(p. 69) abhicariñcu abhi-charinṭsu. [Skt.] v. n. To roam, stroll. సంచరించు, తిరుగు. అభిచరుడు n. A servant, an attendant. దాసుడు, భృత్యుడు. A companion. సహాయుడు, తోడు. అభిచారము n. An incantation to injure or destroy, a magical ceremony to procure the death of an enemy. హింసాకర్మ, హింసార్థమైన హోమకర్మము.

(p. 90) allāḍu or అల్లలాడు allāḍu. [Tel. అల్ల+ఆడు] v. n. To shake, move, wave, toss about, to wander about, to be in distress. ఆడు, గాలికి కొట్టుకొను, తిరుగు, సంచరించు, కడగండ్లబడు. 'ధరాచక్రమల్లాడె.' N. iv. 288. ధ్వజపటము గాలికి అల్లాడుచున్నది the flag flutters in the wind. కూటి అల్లాడుతాడు he is in want of bread. కొలువుకు అల్లాడుతాడు he is in trouble for want of employment. అల్లాటము allāṭamu [Tel.] n. A to-andfro movement, wandering about. అల్లారుదు or అల్లార్చు allāruṭsu. [Tel.] v. a. To shake, move, vibrate, agitate, wag, wave. ఆడించు, విసురు. 'ఘనవాలమల్లార్చు.' N. i. 144. అల్లారుముద్దు allāru-muddu. [Tel. అల్ల+ఆరు+ముద్దు.] Prettiness, agreeableness, sweetness. జనసమ్మతి, అతిప్రేమాస్పదము. అల్లారుముద్దుగా ad. Prettily, agreeably, sweetly, pleasantly. జనసమ్మతిగా, అందరికి సంతోషముగా, ముచ్చటగా. 'పడుచుదనమున వేడుకపడుచున్నాడు ముద్దరాండ్రకు నల్లారు ముద్దుగాను.' N. ix. 102.

(p. 334) krālu krālu. [Tel.] v. n. To wave. అల్లలాడు. To turn round and round. గిరగిరతిరుగు. To spread about చెదరు. To wander or roam about సంచరించు. To move about సంచలించు. To rejoice సంభ్రమించు. To behave ప్రవర్తిల్లు. To be long, oblong, or elongated. 'ఉ కాలినమోడువంటి కొరగాని శరీరము పల్లవెండ్రుకల్, గ్రాలెడుబూచిగడ్డమునుఖలల్ నటకంబ ున నీరెలుంగనున్ బేలగుమూఢవాక్యములు బీదనరంబుల తోడికుక్షియ ున్, దూలెడుక్రదంతములు నోరుముగల్గి యొకండు పుట్టినన్.' V. P. ii. 143. iii. 25. To shine, to be clear, to extend as a ray. To hang, dangle, as a necklace A. v. 121. BD. iv. 1589. ప్రకాశించు. క్రాలుకంటి or క్రాల్గంటి a woman who has beautiful eyes.

(p. 335) krummaru or క్రుమ్మరిల్లు or క్రుమ్మరిలు krummaru. [Tel.] v. n. To wander. సంచరించు, తిరుగు.

(p. 345) khēcaramu khēcharamu. [Skt. ఖ = sky.] adj. Aerial, sky-going (a bird, an arrow, &c.) ఖేచరుడు khē-charuḍu. n. A demigod. ఆకాశమున సంచరించువాడు.

(p. 413) ciṭṭāḍu chiṭṭ-āḍu. [Tel. చిట్టి+ఆడు] v. n. To play about. క్రీడించు. To trifle, sport, frolic. To be teased or anxious: to fret: to waver, to fluctuate, as the mind between shame and pleasure. చలించు, డోలాయమానమగు. To wander. సంచరించు. To spread ప్రసరించు. To walk as a baby తప్పుటడుగులిడు. చిట్టాడించు chiṭṭ-āḍinṭsu. n. To teach a child to walk.

(p. 430) ceralāḍu or చెర్లాడు cheral-āḍu. [Tel.] v. n. To move. సంచరించు. To spread (as smoke) వ్యాపించు. To wallow or play in water. To frisk, gambol. To play with, to sport with, క్రీడించు. చెల్లాటముచేయు. చెరలాట, చెరలాటము or చెర్లాటము cheral-āṭamu. n. A game, sport, ఆట. Moving about సంచరించుట, విహారము. 'సీ. కుంజమంటపకుటీ క్రోడమధ్యంబున నాఖుతోజెరలాడునడవిపిల్లి.' కాశీ. ii. 'రగడ. అలముకొనిపెంటిజె రలాటములు గూటములలు, జలిపెనహి పక్షిమృగ ఝాటములు గీటములు.' రాఘ. ii.

