(p. 36) aḍacipaḍu aḍichi-paḍu. [Tel.] n. To be in a hurry, to be impatient. త్వరపడు. మిడిసిపడు. 'దైవోపహతంబులగు కార్యంబులు సిద్ధింబొందునె యడిచిపడవలదు.' M. X. ii. 43. 'తడవోర్వక వ్యయమోర్వక కడువేగిరమడచిపడిన కార్యంబగునే.' Sumati. 27.

(p. 98) avyayamu a-vyayamu. [Skt.] adj. Imperishable, immutable, eternal. నాశరహితమైన, నిత్యమైన n. An indeclinable word, a particle. విభక్తివచనాదులు లేని శబ్దము. అవ్యయుడు a-vyayuḍu. n. He who is imperishable, i.e., God. నాశరహితుడు, నిత్యుడు, దేవుడు.

(p. 268) kājēyu kā-jēyu. [Tel.] v. a. To accomplish, to finish, to effect, to make away with. సాధించు, అపహరించు. To spend వ్యయముచేయు.

(p. 317) koṭṭu koṭṭu. [Tel.] n. A blow, a stroke. దెబ్బ. A storehouse, a godown. సామగ్రులుంచెడిగడి. A jail. కొట్టుడుబిళ్ల ko&ttod&ttod;u-biḷḷa. n. A taw, at marbles. కొట్టుపడు koṭṭu-paḍu. n. To be knocked up or exhausted or spent. వ్యయమగు. కొట్టులాడు or కొట్లాడు koṭṭul-āḍu. v. n. To fight. పోట్లాడు. To dispute or squabble. కొట్టులాట or కొట్లాట koṭṭul-āṭa. n. Fighting a row. పోట్లాట. కొట్లమారి koṭla-māri. n. An ill-used man. కొట్లుపడు స్వభావము గలవాడు

(p. 410) cindu chindu. [Tel.] v. n. To be spilt, shed or distilled. To spread వ్యాపించు. వెన్నెలల్ చిందెడునవ్వు a smile that was pleasant like moonlight. v. a. To spend, to lay out. వ్యయముచేయు. n. A dance, hop, jig. చిందాడు or చిందులుతొక్కు to dance, or tread a measure. చిందుపరువు a dance. A drop, చుక్క. చిందుగా recklessly, wildly, sorrowfully. చిందుగాచేయు to pester, plague, annoy. చిందుగుప్ప chindu-guppa. n. A sort of wolf. చిందువందు chindu-vandu. adj. Scattered చెదిరిన. adv. Recklessly, sportively, prodigally. చిందువందు చేయు to scatter. చెదరగొట్టు. to make sport of. చిందువందుగా చేయు to make sport of.

(p. 515) tala or దల tala. [Tel.] affix. In the direction of, near; the act or state of వాలుదల slanting. ఊరిదల near the town. విడుదల release. దిగుదలపొలము the lower fields. చావుదల the state of dying. కమ్ముదల concealment. మోపుదల weight, charge. తిరుగుదల turning. వ్యాధి తిరుగుదలగానున్నది the disease is on the turn. తగులుదల cost. తగులుదలవ్యయములు the sum incurred. నిలుపుదల deferring, postponement, suspension. కూడుదల help. దానివల్ల ఇంటివారికి కొంచెము కూడుదల ఉండినది. thereby they had some profit. నదికి ఎగుదల up the river. నదికి దిగుదల down the river.

(p. 583) dala dala. [Tel.] an affix. Used to convert verbs, &c., into nouns. వాలుదల slantingly. ఊరిదల near the town. P. ii. 117. విడుదల release. దిగుదలపొలము the lower field. కమ్ముదల concealment. మోపుదల weight. వ్యాధి తిరుగుదలగానున్నది the disease is on the turn. అచ్ఛుదల payable, due. తగులుదలవ్యయములు the sun incurred. నిలుపుదల stoppage. దానివల్ల ఇంటివారికి కొంచెము కూడుదల ఉండినది the family had some profit by it. నదికి ఎగుదల up the river. నదికి దిగుదల down the river.

