(p. 10) antakuḍu antakuḍu. [Skt.] n. A name of Yama, the god of death. యముడు, మృత్యువు నరాంతకుడు a homicide. శ్లేష్మాంతకము a remedy against phlegm. In compounds like this అంతకము denotes 'anti,' as a remedy against.

(p. 70) abhinyāsamu abhinyāsamu. [Skt.] n. A fit. A morbid state of the three humours. అంతర్దాహ బహిశ్శీతిములుగల సన్నిపాతవిశేషము, వాతపైత్య శ్లేష్మదోషాలు ప్రకోపించి మూడున్ను సరి అయి చేష్టలు మాటలు క్రమము తప్పి అవశ్యము చంపే సన్నిపాతము.

(p. 103) asilēru asilēru. [Tel.] n. A vulgar name for అశ్లేష the ninth lunar mansion.

(p. 128) āślēṣa , ఆశ్లేషానక్షత్రము ā-ṣlēsha. [Skt.] n. The ninth lunar mansion, containing five stars.

(p. 128) āślēṣamu ā-ṣlēshamu. [Skt.] n. An embrace. ఆశ్లేషించు āṣlēshinṭsu. v. a. To embrace; to clasp. కవుగులించు. అశ్లిష్టము ā-ṣlishṭamu. adj. Embraced.

(p. 548) temaḍa temaḍa. [Tel.] n. Phlegm, mucus. శ్లేష్మము.

(p. 570) tri tri. [Skt. cf. Eng. 'Three.'] pron. Three మూడు. త్రింశత్ or త్రింశత్తు trimṣat. n. Thirty. ద్వాత్రింశత్ Thirty two. త్రికము trikamu. n. The thigh bone, ముడ్డిపూస. A water wheel. కపిల. త్రికటుకము tri-kaṭukamu. n. Lit: The three spices, viz., black pepper, dry ginger, and long pepper. సొంటి, పిప్పలి, మిరియాలు త్రికరణము tri-karaṇamu. n. The three elements of action, i.e., thought, word and deed. త్రికరణశుద్ధి pure in thought, word and deed. త్రికరణశుద్ధి pure in thought, word and deed. త్రికాలము tri-kālamu. n. The three times, i.e., morn, noon and night. త్రికాలమందున్న always, ever, day and night, at all hours. త్రికూటము tri-kuṭamu. n. A certain hill. త్రికోణము tri-kōṇamu. n. A triangle. మోచేతివంపు. త్రికోణకుండలి ṭri-kōṇa-kunḍali. n. The pineal gland, the part of the brain wherein the soul is imagined to dwell. త్రితయము tri-tayamu. pron. Three, మూడు. త్రిత్వము tritvamu. n. Lit: Three-ness, Trinity-a term used in Christain Theology. త్రిదండము tri-danḍamu. n. A staff, formed of three slips of split bamboo, six feet long bound together as one cane, each slip being intended to represent Thought, Word and Deed. మనోదండము, వాగ్దండము, కర్మదండము అను మూడు దండములు; ఈ మూడు దండములుగల సన్యాసాశ్రమము. త్రిదండి a mendicant bearing such a staff. త్రిదశుడు tri-daṣuḍu. [త్రి+దశ = three states or thrice ten (years)] n. One who enjoys the three stages of live, viz, infancy, youth and manhood, but no old age. A god: so named as being 'thirty years old:' this being considered the prime of a man: and the age at which immortals always continue. త్రిదశాలయము tri-daṣ-ālayamu. n. Lit: The abode of the immortals, i.e., Heaven, స్వర్గము. త్రిదివము tri-divamu. n. Heaven. త్రిదివుడు tri-divuḍu. n. A god. Padma. ix. 86. త్రిదివేశుడు a god; or, Indra, as lord of the gods. త్రిదోషము tri-dōshamu. n. Disorder of the three humours, viz., phlegm, bile, and strabilis. వాత పిత్త శ్లేష్మములు. త్రినేత్రుడు or త్రిలోచనుడు tri-nētruḍu. n. The three eyed god, that is, Siva. త్రివథగ tri-patha-ga. n. The stream which runs in 'three beds,' i.e., the Ganges, fabled to flow through heaven, earth and hades. త్రిపుమడ్రము tri-punḍramu. n. The triple mark worn across the forehead by Saivites. (ఊర్ధ్వపుండ్రము is the upright line worn by the Vaishnavites.) త్రిపుట tri-puṭa. n. The name of a certain musical metre. ఏడక్షరములకాలము. త్రిపురము tri-puramu. n. The name of a district of Bengal (now called Tipperah) called after its kind, Tripura, a giant who was vanquished by Siva: who, as 'slayer of Tripura' derives hence the name త్రిపురజిత్తు, త్రిపుసూదనుడు, త్రిపురాంతకుడు, త్రిపురారి, &c. త్రిపురదేవి or త్రిపురసుందరి the Bonạ Dea, Venus. త్రిఫలము tri-phalamu. n. The three species of myrobalan; the Phyllanthea emblica కరక, Terminalia chebula తాడి, and Terminalia speciosa ఉసిరిక.

