(p. 68) abhayamu a-bhayamu. [Skt. lit. fearlessness.] n. An assurance of security: warrant of sefety, a promise of shelter, impunity or protection. భయములేదనడము, నీకు భయము లేదు నేను ఉన్నాననడము, భరవసా. ఆయన నాకు అభయమిచ్చియున్నాడు he told me not to be afraid. అభయహస్తము the hand of protection.

(p. 101) asamu asamu. [Tadbhava form of Skt. యశము] n. Fame, reputation, renown, power, influence, authority, opportunity. కీర్తి, ఉద్రేకము, యశము, అధికారము, బలము, సందు, ఎడము. 'కులగిరిపైనుండి కుంభిని మీదికసమున నురుకు సింహంబుచందమున.' H. D. ii. 2069. తన పనివాండ్లకు అసము ఇచ్చియున్నాడు he has given all his authority to his servants, he has given up the reins to them. మొగుడు అసమిచ్చినందున అది యింత త్రుళ్లుచున్నది she is so conceited as her husband has given the management of things into her hands.

(p. 198) ēdara ēdara. [Tel.] n. Personal property, that is, property that is distinct from what belongs to the family as a whole. కుటుంబముతో చేరని స్వతంత్రపు సొమ్ము. వాడు కొంత యేదర కలిగియున్నాడు he has money of his own which does not belong to the family. వానికాయూరిలో ఏదర కమతము కలదు he has his own cultivation in the village apart from what his family has.

(p. 218) ōra ōra. [Tel.] n. The side, border, edge. అంచు. A whole day and night అహోరాత్రము. ఒక ఓరను ఉంటిమి we stood on one side. ఓరగా sidelong, sideways. తలుపోరగా చేసెor ఓరవాకిలి చేసినది she opened the door a little, or, set it a jar. ఓరబోయి becoming crooked వంకరపోయి. BD. vi. ఓరచూపు ōra-ṭsūpu. n. A sidelong glance. బెళుకుటోర యొయారపు చూపు leeringly. ఓరంతపొద్దు ōranta-poddu. (ఓర+అంత+ప్రొద్దు) the livelong day, all day long, దినమంతయు, ఆసాయము. Also, a little రవంత, ఇసుమంత. 'ఉప్పులేకుండన నోరంతప్రొద్దు చప్పిడితాగిన సాగునే కాళ్లు? రాలేకొదుగబడి రాకయున్నాడు.' Pal. 316.

(p. 222) kaṅkaṇamu kankaṇamu. [Skt.] n. A bracelet or anklet. ముత్యాలు మొదలైనవాని సరము. A consecrated thread bound on the wrist at the commencement of a marriage, &c: చేతికి కట్టుకొను తోపరము. The trellice or running flowered pattern cut in marble round the walls of a temple. కంకణము వంటి దూడ a thriving calf. బద్ధకంకణుడై bound to execute an act. ఆ పనికి కంకణము కట్టుకొన్నాడు he undertook that work or is wedded to it. ధర్మమునకు కంకణముకట్టుకొని యున్నాడు he is bent on doing justice. కంకణాలయూటె a spear girded with rings of silver or other metal. కంకణగ్రహణము kankaṇa-grahaṇamu. n. An annular eclipse.

(p. 269) kāḍu kāḍu. [Tel.] n. A funeral pile; a burying ground, or burning ground, శ్మశానము. కాటికి కాళ్లు చాచుకొనియున్నాడు he has one foot in the grave. A forest, a wilderness అడవి. (infl. కాటి.) Ruin నాశము. కాడుచేయు kāḍu-chēyu. v. t. To ruin, destroy. నాశముచేయు. కాడుపడు or కాడ్పడు kāḍu-paḍu v. n. To be confused కలతపడు. To be ruined. To be lost కసబడకపోవు, నష్టమగు. కాడుపరుచు to ruin.

(p. 465) jitamu jitamu. [Skt.] adj. Conquered, mastered, overcome. జయింపబడిన. జితక్రోదజితశ్రమాః (Lalito. XI. 9.) free from the passion of anger and the pressure of difficulties. Firm స్థిరము. జితపడు jitu-paḍu. v. n. To become firm. స్థిరపడు. To become familiar. వాడుకపడు. ఆ గుణములు దానికి జితపడ్డవి she became accustomed to these whims. జితనారిధి jita-vāridhi. n. The conqueror of the ocean: a title of Rama or Hanuman or Agastya. జితించు jitinṭsu. v. n. To become familiar, (as a climate.) To agree (with the constitution.) తిన్న అన్నము జితించదు the fog does not digest. జితేంద్రియుడు jitēnariyuḍu. n. One who is free from lusts, one who is chaste and not a slave to any passion. జితేంద్రియుడై యున్నాడు he has great self-command.