(p. 818) pōḍi or పోణి pōḍi. [Tel.] n. Beauty, grace, ఒప్పు. adj. Beautiful, ఒప్పిదమైన. పోడిగా pōḍi-gā. adv. Well, properly, duly, ఒప్పుగా. 'పోడిగాబిడ్డల పొరుగిండ్ల నుంచి.' HD. ii. 2391. పోడిమి or పోణిమి pōḍimi. n. A sign or mark, లక్షణము. Brightness, splendour. పస, వన్నె. Proportion, fitness, neatness, సొంపు, పొంకము. Economy, management, prudence. మితవ్యయము. Wealth, సంపద. Happiness, సౌఖ్యము. Manner, విధము. 'విలయకృశానుకీలముల వేడిమి బోడిమి మాలివ్రేల్మిడిం.' Swa. ii. 10. టీ పోడిమిమాలి, సౌష్ఠవము చెడి. పోడిమిచెడు to die, చచ్చు. పోడిమడంచు to kill, చంపు. పోడిమిగా pōḍi-mi-gā. adv. Economically. మితవ్యయముగా.

(p. 885) bibbōkapati or బిబ్బోకిని bbibōka-vati. n. A coquette, or a flirt, విలాసవతి. 'ఆబెబ్బులియిదెవచ్చెన్, తబ్బిబ్బులకేమిసేయుదాననుచుమన, బ్బిబ్బోకవతిమనంబున, నబ్బురమున్భయముద్రొక్కులాడగనుండన్.' S. ii. 280. 'నీ కితరభయంబురా, నీకమెలంగుదునటంచు హితముగరపిబి, బ్బోకినియతనికి వ్యయమున, కైకొంతపదార్థమిచ్చి యనిచెంబురికిన్.' Vish. ii. 339.

(p. 1038) mottamu mottamu. [Tel.] n. The total, whole; a flock, multitude, heap, or collection. సమూహము, గుంపు. శూరులమొత్తము a multitude of heroes. కోతిమొత్తము a herd of monkeys. వింటిమొత్తము a heap of bows. మంటమొత్తము a mass of flames. 'మంచుమొత్తములోన మార్తాండుడున్నట్టు.' Kālahas. §. 22. మంచుమొత్తములోన, in a mass of clouds, మేఘచయమందు. 'మెరుపుమొత్తంబులు మీరెనుత్తరమున.' Zacca. iv. 26. మొత్తముగా చెప్పినాడు he spoke in general. మొత్తపు వ్యయము the total expenditure. మొత్తపుమాట a generic word. మొత్తముచేయు to make a total. మొత్తములై in mobs. 'పులులు మొత్తంబులై పొదరిండ్లలో దూరు.' B. VIII. adj. Thick, తరుచైన. మొత్తపుదీప్తులు big lights.

(p. 1194) viṣayamu vishyamu. [Skt.] n. An object, matter, subject, affair, thing. Any peculiarity as colour, form, flavour, odour, sound. Definition, respect, relation. అంశము, సంగతి. ఇంద్రియార్థము, శబ్దాదిపంచ భూతగుణము. 'విషయములబొరలి రోయక విషమంటినగతిని జూచువిధమున ధరలో విషసమమాయా సుఖములవిషయములన్ గూడకుండ్రునేత్తలు.' Vema. 499. ఆ విషయము నాకు తెలియదు I do not know anything about it. ఈ విషయములో నిండాసొమ్ము వ్యయముచేసినాడు he spent much money on this. సద్విషయములలో తనసొమ్ము వ్యయము చేసినాడు he spent his money on worthy objects. శృంగారవిషయమైన కావ్యము a poem on amorous subjects. ఈ విషయమందు in this respect. ఆ విషయమందు in that respect. అతని విషయమందు regarding him. ఆ విషయమై regarding that subject. ఏతద్విషయముగా మాట్లాడినాడు he spoke regarding this. మీ విషయములో regarding you. విషయి vishayi. n. An organ of sense. నేత్రాదియింద్రియము. A man of the world, one who is conversant with or interested in worldly occupations or enjoyments. లోకవ్యవహారవ్యక్తుడు, సంసారమగ్నుడు, సంసారికుడు. విషయించు visha-yinṭsu. v. n. To have to do with carnally. సంభోగముచేయు. విషయీకరించు visha-yī-karinṭsu. v. a. To aim at. ఉద్దేశించు.

