(p. 146) īvi or ఈగి īvi. [Tel. from ఇచ్చు.] n. Giving, liberality, a gift. ఈవికాడు or ఈగికాడు or ఈవరి īgi-kāḍu. n. A liberal man. ఈవిమాను or ఈగిమాను īvi-mānu. n. A fabulous tree which gives everything one desires. కల్పవృక్షము.

(p. 272) kāmadhēnuvu kāma-dhēnuvu. [Skt.] n. The mythological cow of plenty having the face of a woman and the body of a cow and supposed to give whatever one desires.

(p. 535) tīru tīru. [Tel.] v. n. To end, stop, cease, elapse. To be finished, ended, complete, or ready. To be paid, delivered, discharged, avenged. To be qualified, accomplished, finished, adorned, trim, decked. To be gratified, satiated, wreaked (as passion;) to be assuaged or allayed, to go off. ముగియు, చిక్కబడు. తనివితీర to the full; so as to satisfy one's desires. తీరలేదు it came to nothing, it was ineffectual. కోరికతీసి having gained his end. ఇది నాచేత తీరదు this is out of my power. నాకు తీరీతీరక ఉన్నది I am hardly at leisure. తీరిపోవు to die. To be practicable, or possible. అక్కడికి రాతీరదు I cannot come there, I have not leisure to come. రాకుంటే తీరదు (you) must positively come. వెళ్లక తీరదు I cannot help going. తీరినగుండెగా నున్నాడు he is quite hackneyed. తీరా tirā. (Root in A of తీరు, with the intensive affix ఆ) adv. Ultimately, at last; fairly; just, merely, in short, simply. తీరా మధ్యాహ్నమయ్యేటప్పటికి when it was high noon. ఆ గోడ తీటా పడ్డది the wall actually fell down. తూరా పండుకొనేటప్పటికి when he was fairly asleep. ఆ సంగతి తీరా బయటపడేటప్పటికి when the matter at last became known. తీరా చెల్లించెను he paid it in full. తీరిక or తీరికె tīrika. n. Leisure. పనిలేక యూరకుండుట. తీరికచిక్కిన having no leisure. Adorning, trimming, decoration. దిద్దడము. తీరిన tīrina adj. Full. finished, accomplished, cured, settled. తీరు. n. Manner, way, mode, fashion, style, arrangement, విధము. Beauty చక్కన. వాడు బకతీరుమనిడషి he is an odd man. వాడుబకతీరుగానున్నాడు ఒకతీరుగానున్నాడు he is but so and so, he is not well, he is not at ease. ఈ తీరు thus. తీరుతప్పి ఉన్నాడు it is all over with him. తీరుగా tirugā. adv. Properly, duly, aright. దాని ముక్కుకండ్లు తీరుగానున్నవి her nose and eyes are pretty. తీరుగడ or తీరుదల tīru-gaḍa. n. Ending. ముగియుట. తీరుపు or తీర్పు tīrupu. n. End, finishing. A decision, judgment, sentence, decree. తీర్పుచెప్పెను he gave his decision. Justice. న్యాయము. Setting right చక్కబాటు. తీరుపరి or తీర్పరి tīrup-ari. n. A judge. న్యాయాధిపతి. An agent or ambassador చారుడు. A superintendent. అధికారి, కార్యనిర్వాహకుడు. తీరుపడు to be destroyed నశించు. తీరుబడి tīru-baḍi. n. Leisure. సావకాశము. తీరుపాటు tīru-pāṭu. n. A settlement, payment. Leisure. తీరుపాటుగా నుండే unoccupied, at leisure. తీరుమానము or తీర్మానము tīru-mānamu. n. An ending, settlement, rectification. Pause. A decision, resolve. తీరుమానించు or తీర్మానించు to settle, to come to a decision. తీరువ tīruva. n. A settlement, discharge, payment. Duty, dues, fees. గడ్డతీరువ levelling the ground. తీరుపవేయు or తీరువకట్టు to levy a fee or contribution. తీరువజాస్తి tīruva-jāsti. [H.] n. An additional or supplementary assessment నిర్ణయించబడిన పన్నుకంటె పైగా కట్టినపన్ను. తీర్చు, తీరుచు, తీరుపు or తీర్చు tīrṭsu. v. a. To end, finish. To do with, accomplish, perform or play (his part,) go through. ముగించు. To order, arrange. చక్కబరుచు. To cool, quiet, assuage. To adjust, liquidate (a debt). To trim, deck, adorn, straighten, correct, rectify, regulate. దిద్దు. To set, place, draw (as the mark on the forehead). To pass (time, day, or night). To pay give or issue (wages or batta). To settle. To determine, to resolve, to decide. To do away with. పొపు, తొలగించు. To destroy నాశముచేయు. వాయసముతీర్చినది the crow gave a good omen (by crossing my path from left to right.) కోపమునుతీర్చు to revenge oneself, wreak one's anger. చలముతీర్చు, పగతీర్చు to satiate spite. దాహముతీర్చు to quench thirst. తమిదీర్చి satiating one's lusts. వాని పని తీర్చినారు they settled his business or they ruined him. తీర్చుకొను tīrṭsu-konu. v. a. To end, do away with. To settle or pay up as a debt, &c. తీర్పించు tīrpinṭsu. v. a. To cause to decide, or determine.

