(p. 209) oḍḍanamu oḍḍanamu. [Tel. from ఒడ్డు] n. A military evolution, an arrangement of troops, a line of battle. వ్యూహము. A wager, anything staked at a game of chance పందెము. A standard or flag కేడెము.

(p. 209) oḍḍu oḍḍu. [Tel.] n. A bank or shore. దరి. The original number; whether multiplicand or dividend. The disposition of an army in a battle field వ్యూహము. A stake in gambling. పందెము. ఒడ్డిమి. An attempt పూనిక. An obstacle. అడ్డపాటు. ఒడ్డువేసికొని యుండు. to be in wait or ambush. ఒడ్డు విరిగి దాని మీద పడ్డారు they fell upon him tooth and nail. ఒడ్డుచూపు to place one's troops. నీ ఒడ్డు విరుగుగాక may the greatness perish. ఒడ్డు or ఒడ్డైన oḍdu. adj. Large, great, stout, big. ఒడ్డుగుండ్లు large balls, boulders, or, fragments of rocks hurled from a hill. ఒడ్డోలగము oḍḍ-ōlagamu. (ఒడ్డు+ఓలగము) n. A great assembly. ఒడ్డుమెరక high and low, ups and downs: unevenness.

(p. 510) tammi tammi. [Tel.] n. The lotus. పద్మము. A disposition or arrangement of an army in the battle-field in the form of a lotus పద్మవ్యూహము. కెందమ్మి the red lotus. తమ్మికంటి tammi-kanṭi. n. A fair eyed person, A translation of the Sanskrit word పుండరీకాక్షః, a name of Vishṇu. తమ్మికెంపు tammi-kempu. n. A sapphire. పద్మరాగము. తమ్మికేలు tammi-kēlu. n. A lotus-like (i.e., beautiful) hand. తమ్మిచూలలి or తమ్మిపుట్టు tammi-ṭsūli. n. The god who sprang from a lotus, i.e., Bramha. పద్మగర్భుడు. తమ్మిదొర the lord of the lotus, i.e., the sun. తమ్మిచెలి tammi-cheli. n. The lover of the lotus, i.e., the sun, తమ్మిదొరచూలి an epithet of Sugrīva. R. v. 259. తమ్మిపగతుడు the foe of the lotus, i.e., the moon. తమ్మిమోహరము tammimōharamu. n. The 'lotus evolution', a certain form of military array. తమ్మయింటి గరిత = Lakshmi.

(p. 707) padma padma. [Skt.] n. A name of Lakshmi. లక్ష్మి. పద్మము padmamu. n. The lotus or water lily. Nelumbium speciousum. తామర. A large number, ten billions. In Tantrica books it means a part or region of the body. పద్మనాభుడు padma-nānābhuḍu. n. Vishṇu, from whose navel (నాభి) sprung the lotus containing Brahma when he was sent to create the world. పద్మబాంధవుడు padma-bāndhavuḍu. n. The Sun. పద్మరాగము pādma-rāgamu. n. The chrysolite or ruby of the finest class: a gem of a pink colour called మొక్కళి, ఉదయసూర్యకాంతిగలకెంపు. పద్మవెలమలు or పద్మనాయకులు padma-velamalu. n. Plu. The name of a certain Sudra caste. See వెలమ. పద్మవ్యూహము or పద్మము padma-vyūhamu. n. A certain kind of military evolution. పద్మసాలెవాండ్లు padma-sāle-vāndlu. n. A certain caste of weavers. పద్మాకరము padm-ākaramu. n. A place of lilies a pond in which the lotus grows. A tank, కొలను, చెరువు. పద్మాలయ or పద్మావతి padm-ālaga. n. The goddess Lakshmi, so named because her dwelling (ఆలయము) is in the lily (పద్మము.) పద్మాసనము padm-āsanamu. n. A sitting posture used in religious meditation in which the Bauddha statues are represented; so called because Vishṇu is represented in that posture when throned on a lotus. పద్మి padmi. n. An elephant. పద్మిని padmini. n. A lovely woman, like a Penclope, or an Eve. The Hindu poets divide all beautiful women into four classes called (1) హస్తిని, (2) శంఖిని, (3) చిత్రిణి and (4) పద్మిని; which answer to Juno, Flora, Venus and Minerva, respectively: See Addison's Spectator No. 209. పద్మిని n. A bed of lilies. పద్మినీవల్లభుడు the Sun, as being the lover (వల్లభ) of the lotus.

