(p. 85) arvācīnamu arvāchīnamu. [Skt.] adj Reverse, contrary. Recent, modern. క్రిందనుండునది, విపర్యస్తము.

(p. 96) avācyamu a-vāchyamu. [Skt.] adj. Un-utterable, not fit to be uttered, obscene. అనరాని, ఆడరాని, ఉచ్చరింపగూడని, బండైన, బూతు అయిన.

(p. 175) ūdu ūdu. [Tel.] v. n. To blow with the breath or with bellows. To swell వాచు. To press అదుము, నొక్కు. To play on a flute. To purify or refine metal with the blowpipe. To place, ఉంచు. To be swollen. To arise as a thought or feeling. To catch fish. చేపలను ఊతతో పట్టుకొను. ఊదుūdu. n. A snare for fish made of basket work. Clay, mud బురద. A swelling వాపు. ఊదు ūdu. [H.] n. Frankincense, benzoin. సాంబ్రాణి. ఉదుపత్తి a pastille. సాంబ్రాణివత్తి. ఊదించు to cause to blow. ఊదిన వెండి or ఊదువెండి silver refined with the blow-pipe. ఊదుగొట్టము ūdu-goṭṭamu. n. A blow-pipe. ఊదుక్రోవి or ఊదువాద్యము ūdu-krōvi. n. A wind instrument.

(p. 590) dāvā or దావ dāvā. [H.] n. A claim, a law-suit, or complaint. వ్యాజ్యము, తగవు. దానాదారుడు a prosecutor, a complainant. దానాతెచ్చు to make or file a complaint. దావాచేయు to dispute, to quarrel, to claim.

(p. 966) mahat mahat. [Skt.] adj. Great, గొప్ప. మహతి mahati. n. The name given to the Vina or lute, of Narada. The feminine gender of Telugu nouns. మహత్తరము mahattaramu. adj. Greater, more. మిక్కిలి. మహత్తు mahattu. n. Glory, greatness. బుద్ధితత్వము, ప్రభావము The masculine gender of Telugu nouns. మహత్తైన mahattaina. adj. Great, large, bulky. గొప్ప. Best, excellent, illustrious. శ్రేష్ఠము. మహత్వము mahatvamu. n. Greatness, celebrity, glory. మహాత్మ్యము mahātmyamu. n. Greatness, glory. A legend or chronicle regarding a town. మహదాశ్రమము. dependency on the great, బలమైన ఆధారము. మహర్దశ a lofty position a high station in life. గొప్పదశ. మహనీయము mahanīyamu. adj. Holy, sacred, blessed, excellent, celebrated. శ్రేష్ఠ మైన, దివ్యమైన. మహనీయుడు maha-nīyuḍu. n. A great man, గొప్పవాడు. మహర్షి maharshi. (మహత్ + ఋషి.) n. A great saint. మహస్సు or మహము mahassu. n. Light, lustre. తేజస్సు. మహేంద్రము mah-ēndramu. n. A mountain. కొండ. మహేంద్రుడు mah-ēndruḍu. n. A name of Indra, ఇంద్రుడు. మహేశ్వరుడు mah-ēṣvaruḍu. n. The 'great Lord.' గొప్ప ప్రభువు. An epithet of Siva. శివుడు. మహోత్పలము the lotus, తామర. మహోత్సవము a high day, a great feast, మహోత్సాహుడు or మహోద్యముడు an extraordinarily enterprising man, an adventurer, అద్భుతకార్యారంభము గలవాడు, మహోదధి the great sea, మహాసముద్రము. మహోదయము auspiciousness, prosperity, అభివృద్ధి , మహోదరము dropsy, బల్లచేత కడుపువాచేరోగము, ప్లీహోదరము. మహోద్యమము great energy, great exertion. అధిక ప్రయత్నము. మహోన్నతము highly elevated, very high; noble, great. అత్యున్నతమైన. మహోష్ట్రము a dromeday. See ఉష్ట్రము. మహోక్షము a large bull or ox. అబోతురి మహౌషధము a great medicine, a panacea, an epithet applied to Strychnine (అతివస), onion (వెల్లుల్లి), or dry ginger, (సొంటి.)

