల్లే బియ్యము. 'మనయిళామాధవులకు శోభనమటంచు చల్లగాపాడి సుంకులుచల్లిరపుడు.' Ila. i. 114. 'బిరుదుల్ గంటలగట్టి సుంకువెలయున్ బింకెంబుతో నెంతగాకరుకుల్ జూపెను బోతుదన్ విరిసి స్రుక్కన్ వ్రాలుచున్ కంకిగాపరులొందన్ తెగునింతె కాకలమగర్భంబుల్ తృణప్రాయమై.' UH. iv. 3. 65. సుంకుపోసుకొన్న ౛ొన్న the great-millet in flower. An obstacle or obstruction. ప్రతిబంధము.

(p. 1373) svacchandamu svach-chandamu. [Skt.] adj. Spontaneous, voluntary, uncontrolled, self-willed, independent. స్వేచ్ఛగానుండే, యథేచ్ఛముగానుండే. స్వతంత్రమైన, మనస్సువచ్చి నట్టుఉండే. 'స్వచ్ఛందాహారాది లాభంబున.' P. i. 106. స్వచ్ఛందవృత్తి svach-chanda-vṛitti. n. An independent life. Independence. స్వచ్ఛందుడు svach-chanduḍu. n. One who is independent, free, uncontrolled, or self willed. స్వతంత్రుడు, యథేచ్ఛముగా నుండేవాడు.

(p. 1381) haṭṭamu haṭṭamu. [Skt.] n. A market, a fair. అంగడివీధి. 'హట్టస్థితస్తంభంబుల్ చిగురింపుచున్నవి.' A. ii.48.