(p. 859) baṇḍi banḍi. [Tel.] n. A cart, gig, carriage, coach, waggon, శకటము. A car, రథము. The four kinds of బండ్లు are గూడుబండి or చాపబండి a cart covered with a mat. పెట్టెబండి a palanquin coach, or a bullock coach. విల్లుబండి a carrriage on springs. కోచిబండి an English 'coach.' The piece of wood round which gold lace or cotton lace is rolled: so called because shaped like an axle between two wheels. బండికల్లు banḍi-kallu. n. The wheel of a carriage or cart. కల్లు, రథచక్రము. (కల్లు is a stone, as the wheels, were originally made of stone. Such are still seen in remote towns.) బండికల్లు రూపాయి or బండిరూపాయి banḍi-kallu-rūpāyi. n. A milled rupee: lit: one like a wheel. బండిగిల్లు banḍi-gillu. v. n. To suffer difficulties. కడగండ్లుపడు. బండిగురిగిం౛ or బండిగురువెంద banḍi-guriginḍza. n. The vine called Dalbergia volubilis. Rox. iii. 231. కాంభోజిలత. బండిమొగ్గరము banḍi-moggaramu. n. A certain military evolution called శకటవ్యూహము, which is shaped like a cart. బండిరిక్క banḍi-rikka. n. The star called రోహిణి. బండిరేఫ banḍi-rēpha. n. 'The great R.' The leter ర; which is so named from బండి a wheel. శపటరేఫ. (The Pandits have made fruitless efforts to introduce this obsolete letter into modern Telugu.) బండిరేవు banḍi-rēvu. n. A ford in a river where carts cross it. The great shore. బండిరొట్ట banḍi-roṭṭa. n. A sort of fodder.

(p. 1037) moggu or మ్రొగ్గు moggu. [Tel.] v. n. To incline, to lean on one side. To be depressed, as a scale in weighing, to bow down under a burden, to show an inclination toward, to be inclined to, వంగు, వాలు, తూలు. 'అంబరంబిలమ్రొగ్గె నహిపతిస్రగ్గె.' BD. v. 268. n. Leaning, inclination. ఒకతట్టుకై తూలడము, వంగడము, వాలడము, 'దిగ్గనలేచియోబసవధీమణి మీ మదిదోచుమార్గమే మొగ్గగుగాన పోదమని ముందచారునిబంప.' Chenna. iv. 358. మొగ్గగు, విశేషముగానున్నది, ఘనముగానున్నది. మొగ్గటిలు, మొగ్గటిల్లు మొగ్గతిలు or మ్రొగ్గతిల్లు moggatilu. v. n. To bend down, to stoop. వంగు. To kneel down, మోకరిల్లు. 'చదికిలబడిదిగ్గజములుసరి మ్రొగ్గతిలన్.' BRY. ii. 437. 'ముందటికాళ్లుతునిసి మ్రొగ్గతిలంబడియును, మొదలుపరియలైన, నెరిదప్పగూలియు.' M. VI. iii. 218. మొగ్గరము moggaramu. n. An array, వ్యూహము. 'అరసం౛కెం౛ాయకెదురు మొగ్గరములై కనుపట్టువల్కలాగ్రములు దూల.' R. v. 112. M. IX. i. 318.

(p. 1040) mona mona. [Tel.] n. The point, end, extremity. ఆగ్రము, తీక్ష్ణాగ్రము. An army, or detachment, సేన. A tube. తెగ. A military array. వ్యూహము. A tribe, తెగ. The front, ముందు. 'మన మొనలకువశముగాదు మరలు పమింకన్.' M. VI. ii. 97. 'లోమొన, వెలిమొన, ఉసిమొన, ముమ్మొన, చతురమొన, పుణ్యపుమొన, పాపపుమొన, దాటడుగుమొన, కదలుమొన, అరమీటుమొన, నెరమీటుమొన, సరితాళంపుమొన, లాదిగాగల పదిరెండు మొనల వారితెలిసిరి.' H. i. 245. మొనలారిపోయినకత్తి a knife with a blunt point. adj. Last, furthest, utmost. కడపటి. మొనకట్టు mona-kaṭṭu. v. n. To attempt with enthusiasm, ఉత్సహించు. n. Joy, rejoicing, enthusiasam, ఉత్సాహము. An amulet or drug used as a charm, పెట్టుమందులలో నొకటి. ఒకానొక స్తంభనమాలిక. 'ఇదిదారికట్టు మొనకట్టిది, కాంతావశ్యకరణమిది.' S. i. 18. 'జలాగ్నిస్థంభములును, మొనకట్టును వాకట్టును.' H. i. 174. adj. Rejoicing, enthusiastic, ఉత్సాహకరమైన. మొనకాడు or మొనగాడు mona-kāḍu. n. A leader of an army, a hero, a principal; a ringleader, శూరుడు, సేనాధిపతి, ముఖ్యుడు. దొంగలమొనగాడు a ringleader among thieves. మొనకొను Same as మొనయు. (q. v.) మొనచేయు mona-chēyu. v. n. To face or front in battle. మోహరించు. మొనచన్ను mona-tsannu. n. A nipple. Lit the tip of the breast. చూచుకము. మొనతప్పు mona-tappu. v. n. To be turned away as the face, to turn away from, విముఖమగు. 'మొనతప్పితిమి రణమున మన మకట మువ్వురము.' భార. సౌ. i. మొనయు monayu. v. n. and v. a. To be, appear, happen, కలుగు. To busy oneself. to engage in. To prepare, be ready, attempt, పూను, పనిపడు. To prepare for battle, రణోద్యోగముచేయు. To cover, to rest upon. ఒగ్గు, కమ్ము, ఆనించు. 'మొండి మాటలాడి మొనసియుండువిరక్తి యమునిగెల్వనెచట నలవిగాదు.' Vēma. 864. 'మొనయు చింతాశ్రేణిమూక విప్పు.' Swa. iv. 148. టీ మొనయు, కమ్ముకొనునట్టి. మొనపు or మొనయించు monapu. v. a. To cause to attempt, పూనజేయు. To cause to happen, కలుగజేయు. To put, place. మోపు, ఉంచు. 'అనినన్ గైటభదైత్య వైరి, దరహాసాంకూరముల్ మోవిపై, మొనపంగొం డొక నిల్చియవ్వనమున్.' Parij. iv. 12. మొనపు. n. An attempt, పూనిక.