(p. 593) didṛkṣa didṛiksha. [Skt.] n. A desire to see. చూడనిచ్ఛ. దిదృక్షువు didṛikshuvu. n. One who desires to see. చూడనిచ్ఛగలవాడు.

(p. 594) didhakṣa didhaksha. [Skt.] n. A desire to burn or to set fire to (a house, town, &c.) కాలువనిచ్చ. దిధక్షువు didhakshuvu. n. One who desires to set fire to. కాలువ నిచ్ఛగలవాడు.

(p. 615) dōhadamu dōhadamu. [Skt.] n. Wish, desire, longing. ఇచ్ఛ. The desires of a pregnant woman, గర్బిణికిగల వేవిళ్లు. Manure, ఎరువు. The art of gardening: the operation of forcing a plant, or bringing out the flowers prematurely. దోహద లక్షణము pregnancy, గర్బము. దోహదవతి dōhada-vati. n. A longing woman. వేవిళ్లు గల స్త్రీ. దోహదశాస్త్రము dōhada-ṣāstramu. n. The art of gardening.

(p. 663) niṣ nish. [Skt. another form of నిర్ q.v.] A particle of negation. నిష్కపటము nish-kapatamu. adj. Without cunning or pretence, sincere, simple. కపటములేని. నిష్కల్మషము nish-kalmashamu. adj. Pure, free from evil. నిష్కళంకము nish-kaḷankamu. adv. Spotless, stainless; clear, perspicuous, decisive, unquestionable, కళంకములేని, డాగులేని. నిష్కళుడు nish-kaḷuḍu. n. One who is devoid of qualities: that is, a divine or holy being. నిష్కాంచనము nish-kānchanamu. n. Poverty. The being ' without a penny,' or penniless. నిష్కాముడు nish-kāmuḍu. n. One who is 'without any desires,' i.e., without hope. నిష్కారణము nish-kāraṇamu. adj. Causeless, unreasonable. నిష్కారణముగా nish-kāraṇamu-gā. adv. Causelessly. నిష్ఖలుడు nish-khaluḍu. n. One who is sinless or harmless. నిష్ప్రయోజనము nish-prayōjanamu. adj. Useless. ప్రయోజనములేని. నిష్ఫలము nish-phalamu. adj. Fruitless, vain. ఫలములేని.