(p. 1206) veccamu veṭsṭsamu. [from Skt. విసర్జనం.] n. Expenditure, expense. వ్యయము. Purchasing petty articles for household use on credit. ఇంటికి వాడుకొనుటకు కావలసిన చిల్లరవస్తువుల అప్పు. 'సరసుడనైతే అంగడి వెచ్చములాడకు వెంగలితోజెలిమివలవదువినరా.' Sumati. 105. ఆసువెచ్చము the tax on every ' shuttle. 'పిసినివానియింట పీనుగు వెడలిన కట్టుకోలడు నుకాసులిచ్చి వెచ్చమాయెననుచచు వెక్కివెక్కేడ్చురా.' Vēma. i. 34. వెచ్చకాడు veṭsa-kāḍu. n. A spendthrift. మిక్కిలికర్చు చేయువాడు. A gallant or paramour, విటుడు. వెచ్చపెట్టు or వెచ్చించు veṭsṭsa-peṭṭu. v. a. To spend, to lay out. వ్యయముచేయు. 'కట్టకకుడువక పరులకుబెట్టక తమతండ్రిగూడపెట్టినసిరి దాగట్టి యుగుడిచియునొరులకు బెట్టియదనయిచ్చ వెచ్చపెట్టదలంచెన్.' Zacca. ii. 'దాతననుచుసకలధనమపాత్రులకును వెచ్చపెట్టుటదియెవెర్రితనము.' Kuchelo. iii. 140. వెచ్చపోవు, వెచ్చపడు or వెచ్చమగు veṭsṭsa-pōvu. v. n. To be spent. వ్యయమగు.