(p. 1048) mōharamu mōharamu. [Tel.] n. Battle-array; a manœuvre. దండుయొక్క వ్యూహము. 'ధనంజయుండును తక్కినవారికి దుర్నిరీక్షుండగుచు, నమ్మోహరంబు దెసననాదరణంబుచేసి.' M. IV. iv. 266. మోహరించు mōharinṭsu. v. n. To array, prepare for battle. మొనసేయించు, రణోద్యోగముచేయు, వ్యూహముపన్ను. 'నీవు రణస్థలి మోహరించినన్.' Chatu. ii. 52. line 21. 'ఏడక్షౌహిణులబలంబుతో మోహరించె.' Padma. x. 283. v. a. To face an enemy, ఎదుర్కొను. To oppose, ఎదిరించు.

(p. 1132) varasa or వరుస varasa. [Tel.] n. A line or row, పజ్త్కి. A series or order, పరంపర. A mode, way, క్రమము, విధము. Relationship, బంధుత్వక్రమము. Usage, వాడుక. A turn, relief, or time, వంతు. ఒకవరుస once. Likeness, similitude, సామ్యము. A present, a donation, a gift solemnly presented by a procession of relations or friends. బంధువులుగాని మిత్రులుగాని వాద్యసహితముగా తీసికొనివచ్చే బహుమానము. 'మిమువంటిపెద్దలెతగు వావియున్ వరుసదప్పిచరించిన.' URK. iv. 273. ఆ పని యీవరుసనుండగా when the business was in this state. రేపు అతని వరుస it is his turn to-morrow. నన్ను వాడు బ్రతుకనిచ్చే వరుసకనపడదు there is no chance of his sparing me. వరుసతప్పు to commit incest. ఎప్పుడు చెప్పేవరుసనే చెప్పినారు they talked as they have always done. వరసజ్వరము remittent or recurring fever such as tertain or quartain. వరసగా or వరుసగా varusa-gā. adv. In a line, in order, regularly. శ్రేణిగా, క్రమముగా. అన్నదమ్ముల వరసగానున్నారు they are connected as brothers. వరుసమొగ్గరము varusa-mogga-ramu. n. A military evolution. దండవ్యూహము.

(p. 1237) vyūḍhamu vyūḍhamu. [Skt.] adj. Arranged, arrayed, placed in order or array; compact, firm. వ్యూహముగా నుంచబడిన, క్రమముగా నిలుపబడిన, దృఢమైన, దట్టమైన, విశాలమైన. 'కవచితవ్యూఢాంగక.' Swa. iv. 107.

(p. 1237) vyūhamu vy-ūhamu. [Skt.] n. A mulltitude, flock, సమూహము. A phalanx, array, military evolution, the arrangement of troops in various positions. దండాద్యాకార స్థితచతురంగబలరచన, సేనావిన్యాసము. వ్యూహ మేర్పరచు to set in array. అర్ధచంద్రవ్యూహము placing an army in a semi-circular position. 'సుకవివ్యూహుడు.' (M. VI. p. 108.) he who is surrounded by poets. T. preface, 95.

(p. 1241) śakaṭamu ṣakaṭamu. [Skt.] n. A cart, or carriage. The bishop at chess. బండి, చదరంగములో ఒంటె అనేకాయ. శకటవ్యూహము the 'cart-evolution,' i.e., troops arranged in the form of a cart. Thus the yoke AB is the covering line of skirmishers. CD (the pegs) flanks of the same. E (the pole) the line of communication with F the coloumn; of which HH, the wheels, are cavalry covering the flanks. శకటరేఫ ṣakaṭa-rēpha. n. The name given to the obsolete letter ఱ (R,) also called బండిరేఫ, as its shape is compared to that of 'a cart.'