(p. 1015) mūta mūta. [Tel from మూయు.] n. Shutting, closing, covering, మూయుట. A cover, lid, top. A valve, any little door as that of a lantern. The cover or parchment of a drum. మూయునది. మూతపడు or మూతలుపడు mūta-paḍu. v. n. To be closed, మూసికొనిపోవు. అతని చెవులు మూతలుపడినవి his ears were stunned, his ears tingled. మూతపొడువు mūta-poḍuvu. n. A kind of game. ఒక ఆట. 'దాయాలుసొగటాలు దాట్రాయి చదరంగమును పోటురాళ్లును, మూతపొడువు, వామనగుంటలు.' H. iii.191. మూతబల్ల mūta-balla. n. A sheathing plank that closes up the ends of the rafters of a pent roof. ఇంటి ముంజూరును మూయుబల్ల, వాచూరుపట్టె.

(p. 1148) vāca vācha. [Skt.] n. Another form of వాక్కు. (q. v.) వాచంయముడు vacham-yamuḍu. n, A sage or prophet, మునీశ్వరుడు, మౌని. వాచకము vāchakamu. n. A word, a significant sound, శాస్త్రశిక్షిత వాక్కు, వాచ్యార్థమును తెలుపుశబ్దము. (Vulgarly) fluency in reading, వడిగాచదివేశక్తి. వాచస్పతి vāchas-pati. n. The lord of speech, i.e., Brihaspati. వాచా vāchā. adv. Orally, verbally, viva voce, by word of mouth. ఆయన వాచా చెప్పినాడు he said it orally. వాచాటుడు or వాచాలుడు vāchāṭuḍu. n. A talkative man, one who talks idly or blamably, a tattler, వాగుపోతు, ప్రేలేవాడు, మాటకారి. 'వాచాటులగు జరఠవనితలు.' A. iv. 43. వాచాలము vāchālamu. adj. Chattering, talkative, gabbling, talking much. ప్రేలే, వాగే, పనికిమాలిన మాటలాడే. వాచాలత or వాచాలత్వము vāchālata. n. Talkativeness, readiness or fluency of speech, tattling, ప్రేలడము, వాగడము, తరచుగా మాటలాడడము. 'రాజెల్కలున్ వాచాలత్వముజూపె.' G. vii. 10. వాచించు vāchinṭsu. v. a. To tell, చెప్పు. To read, చదువు. వాచికము vāchikamu. n. News, intelligence, tidings. చెప్పిపంపించిన వర్తమానము, సమాచారము. 'కాంచన పత్రికావళుల గౌతుకమాచక వాచికంబు వ్రాయించిసమస్తదేశ వసు ధేశులకంపిన.' Vasu. v. 80. టీ వాచికము, సమదేశవాక్కు. వాచ్యము vāchyamu. adj. Fit or proper to be spoken or said. చెప్పదగిన. Blameworthy, vile,contemptible, low, out-caste. నిందింపదగిన, నింద్యము, హీనము. In grammar, the voice or mood of a verb. కర్మవాచ్యము the active voice; కర్మణివాచ్యము the passive voice.

(p. 1148) vācu vāṭsu. [Tel.] v. n. To swell. నొప్పిచేత లావగు. To pine, long, be eager. దేవురించుచ, ఏకరు. (The Hindus like the Musulmans imagine the face and the legs to swell with desire or want.) వాడు కూటికి వాచియున్నాడు he is perishing for want of food. మేముదానికి వాచినవారముకాము we are not pining for it, we do not care for it. 'ఉ మేమునైతమున్ వాచినవారియట్లగరువంబున గన్గొనుచుంటి మన్విభున్.' V. P. vi. 100.

(p. 1148) vācūru vā-ṭsūru. [Tel.] n. The eaves of a house. ఇంటిచూరుచివర, ముం౛ూరు. వాచూరు పట్టె అనగా ఇంటిముంజూరునుమూసేది.

(p. 1150) vāta vāta. [Tel. from వాచు.] n. A burning, a brand, a cautery, the mark which it produces. కాలినలోహముతో రోగమువచ్చిన పశ్వాదులను కాల్చడము. Also, the 3rd case of వాయి. By or in the mouth, నోటితో లేక, నోటియందు. వాతవేయు vāta-vēyu. v. a. To burn with an iron or apply as the actual cautery. To cauterize, to brand. కాలినలోహముతో రోగముగలపశ్వాదులను కాల్చు. To put in the mouth. నా యింటిని వాడు వాతవేసుకొన్నాడు he devoured my house, i.e., be seized my property. See under వాయి.