(p. 465) jitamu jitamu. [Skt.] adj. Conquered, mastered, overcome. జయింపబడిన. జితక్రోదజితశ్రమాః (Lalito. XI. 9.) free from the passion of anger and the pressure of difficulties. Firm స్థిరము. జితపడు jitu-paḍu. v. n. To become firm. స్థిరపడు. To become familiar. వాడుకపడు. ఆ గుణములు దానికి జితపడ్డవి she became accustomed to these whims. జితనారిధి jita-vāridhi. n. The conqueror of the ocean: a title of Rama or Hanuman or Agastya. జితించు jitinṭsu. v. n. To become familiar, (as a climate.) To agree (with the constitution.) తిన్న అన్నము జితించదు the fog does not digest. జితేంద్రియుడు jitēnariyuḍu. n. One who is free from lusts, one who is chaste and not a slave to any passion. జితేంద్రియుడై యున్నాడు he has great self-command.

(p. 664) niṣṭha nishṭha. [Skt.] n. Fixed affection or attention; devotedness or engagedness of heart. Devotion, austerity in religion, firmness. ఏకనిష్ఠగా చదివినాడు he read with undivided attention. నిష్ఠించు nishṭhinṭsu. v. t. To determine, resolve, స్థిరపరుచు. M. xv. ii. 86. నిష్ఠుడు nishṭhuḍu. n. One who is firm or steadfast. వాడు తడేక నిష్ఠుడై యున్నాడు he is devoutly bent.

(p. 699) paḍaka or పడుక paḍaka. [Tel. from పడు.] n. A bed. పరుపు. Repose or reclining. ఇక్కడ పడక చేసినవారు those who lay here. అదేపడకగా పడియున్నాడు or పడ్డపడకగా పడియున్నాడు he did not again arise. పడకయిల్లు paḍaka-y-illu. n. A bed chamber.

(p. 886) birra birra. [Tel.] n. Tightness. బిగువు. బిర్రబిగియు birra-bigiyu. v. n. To become very tight. To stop completely. మాట్లాడక బిర్రబిగిసికొనియున్నాడు he is stubbornly silent. బిర్రు birru. n. Tightness, hardness, stiffness. దృఢత్వము. Haste, speed. వేగము. Heat, as of the sun. Strictness, Peremptory inflexibility. ఉద్ధతి. A bar, as securing a door. adj. Tight, hot, &c. ఉద్ధతము. బిర్రెండ fierce sunshine. Vish. vi. 220.