(p. 766) puḍuku, puṇuku or పుణ్కు puḍuku. [Tel.] v. a. To pick up, to handle, to take with the five fingers. వ్రేళ్లతోతీసికొను. To pinch. To give a little, కొంచెముగా ఇచ్చు. To give, ఇచ్చు. నేలపుణుకు to grovel on the earth as in grief. ఆమె అన్నము పుణికిపుణికి పెట్టినది she gave good stintingly. n. A gift. ఈవి. Giving, ఇయ్యడము పుడుకుదొడుకు or పుడుకుపసి puḍuku-doḍuku. (పుడుకు+దొడుకు.) n. The cow that grants all that one wishes, కామధేనువు. పుడుకుగల్లు puḍuku-gallu. n. The stone that grants all that one wishes, చింతామణి. పుడుకుమ్రాను puḍuku-mrānu. n. The tree that grants all that one desires, కల్పవృక్షము. పుడకులు or పుణుకు puḍukulu. n. A kind of cake, భిక్ష్యవిశేషము. పుణికిరించు or పుడికిరించు puṇikirinṭsu. v. n. To give a little. కొంచెముగా ఇచ్చు. To fumble, to twitch or be convulsed, as the fingers picking the sheets, &c., పుణికిరింత or పుడికిరింత puṇikirinta. n. Fumbling; twitching. పుణికిళ్లు, పుడికిళ్లు or పుణుకులు puṇikiḷḷu. n. Poking, shoving. A romping game like Puss in the corner. 'మరియు బుడికిళ్లు మొదలుగామనసువచ్చినాటలన్నియు.' N. ix. 102.

(p. 771) puruṣuḍu purushuḍu. [Skt.] n. A man. A husband. నా పురుషుడు my husband. మహాపురుషుడు a great person. పురుషకారము an attempt of man, human effort, పురుష ప్రయత్నము. పురుషోత్తముడు purush-ōttamuḍu. n. Lit: the best of men. The Almighty. పురుషము purushamu. n. A person in verbs. క్రియలమీది విభక్తుల సంజ్ఞ. ప్రథమపురుషము the third person. మధ్యమపురుషము the second person. ఉత్తమవురుషము the first person. పురుషరత్నము or మంగలింగము purusha-ratnamu. n. A species of violet or phallus flower, Viola suffruticosa. Ainslie. ii. 267. Ionidium suffruticosum. Wight, plate XIX. పురుషాయితము purush-āyitamu. n. Man-fashion; playing the husband. పురుషార్థము purush-ārthamu. n. An object of desire. The principal thing or object in life, i.e., ధర్మార్థకామమోక్షములు the gratification of desire, acquirement of wealth, discharge of duty, and final emancipation. ఇది చేస్తే పుణ్యమా పురుషార్థమా if one does this, does it bring merit or the satisfaction of one's desires?

(p. 846) prāpiñcu prāpinṭsu. [Skt.] v. a. To obtain, get, attain to. పొందు. ప్రాపు prāpu. n. A prop. A protection, support, a refuge; patronage; a person on whom one depends, ఆసరా, ఆశ్రయము. ఆయనప్రాపుననున్నాము we are under his protection. ప్రాప్తము praptamu. adj. Obtained, gained, acquired, received, procured, caught, as a disease, పొందబడిన. కుష్ఠు అతనికి ప్రాప్తమైనందున because he caught the leprosy. n. That which is obtained. that which falls to one's lot, luck, fortune. నాప్రాప్తమింతే this is all I can get, such is my luck. ప్రాప్తి prāpti. n. Obtaining, attaining, పొందడము. Gain, profit, లాభము. One of the eight superhuman faculties, the power of obtaining every thing one desires. అష్టైశ్వర్యములలో నొకటి. Luck, fortune. అదృష్టము. వానికి అంతే ప్రాప్తి this is all he can get. దాని ప్రాప్తి అట్లు ఉండినది such was her luck. నీకు అది ప్రాప్తిలేదు you were not fortunate enough to get it. ప్రాప్తించు prāptinṭsu. v. n. To happen or occur; to be gained, obtained, found. కలుగు, లభించు. వానికి రోగము ప్రాప్తించినది he contracted or caught a disease. ప్రాప్తుడు prāptuḍu. n. One who has attained. వారు వైకుంఠ ప్రాప్తులరి they went to Vishnu's heaven, i.e., they died. ప్రాప్యము prāpyamu. adj. Attainable, procurable, that may be got. పొందదగిన. ప్రాపకము prāpakamu. n. Protection, patronage, refuge. అవలంబము, అవష్టంభము, ఆసరా, ప్రాపకుడు prāpakuḍu. n. One who puts an object within our power or reach. ఘటకుడు. A patron, protector, guardian.