(p. 502) taccana taṭsṭsana. [Tel.] n. Sport, play, jesting, a joke; slander, lying, mis representation, coaxing, feigning. కపటము, పరిహాసము, చాతుర్యపుమాట, చేష్ట. ఇచ్చకము, తంత్రము. తచ్చసలాడు or తచ్చనచేయు to sport, jest, to quiz, laugh at పరిహసించు. తచ్చాడు taṭsṭsāḍu. v. n. To walk about. సంచరించు.

(p. 513) taruvu taruru. [Tel.] v. a. Same as తరుగు. n. An inroad, attack; dunning. నిర్భంధము. A draft. [Skt.] n. A tree. గంధతరువు the sandal-tree. తరుచరుడు taru-charuḍu. n. A 'tree roamer,' a monkey. (DRY. 1502.) చెట్లలోసంచరించేది. తరువుచేయు taruvu-chēyu. v. n. To attack: to press or dun for payment of money due. తరువుకాడు or తరువుకత్తె taruvu-kāḍu. n. One who duns.

(p. 524) tāru tāru. [Tel.] v. n. To roam, rove, stroll, saunter, run about, loiter. సంచరించు. To go. పోవు. To meet. కదియు. To lurk, lie in wait. మరుగుపడు. To dance attendance. To fall away in flesh, become lean. క్షీణించు. అడగు, తారుకొను, పొంచు. తారుకొన్నసిగ్గు lurking shame. L. iv. 202. తారుకొను or తార్కొను tāru-konu. v. n. To meet, draw near. తారసిల్లు. R. i. 111. and v. 155. To follow, వెంబడించు. To bear, wear, carry. ధరించు. భరించు. 'తలలపైమిన్నేర్లు తార్కొన్నవారు.' L. ii. 116.

(p. 531) tirugu tirugu. [Tel.] v. n. To turn, rove, roam, travel. సంచరించు To be giddy. పరిభ్రమించు. To go back. వెనుకకుమరలు. To come again. మరలవచ్చు. To cease, go off, as, disease, be revoked, as an order. To fail, miss, be fruitless, to break one's faith. అతడు ఈ పనిలో తిరిగినాడు he was engaged in this business. వానికి ఒళ్లు తిరిగినది he felt giddy, he was sick, or vomited. మధ్యతిరుగు to intercede, act between others, be an agent. వానికి నోరు బాగా తిరగదు he does not pronounce well. ఆ మాట నా నోట్లో తిరగదు. I cannot pronounce that word. కావలితిరుగు to stand sentry. తిరగదీయు to tamper with or corrupt a witness తమ మాటకు తిరుగులేదు you are supreme: your word is law. హుండి తిరిగిపోయినది the bill was dishonoured. చుక్కలు తిరిగినది the stars have turned, i.e., it is past midnight. తిరుగాణి (తిరుగు+ఆణి.) a screw. సందుల తిరిగిరి they went round by the alleys. తిరుగు v. a. To go round, encircle. సరివేష్టించు. తిరుగు or తిరుగుడు tirugu. n. A turning, a turning back, తిరుగుట, భ్రమణము. A change మారుపాటు. A screw, a rivet, a carpenter's vice. మర. A bend or turn (as in a road.) The point on which an affair turns. తిరుగుడుబండి a return cart. లెక్కలో తిరుగుడు వచ్చినది or తిరుగుళ్లుపడినవి there is a difficulty, a question, a point to be cleared. తిరుగుడుచీల or తిరుగుడునొక్కు a screw, మర. తిరుగుడు పువ్వు tiruguḍu-puvvu. n. The turning flower, i.e., the sun flower. A sort of gold jewel worn by women. తిరుగుడుత్రాడు a noose, ఉరి, ఉచ్చు. తిరుగుదల tirugudala. n. A turn. మరలుట. వ్యాధి తిరుగుదలగా నున్నది the disease is on the turn. తిరుగుడుపడు to turn, to be giddy పరిభ్రమించు. తిరుగుడుపాటు tiruguḍu-pāṭu. n. Rebellion, resistance. తిరుగబడు or తిరగబడు tiruga-baḍu. v. t. To turn against, to rebel against, to oppose, to attack angrily. తిరగబాటు or తిరుగబాటు tiraga-bāṭu. n. Disobedience, rebellion, turning against. తిరగబోయు or తిరుగబోయు tiraga-bōyu. v. a. To spice, or season (a curry.) తిరగబోత or తిరుగబోత tiraga. n. Seasoning, putting spice, &c., to food. తిరగవేయు or తిరుగవేయు tiraga-vēyu v. a. To turn a thing over. తిరుగ or తిరుగా tiruga. adv. Again. తిరుగడ tirugaḍa. (తిరుగు+గడ.) n. A pipe which is turned by a screw. మరపెట్టినగొట్టము. తిరుగలి or తిరగలి tirugali. (తిరుగు+కల్లు.) n. A hand mill. (or తిరుగు+కలి.) Turning భ్రమము. తిరుగుబోతు tirugu-bōtu. n. A rambler, rover, giddy fool. తిరుగుమొరుగు or తిరుగుమరుపు tirugu-morugu. n. An intricacy, refinement. Ila. iii. 16. తిరుగుమొగము tirugu-mogamu. n. Turning away the face. విముఖము. తిరుగుపారు tirugu-pāru. v. t. To surround. పరివేష్టించు.