(p. 943) maṭṭi maṭṭi. [Tel.] n. Earth, soil, mud Scurf or dandruff. మట్టితిన్నపామువలె పడియున్నాడు he is as stupid as a snake gorged with mud. మట్టిగుర్రమున నమ్మి యేటిలోదిగుట to rely on a mud horse and go into a river, i.e., to trust to appearances. మట్టితైలము or మట్టినూనె maṭṭi-tadama. n. Earth oil kerosene or petroleum. మట్టాడు maṭṭ-āḍu. (మట్టి + ఆడు.) v. n. & a. To walk. నడచు. To wander, roam, సంచరించు. To spread, వ్యాపించు. To cut to pieces, తనుమాడు.' అత్తూపుగములు తుత్తమురుదొట్టి మట్టాడి అట్టహాసంబుచేసి.' R. v. 191. మట్టియ Same as మట్టి and మట్టె (q. v.) మట్టు maṭṭu. v. a. To tread or trample, to crush. తొక్కు. n. Trampling, walking over. త్రొక్కుడు. Limit, bounds, measure, restriction, extent; moderation. పర్యంతము. ప్రమాణము. మితి, కొలత, తగ్గుదల. A settle or ring of cord, fibre, &c. to prevent a pot from rolling over, కుదురు. A place, ప్రదేశము. పైమట్టు the upper place or part. అడుగుమట్టు the bottom. ఆ బల్లమట్టుపట్టి తీసుకొనిరా measure the plank కావడిమట్టు the frame or bottom of the slings in a Kāvadi. వానికి తెలివిమట్టు he is wanting in sense. వానితో చెప్పినది నాబుద్ధే మట్టు I was a fool to tell him this. ఈ సంవత్సరము జనముమట్టు this year the assembly is but small. వానికి పుణ్యగతులుమట్టు he has no chance of heaven. మట్టుబీర a kind of బీరకాయ (q. v.) మట్టుగిన్నె a cup with a foot or base attached to it. adj. Limited, small. మితము, తక్కువ. మట్టుకు as far as, up to as much as, in regard to, until, as long as. దీనికి ఒకమట్టుమితములేదు there is no end or limit to it. మట్టుమర్యాదలేనివాడు he who has neither modesty nor moderation. మట్టుమీరవద్దు you must not go beyond bounds. అతడు వచ్చువరకు అని దీనికి ఒకమట్టుపెట్టిరి they laid it aside until his arrival, మనసుచెదరనీక మట్టుపెట్టి.' (Vēma. ii. 278.) curbing and restraining the mind. ఈ మట్టున లేచిపోయిరి with this they went away or thereupon they went away. పోడుగుపడి అంతమట్టున వాన నిలిచినది there was a thunderbolt and then the rain ceased. వానికి అంతమట్టుకు తెలియదు he does not know so much. ఎంతమట్టుకు పోయినావు how far did you go? గొంతుమట్టుకు నీళ్లువస్తున్నవి the water is up to the neck. వాడు ఎంతమట్టుకుంటే అంతమట్టుకు సంతోషిస్తాడు he contents himself with as much as he gets. నా ప్రాణములు ఉన్న మట్టుకు as long as I have life. నామట్టుకు నేను ఉంటాను నీమట్టుకు నీవు ఉండు I shall keep to myself, you keep to yourself. బియ్యము కావలసిన మట్టుకు చిక్కును you can get as much rice as you want. సొమ్ములుమట్టుకు నాకు వద్దు as for the jewels I do not want them. అంతమట్టుకు మంచిపని చేస్తిని so far you did well. ఇంతమట్టుకు వచ్చిన తరువాత ఇకనేమి దాక్షిణ్యము when the matter has come to such a push what is the use of delicacy? వానికి తిండిమట్టుకు బాగా కావలెను he cares for nothing but his dinner. నేనుమట్టుకు పోతిని I alone went. వాని ఒళ్లు శానామట్టుకు నాసిగానున్నది his health is in a great measure recovered. మట్టుఅగు. మట్టుకొను or మట్టుపడు maṭṭu-agu. v. n. To lessen or be diminished. తగ్గు, అడగు. కుదురుపడు. రోగము మట్టుపడినది the disease is moderating. వానికి దాహము మట్టుపడినది his thirst was slackened. మట్టుగా maṭṭu-gā. adv. Moderately, మితముగా. వర్షము మట్టుగానున్నప్పుడు when the rain is moderate. దగ్గు మట్టుగానున్నది the cough is now moderate. మట్టుగా తిన్నాడు he ate moderately. మట్టు చేయు or మట్టుపరచు maṭṭu-chēyu. v. a. To lessen, moderate, diminish. తగ్గించు. వానికి జీతము మట్టుచేసినారు they diminished his pay, వానికి జీతము మట్టుచేసినారు they diminished his pay, వానికి జీతము తగ్గించినారు. మట్టుపెట్టు maṭṭu-peṭṭu. v. a. To keep down, suppress, అడచు. To kill, చంపు. మట్టుమిగులు or మట్టుమీరు maṭṭu-migulu. v. n. To exceed the limits, అతిక్రమించు.

(p. 964) masaru masaru. [Tel.] n. Fatness, jollity. కొవ్వు. Inspiration, force, energy, ఆవేశము, బలము. 'ఒడలెరుంగక తిని మసరురికి వాడు కాపరము పట్టియున్నాడు.' NH. v. 59.

(p. 1101) lācu lātsu. [Tel from లాగు.] v. n. To lie in ambush, పొంచు. To oppose, కవియు. v. a. To pull, haul, ఈడ్చిపట్టు, లాగిపట్టు. 'వారికధ్వగులులాచి యిడువిడియములపేర.' A. ii. 69. 'దాచినమీమూలధనమెల్లబెట్టి గోచికా డైదానిగొనుచునేతెంచి లాచియున్నాడునీలాగొత్తి చూడ.' HD. ii. 1051. 'కటిసూత్రమున లాచికట్టినగోచి.' L. xi. 253.

(p. 1148) vācu vāṭsu. [Tel.] v. n. To swell. నొప్పిచేత లావగు. To pine, long, be eager. దేవురించుచ, ఏకరు. (The Hindus like the Musulmans imagine the face and the legs to swell with desire or want.) వాడు కూటికి వాచియున్నాడు he is perishing for want of food. మేముదానికి వాచినవారముకాము we are not pining for it, we do not care for it. 'ఉ మేమునైతమున్ వాచినవారియట్లగరువంబున గన్గొనుచుంటి మన్విభున్.' V. P. vi. 100.