(p. 1210) venu Same as వెన్ను. (q. v.) వెనుక, వెనక or వెన్క venuka. [Tel. from వెను.] n. The back part or side, the rear, పశ్చాద్బాగము. The front, ముందు. The west, పడమర. Indifference, ఉపేక్ష. adj. Behind or before (in place, order or time.) పశ్చాద్భాగముననున్న, ముందరనున్న. adv. and affix. Behind, after (in time or place.) Formerly, పశ్చాద్భాగమందు, తదనంతరము, లోగడ. Afterwards, పిమ్మట. దీనిని నావెనుక నాకొడుకులు అనుభవింపవలసినది after me this is to be enjoyed by my sons. ముందు వెనుకలు విచారించి మాట్లాడు Speak with much caution; lit: looking forwards and backwards. వెనుక ముందుతోచకుండా not knowing which way to turn. వెనుకసారి on the latter occasion. ఆ వెనుక (wrongly pronounced ఆనక) thereafter. వెనుకకు, వెనకకు, వెన్కకు or వెనక్కు venuka-ku. adv. Backwards. వెనుకతట్టుకు, పశ్చాద్భాగమునకు. వానిని వెనుకకుపడదోసెను he thrust him down backwards. 'వెన్కకునీడ్చుపాదములతో' T. iv. 52, stepping forwards reluctantly. వెనుకచిక్కు venuka-chikku. v. n. To hang behind, to lag, fall back. వెనుకపడు. వెనుకచూపులమెకము venuka-tsūpula-mekamu. n. A bear. ఎలుగుబంటి. వెనుకటి or వెనకటి venukaṭi. adj. Former, previous. Subsequent, following, latter, hinder. ముందరి, ఇటీవలి, వెనుకనుండే. వెనుకటికాళ్లు the hind legs. వెనుకటి సంగతులు the former matters; also, the latter particulars. వెనుకటికర్మము or వెనుకటి పని obsequies, funeral ceremonies, ఆపరకర్మము. వెనుకటివాడు venukaṭi-vāḍu. n. A younger brother, తమ్ముడు. The former man. The latter man, ముందరివాడు, ఇటీవలివాడు. వెనుకటివారు those who precede: also, those who come after. వెనుకదీయు venuka-dīyu. v. n. To retreat, draw off, fall back, hesitate. వెనుకకు మరలు, సంకోచించు. వెనుకద్రొక్కు venuka-drokku. v. n. To fall back, retreat. వెనుదీయు. వెనుకపడు venuka-paḍu. v. n. To hang behind, lag, fall back. వెనుకచిక్కు. To remain on hand, as a remainder or surplus. మిగులు, వ్యయముకాకుండా నిలుచు. వెనుకపాటు venuka-pāṭu.n. The act of lagging behind, or of remaining over, వెనుకపడుట. వెనుకముందగు venuka-mund-agu. v. n. To be topsy-turvy, to be thrown into confusion. తలక్రిందగు. వెనుకమేను venuka-mēnu. n. The back, వీపు, చరమంగము. వెనుకమ్రాను venuka-mrānu. n. A piece of wood on which the man who works a picota sits. వెనుకల or వెనుకాల venukala. (వెను+కలను) affix. Behind, పశ్చాద్భాగమునందు, వెనుక. వెనుకవేయు venuka-vēyu. v. a. To save, lay up, keep in store. కూడబెట్టు. వెనుకసారి venuka-sāri. adv. The last time, on a former occasion, on a latter occasion, పుర్వమొకప్పుడు. కడపటిపర్యాయము. వెనుకొను, వెన్కొను, వెనుచరుచు, వెనుతవులు, వెన్తవులు, వెనుదవులు or వెన్దవులు venu-konu. v. a. To pursue closely, to follow, వెంబడించు. 'సౌమిత్రివెనుకొని చని పట్టంబుగట్టికొమ్ముపొమ్మని పని చిన.' R. v. 325. వెనుదన్ను Same as వెన్నుదన్ను. (q. v.) వెనుదీయు venu-dīyu. v. n. To turn back, retreat, వెనుకకుమరలు. 'వెయ్యారుచందముల వెనుదీయక కాలువలునరులు త్రిప్పినదిరుగున్.' Vema. 450. వెనుబడు or వెన్బడు venu-baḍu. v. n. To be grieved, to be sorrowful, విషాదించు, ఖేదపడు. వెనుబాటు or వెన్బాటు venu-bāṭu. n. The act of grieving, the state of being sorrowful, grief, sorrow. వెనుబడుట, విషాదము, ఖేదము. వెనువెంట venu-venta. adv. Along with. మిక్కిలి వెంబడి.

(p. 1232) vyayamu vyayamu. [Skt.] n. Spending, expense, expenditure. Ruin, waste, పాడు కావడము, నశించచుట. నాశము, అర్థాదిక్షయము, కర్చుకావడము, వెచ్చము, క్షయము.' చనుబొంకగబ్రాణవ్యయమున, సర్వధనాపహరణమున.' M. I. iii. 246. వ్యయముచేయు or వ్యయించు vyayamu-chēyu. v. a. To spend, expend, వెచ్చించు.

(p. 1238) vrayamu vrayamu. Corruption of వ్యయము (q. v.) 'వలసినంతర్థంబువ్రయమునకిత్తు.' BD. v. 110. Vema 1094. ఆయువ్రయము lapse of years. ఎందుకు వాగ్వ్రయము చేస్తున్నావు why do you waste your breath? నామీద నిండా వాగ్వ్రయము చేసినాడు he has given his tongue great liberty about me. వ్రయమైపోవు vryam-ai-pōvu. v. n. To be expended, వ్యయమైపోవు.