(p. 581) damamu or దమనము damamu. [Skt.] n. Austerities, mortification of the flesh, a self-controlled state. ఇంద్రియనిగ్రహము. Fortitude, శ్లేశమునోర్చుతనము. Suppression. అణచుట. దమనుడు or దమి damanuḍu. n. the queller or subduer. అణచువాడు; as కందర్పధమనుడు Siva who destroyed Manmadha. దమితుడు damituḍu. n. One who is subdues. అణపబడినవాడు. దమించు daminṭsu. v. t. To suppress, subdue (as one's passions,) అణగద్రొక్కు.

(p. 824) prakṛti pra-kriti. [Skt.] n. Nature, the goddess of nature. The world, the universe. The original or natural condition of a thing. The elementary or root form of a word. Constitution, temperament, disposition. స్వభావము, సహజము, భూపత్తాయామిత్యాదిధాతువు, పంచభూతములలో నొకటి. పైత్యప్రకృతి a bilious temperament. శ్లేష్మప్రకృతి a saturnine disposition. వాతప్రకృతి an airy or rheumatic humour. జడప్రకృతి (R. vi. 14.) a dull state, stupefaction.

(p. 839) praviślēṣamu pra-viṣlēshamu. [Skt.] n. Separating, parting. ఎడబాయడము.

(p. 1185) virigi virigi. [Tel.] n. A certain tree called Cordia myxa. శ్లేష్మాతకము. H. iv. 18. Also, ground that is cracked, పగుళ్లువాసిననేల.

(p. 1192) viślēṣamu vi-ṣlēshamu. [Skt.] n. Separation (especially of lovers), disunion, disjunction. విరహము, వియోగము, ఎడబాటు.

(p. 1231) vyaṅgyamu vyangyamu. [Skt.] n. Sarcasm, irony, covert expression of contempt, &c. అవక్షేపము, శ్లేషకథ. వ్యంగ్యోక్తి a sarcastic speech or expression. 'కాంతకిట్లనియెవ్వంగ్యము గానబడగ.' L. viii. 84. Impropriety, indecency, indelicacy, ఎబ్బెరికము. ఇది వారికి వ్యంగ్యముకాదు among them this is no indecency. వ్యంజకము vyanjakamu. adj. Making clear or plain, distinguishing, indicative or expressive of passion or feeling. ప్రకాశమైన, సుచకమైన, బోధకమైన. వ్యంజనము vyanjanamu. n. A mark, sign, token. గురుతు, చిహ్నము. A consonant (in grammar.) హల్లు. కాదిఅక్షరము. A sauce, or condiment. అన్నోపకరణము. కూర. వ్యంజితము vyanjitamu. adj. Made visible, manifested. బైలుపెట్టబడిన. 'జలధి వ్యంజితశాదముల్ ప్రళయగర్జన్మేఘసంవాదముల్.' N. iv. 40.

(p. 1264) ślēṣa ṣlēsha. [Skt.] n. Union, combination. సంయోగము. A figure of rhetoric, consisting of the choice, or connection of words, so as to admit of a double interpretation; a species of paranomasia or pun, Double entendre, irony, sarcasm. శబ్దాలంకార విశేషము, ఏకవాక్యమునకు అనేకార్థము, ద్వ్యర్థము. శ్లేషగానుండేపద్యము a verse bearing a double meaning.

(p. 1264) ślēṣmamu ṣlēshmamu. [Skt.] n. Phlegm, కఫము, తెమడ. శ్లేష్మప్రకృతి a saturnine temperament.