(p. 571) trimmaru trimmaru. [Tel.] v. n. To roam about at pleasure. ఇచ్చవచ్చినట్లు సంచరించు. v. t. To go round. చుట్టివచ్చు. త్రిమ్మట trimmaṭa. n. Turning. Wandering about, సంచరించుట. త్రిమ్మరి, త్రిమ్మటకాడు or త్రిమ్మరీడు trimmari. n. A rover, wanderer, vagabond, stroller. Suca. iii. 286.

(p. 630) naḍayāḍu nada-y-āḍu. [Skt. నడ+ఆడు.] v. n. To wander abour, to roam, సంచరించు. To move, shake or tremble, చలించు. నడవ nadava. n. The entry into a house. నడవలో పండుకొన్నాడు he lay down in the entry or porch. నడవడి or నడవడిక nadavaḍi. n. Conduct, behaviour. నడత, చరిత్రము. plu. నడవడులు, or నడవళ్లు, నడతెంచు nada-tenṭsu. (నడచు+తెంచు.) v. n. To come. వచ్చు. నడతెమ్ము (the imperative.) come. To go, పోవు. నడదివియ nada-diviya. n. A torch, దివిటీ. నడవబడు nadapa-badu. v. n. To be managed, or conducted. ఆ పనులు ఎవరివల్ల నడపబడుచున్నవి by whom are those works carried on. నడబావి naḍa-bāvi. n. A well with steps down into it.

(p. 813) polayu polayu. [Tel.] v. n. To wander, సంచరించు. To blow, as wind. వీచు, విసరు. To spread over. వ్యాపించు, ప్రసరించు. To approach, సమీపించు. To enter, ప్రవేశించు. 'చంచలదృగంచలప్రభలు నతని ముఖాంబుజంబునం బొలయ.' Swa. ii. 68. పొలసాడు polas-āḍu. (పొలసి+ఆడు.) v. n. To wander, సంచరించు. పొలయించు polayinṭsu. v. a. To cause to spread, 'పొలయింపగానేర్చె భ్రూలతానటనంబు.' Kavikarna. iii. 248.