(p. 1152) vāpu vāpu. [Tel. from వాచు.] n. Swelling, protuberance, intumescence. శోఫ, వాచుట. Pining or longing, ఆశ, దుఃఖించుట, ఏకట. మొగుడు వచ్చిన తర్వాత దాని వాపుతీరినది the arrival of her husband put an end to her pining. వాపి vāpi. n. One whose body is swollen, వాపురోగముగలవాడు. వాపిరి vāpiri. (వాపు+ఇరి.) n. Lamenting, ఏకరుట. వాపిరిగొట్టు vāpiri-goṭṭu. n. A glutton. తిండిపోతు. A fickle-tongued man, వాక్చాపల్యముగలవాడు. A gloomy looking man, ఏకరువాడు, దుఃఖించుచుండువాడు. వాపు vāpu. (for వాయింపు.) n. Sounding a drum &c. వాయించుట. వాపుతెవులు. n. The dropsy. వాచేరోగము, శోఫ.

(p. 1153) vāyagoṭṭu or వాచగొట్టు vāya-goṭṭu. [Tel. from వాచు.] v. a. To beat so as to cause a swelling. To cause to swell. To make one pine for, వాచునట్లుచేయు, ఏకారునట్లు చేయు.

(p. 1339) suḍi suḍi. [Tel.] n. A whirl. ఆవర్తము. A whirlpool. A circlet. A curl or twist in the hair, particularly in the hair of horses. A fold of a leaf. The secondary form [ ృ ] of the letter ఋ. 'సుడియనంగ వట్రువయనబుకారమైవెలయు.' ABA. ii. 351. ఆ గుర్రానికి సుళ్లు బాగా ఉండలేదు the horse has not good 'marks' or curls in its hair. 'అనువగుసుళ్లనొప్పుమలయానిలవాహము నెక్కి.' స్వా. vi. (Verb. plu.) Look! behold! సుడిసమీసుండి, సుసుమ్మియనంగను నిశ్చయార్థకముగా నెగడుచుండు.' ABA. iii. 109. సుడిగట్టు suḍi-gaṭṭu. n. A hill called చక్రవాళము. సుడిగాలి a whirlwind. సుడిగొట్టు suḍi-goṭṭu. n. Wind, గాలి. సుడిగొను suḍi-gonu. v. a. To environ, surround, encompass. చుట్టుకొను. 'బొమముడి సుడిగొనబిడికిటబొడిచి.' R. v. 196. సుడిగోరు suḍi-gōru. n. A ring-like protection for the finger nail used when playing on the lute. సుడిచందువాచేప suḍi-ṭsanduvā-chēpa. n. A certain fish, like a small pomfret but with the tail and fins different, a species of stromateus. సుడిపోవు suḍi-pōvu. v. n. To become useless, వ్యర్థమగు. సుడియ suḍiya. n. Half a bundle of betel leaf. తమలపాకుల మాటలోసగము. A rascal, villain, తులువ. 'చూచియల్లననవ్విసుడియలుమీరు.' Pal. సుడియడిదము, సుడికయిదువు or సుడివాలు suḍi-y-aḍidamu. n. The short circular missile weapon or discus of Vishnu. చక్రాయధము, సుదర్శనము. సుడియు suḍiyu. v. n. To blow like a whirlwind, చుట్టిచుట్టివీచు. To surround, చుట్టుకొను. To appear, పొడచూపు, అగుపడు. To wander, సంచరించు. 'సుధజిందుమోవిపై సుడియుతేనియపల్కు క్షీరోదకన్యాయ సారమెవయ.' UH. i. 52. 'కడుబెట్టిదపుగాలి సుడిసిన నెరదప్ప దిరిగిన మవ్వంపుదీగెమాడ్కి.' TUR. vi. 78. సుడివడు or సుడిబడు suḍi-vaḍu. v. n. To twist or get entangled, to turn. To hesitate, be puzzled, confused, entangled or ensnared, చీకాకుపడు, కలవరపడు. చలించు, తిరుగు, మెలిపడు. To swoon or faint, సొమ్మసిల్లు, మూర్ఛిల్లు. 'ఈ దివడిసడలి సుడివడుచు నెడలోము సోమరిగాలి.' Swa. iii. 38. 'నీదుసైన్యముల్ సుడివడ భీష్ముదాకుటయు జూచి.' M. VI. ii. 294. Plu. సుళ్లు. సుళ్లుమారి suḷḷa-māri. n. One who has bad marks, చెడ్లసుడులుగలవాడు; one who whirls about or gives trouble, చుట్టుబెట్టువాడు.