(p. 945) maḍugu, maḍuvu, maḍgu or మడ్వు maḍugu. [Tel.] v. n. To be kept down, అడగు. To be bent, వంగు, n. A proportion, ratio, గుణము. దీనికంటె అది యెన్ని మడుగులు హెచ్చు how many times is it larger than this? A basin, pond, lake, a deep or hollow place, a hole or pool in the bed of a river or tank. నదీమధ్యమందున్నహ్రదము, కొలను. A clean cloth. ధౌతవస్త్రము. Purity, శుచి, పరిశుద్ధి. A weight of eight viss, మణుగు. Humility, submissiveness, suppression of the desires, moderation. అడకువ, ఉపశాంతి. A fold of a leaf, ఆకుమడుపు. adj. Pure, పరిశుద్ధము. 'నిండారకమ్మదేనియ మజ్జనంబాడె, కడమపుప్పొడివన్నె మడుగుకట్టె.' P. iv. 243. అక్కడ నెత్తురు మడుగు కట్టియుండినది the blood was standing in pools. మడుచు maḍuṭsu. v. a. To fold, plait, bend, crease, clasp. To shut, or close (as a book.) మడుగజేయు. See మడగు. కాలు మడుచు lit. to sit down to pass water. మడుపు maḍupu. n. A fold or plait, మడత. A fold of betel leaf, ఆకుచుట్ట. Clean linen fresh from washing, మడుగువస్త్రము. 'మఠమునకేతెంచి మడుపులన్నియును కఠినముల్ గాకుండ ఘట్టించిమడువ.' BD. iv. 35. మడుపుకత్తి maḍupu-katti. n. A folding or clasp knife.

(p. 998) muccaṭa muṭsṭsaṭa. [Tel.] n. Conversation, discourse, talk. సల్లాపము. A story; news, tidings, వృత్తాంతము. Wish, desire, longing, కోరిక. Love, ప్రేమము, వేడుక. వెర్రి ముచ్చట prattle, tattle. మనకువచ్చిన నష్టము వట్టిముచ్చటకాదు the loss we suffered is no mere talk, or is no trifle. అది నాకు ముచ్చటగుచున్నది I am fond of it. వానికి మాట్లాడడమే ఒకముచ్చట he is fond of conversation. 'ఒచ్చెంబులేనికూరిమి ముచ్చటలాడుచుమ.' T. iii. 7. 'వచ్చి నా ముచ్చటలదీర్పు మెచ్చుగాను.' N. vii. 182. ముచ్చటగానుండే elegant, handsome, attractive, charming, pleasing, ముద్దుగానుండే. ముచ్చటకాడు muṭsṭsaṭa-kāḍu. n. One who desires, కోరికగలవాడు. ముచ్చటపడు muṭsṭsata-paḍu. v. n. To fall in love with, be enamoured of, to wish, long for, desire, ఆశపడు, కోరు. ముచ్చటించు, ముచ్చటలాడు or ముచ్చటాడు muṭsṭsaṭ-inṭsu. v. n. To converse, to talk. సంభాషించు.

(p. 1008) mumukṣuvu mumukshuvu. [Skt.] n. One who desires to give up the world. A sage abstracted from all human passion and feeling. One who is pious, heavenly minded, or devout. మోక్రేచ్ఛగలవాడు.

(p. 1200) vītamu vītamu. [Skt.] adj. Gone, past; devoid of; tranquil, quiet. గతమైన, పోయిన, శాంతమైన. వీతనిద్రులై ceasing from sleep. వీతరాగుడు vīta-rāguḍu. n. A prudent or moderate man, one who has subdued his passions, or curbed his desires. రజోగుణహీనుడు. జితేంద్రియుడు.

(p. 1334) sisṛkṣa sisṛiksha. [Skt.] n. A desire to create, సృజింపనిచ్ఛ. సిసృక్షువు sisṛikshuvu. n. One who desires to create, సృజింపనిచ్ఛగలవాడు.