(p. 943) maṭṭi maṭṭi. [Tel.] n. Earth, soil, mud Scurf or dandruff. మట్టితిన్నపామువలె పడియున్నాడు he is as stupid as a snake gorged with mud. మట్టిగుర్రమున నమ్మి యేటిలోదిగుట to rely on a mud horse and go into a river, i.e., to trust to appearances. మట్టితైలము or మట్టినూనె maṭṭi-tadama. n. Earth oil kerosene or petroleum. మట్టాడు maṭṭ-āḍu. (మట్టి + ఆడు.) v. n. & a. To walk. నడచు. To wander, roam, సంచరించు. To spread, వ్యాపించు. To cut to pieces, తనుమాడు.' అత్తూపుగములు తుత్తమురుదొట్టి మట్టాడి అట్టహాసంబుచేసి.' R. v. 191. మట్టియ Same as మట్టి and మట్టె (q. v.) మట్టు maṭṭu. v. a. To tread or trample, to crush. తొక్కు. n. Trampling, walking over. త్రొక్కుడు. Limit, bounds, measure, restriction, extent; moderation. పర్యంతము. ప్రమాణము. మితి, కొలత, తగ్గుదల. A settle or ring of cord, fibre, &c. to prevent a pot from rolling over, కుదురు. A place, ప్రదేశము. పైమట్టు the upper place or part. అడుగుమట్టు the bottom. ఆ బల్లమట్టుపట్టి తీసుకొనిరా measure the plank కావడిమట్టు the frame or bottom of the slings in a Kāvadi. వానికి తెలివిమట్టు he is wanting in sense. వానితో చెప్పినది నాబుద్ధే మట్టు I was a fool to tell him this. ఈ సంవత్సరము జనముమట్టు this year the assembly is but small. వానికి పుణ్యగతులుమట్టు he has no chance of heaven. మట్టుబీర a kind of బీరకాయ (q. v.) మట్టుగిన్నె a cup with a foot or base attached to it. adj. Limited, small. మితము, తక్కువ. మట్టుకు as far as, up to as much as, in regard to, until, as long as. దీనికి ఒకమట్టుమితములేదు there is no end or limit to it. మట్టుమర్యాదలేనివాడు he who has neither modesty nor moderation. మట్టుమీరవద్దు you must not go beyond bounds. అతడు వచ్చువరకు అని దీనికి ఒకమట్టుపెట్టిరి they laid it aside until his arrival, మనసుచెదరనీక మట్టుపెట్టి.' (Vēma. ii. 278.) curbing and restraining the mind. ఈ మట్టున లేచిపోయిరి with this they went away or thereupon they went away. పోడుగుపడి అంతమట్టున వాన నిలిచినది there was a thunderbolt and then the rain ceased. వానికి అంతమట్టుకు తెలియదు he does not know so much. ఎంతమట్టుకు పోయినావు how far did you go? గొంతుమట్టుకు నీళ్లువస్తున్నవి the water is up to the neck. వాడు ఎంతమట్టుకుంటే అంతమట్టుకు సంతోషిస్తాడు he contents himself with as much as he gets. నా ప్రాణములు ఉన్న మట్టుకు as long as I have life. నామట్టుకు నేను ఉంటాను నీమట్టుకు నీవు ఉండు I shall keep to myself, you keep to yourself. బియ్యము కావలసిన మట్టుకు చిక్కును you can get as much rice as you want. సొమ్ములుమట్టుకు నాకు వద్దు as for the jewels I do not want them. అంతమట్టుకు మంచిపని చేస్తిని so far you did well. ఇంతమట్టుకు వచ్చిన తరువాత ఇకనేమి దాక్షిణ్యము when the matter has come to such a push what is the use of delicacy? వానికి తిండిమట్టుకు బాగా కావలెను he cares for nothing but his dinner. నేనుమట్టుకు పోతిని I alone went. వాని ఒళ్లు శానామట్టుకు నాసిగానున్నది his health is in a great measure recovered. మట్టుఅగు. మట్టుకొను or మట్టుపడు maṭṭu-agu. v. n. To lessen or be diminished. తగ్గు, అడగు. కుదురుపడు. రోగము మట్టుపడినది the disease is moderating. వానికి దాహము మట్టుపడినది his thirst was slackened. మట్టుగా maṭṭu-gā. adv. Moderately, మితముగా. వర్షము మట్టుగానున్నప్పుడు when the rain is moderate. దగ్గు మట్టుగానున్నది the cough is now moderate. మట్టుగా తిన్నాడు he ate moderately. మట్టు చేయు or మట్టుపరచు maṭṭu-chēyu. v. a. To lessen, moderate, diminish. తగ్గించు. వానికి జీతము మట్టుచేసినారు they diminished his pay, వానికి జీతము మట్టుచేసినారు they diminished his pay, వానికి జీతము తగ్గించినారు. మట్టుపెట్టు maṭṭu-peṭṭu. v. a. To keep down, suppress, అడచు. To kill, చంపు. మట్టుమిగులు or మట్టుమీరు maṭṭu-migulu. v. n. To exceed the limits, అతిక్రమించు.