(p. 49) anapakāramu an-apakāramu. [Skt.] n. Harmlessness.

(p. 49) anapāyamu an-apāyamu. [Skt.] adj. Harmless.

(p. 105) ahiṃsa a-himsa. [Skt.] n. Harmlessness. అహింసా పరమోధర్మం harmlessness is the highest virtue.

(p. 223) kaṅgu kangu. [Tel.] n. A gold armlet of a wavy shape. బంగారుపోగుతో నంకగా నేర్పరచిన కన్ను. A shrill sound as of a bell when struck. కంగున kanguna. adv. Aloud, resoundingly as a bell. కంగుమును kangum-anu. v. n. To sound, echo as a bell.

(p. 230) kaṭṭa kaṭṭa. [Tel from కట్టు] n. A bank or shore; a dam or embankment. A bundle or pack. నీరుకట్ట a certain water snake, thick, black and harmless. కొంటె పాడెకట్ట a reprobate, a foul mouthed wretch. 'కట్టలుకట్టి' (BD. v. 132.) In crowds. గుంపుల కూడి.

(p. 233) kaṭṭe kaṭṭe. [Tel.] n. A stick or staff, a piece of wood, fire-wood. నీరుకట్టె a harmless water snake. అడ్డకట్టె a fife. నిడుపుకట్టె a flute. వరాహకట్టె a brush made of hog's bristles. కట్టె kaṭṭe. adj. Hard, harsh. కట్టెబుద్ధి a dry or hard disposition. వానిది కట్టెఒళ్లు he is lean but sinewy. కట్టెవిరిచి నట్టుగా severely, rigidly. కట్టెవిరుపుమాటలు severe language.

(p. 301) kusulu kusulu. [Tel.] n. Plural of కుసి. (q. v.) కుసుళ్లు kusuḷḷu n. A gold armlet worn on the upper arm. 'సందిటనిరువంకనొందుపైడి కుసుళ్లనందంబు జెందురుద్రాక్షపూస.' Suca. ii. 42.

(p. 608) dēvuḍu dēvudu. [Skt.] n. God. A deity, దేవత, వేలుపు. దేవ dēva. adj. Of God, దేవుని యొక్క. దేవకాంచనము dēva-kānchanamu. n. A certain tree. Bauhinia purpurea. దేవత dēvata. n. A deity, generally a goddess; but also a god, వేలుపు, దేవుడు. గ్రాందేవత the village goddess. దేవతరువు దేవతరువు dēva-taruvu. n. A heavenly tree, కల్పవృక్షము. A venerable tree. దేవతాజీవము dēvatā-jīvamu. n. A godlike or harmless creature. 'ఆ తెలివి యెరుగనట్టి దేవతాజీవుల, వనరిదెచ్చబిడ్డవలెనుసాకి, పాపమెరుగకంతబట్టి చంపుదురయా.' Vēma. దేవతాడిచెట్టు dēvatāḍi-cheṭṭu. n. The tree called గరాగరీ. Andropogon serratus. డావరడంగిచెట్టు. దేవత్వము dēvatvamu. n. Divinity, deification, apotheosis. 'అశ్మాపియాతిదేవత్వం మహద్భిఃసుప్రతిష్ఠితః. ' A stone even attains divinity when consecrated by the noble. (Hitopadesa. i. 45.) దేవదత్తము dēva-dattamu. n. Lit. the gift of god. The name of the conch of Arjuna, అర్జునునిశంఖము. దేవదత్తుడు and యజ్ఞదత్తుడు are two names in Sanskrit Law or Logic like John Doe and Richard Roe, or Titius and Seius, or Omar and Zeid in Arabic Law. దేవదారువు dēva-dāruvu. n. The Cedar: the Himalayan Cedar. Cedrus deodara. (Watts.) commonly called deodar. The Erythroxylon dreolatum (Linn.) Uvaria longifolia. Rox. iii. 664, 666. సురవృక్షము, అమరద్రుమము. Chittagong wood; usually called cedar. చారలదేవదారువు the Trincomalli wood. Berrya ammonilla (Watts.) దేవదాసి dēva-dāsi. n. A dancing girl employed in a temple. దేవనాగరి dēva-nāgari. n. The name of the character in which Sanskrit is usually printed. దేవభూతము or దేవసాయుజ్యము dēva-bhūtamu. n. Divinity, దేవత్వము. దేవమణి dēva-maṇi. n. A fortunate curl on a horse's neck. గుర్రముమెడసుడి, అశ్వములకు ఉండే సుడివి. శేషము. చింతామణి, మహామేద అనే చెట్టు. R. i. 131. Also, కాస్తుభము. (q. v.) దేవమాతృకము dēva-mātṛikamu. n. A country or land which is dependent on providence, i.e., watered by rain only, not by streams. వృష్ట్యంబుసంపన్న వ్రీహిపాలితదేశము. వాననీళ్ల చేత పండే పైరులుగల దేశము. దేవయజ్ఞము dēva-yagnyamu. n. The body sacrifice called వైశ్యదేవము. A sacrifice, హోమము, వేలిమి. దేవయానము dēva-yānamu. n. The car or vehicle of a god, దేవతావిమానము. దేవర dēvara. n. God. దేవుడు. A lord or master స్వామి. My lord, Sir. A title of respect used in addressing superiors. దేవరవారు your honour. ఇంటిదేవరలు household deities. కులదేవతలు applied particularly to the manes of married women, ముత్తైదువలు. Your reverence, a phrase among Jangams. జంగములకు శ్రేష్ఠనామము. దేవలుడు dēvaluḍu. n. A temporary paid priest or incumbent. A term of contempt, like priestling. A sacristan, beadle, or attendant in a temple, గుడిలో దేవుణ్ని పూజచేసేవాడు, తంబళవాడు, నంబివాడు. దేవళము dēvaḷamu. n. A temple, గుడి, దేవాలయము. దేవవర్ధకి dēva-varthaki. n. The 'artist of the gods,' a title of Visvakarma. దేవసరులు dēvasarulu. n. A sort of grain. దేవాంబరము dēv-āmbaramu. n. A sort of cloth. BD. iii. 120. దేవాజీవి or దేవాజీవుడు dēvā-jīvi. n. An attendant on an idol, దేవలుడు; a godlike creature, one that does no harm, as a bird. దేవాదాయము dēv-ādāyamu. n. The income of a temple. An endowment to a temple, land given for the unkeep of a temple, land given for the unkeep of a temple free of all rent. గుడిమాన్యము. దేవానాంప్రియము dēvānām-priyamu. n. Lit. The beloved of the gods, i.e., a goat. మేక. దేవానాంప్రియుడు dēvānām-priyuḍu. n. A foolish or ignorant man. మూర్ఖుడు. దేవాయుధములు dēv-āyudḥamulu. n. Stones and cudgels. రాళ్లు దుడ్డుకర్రలు. (దేవశబ్దమునకు యజ్ఞము అర్ధముచేసి యజ్ఞమందు ఆయుధములు రాళ్లు దుడ్లు మొదలైనవి గలవు గనుక ఆ సంబంధమునుపట్టి యీ పదము ప్రయోగించినారు.) A. vi. 100. దేవాలయము dēv-ālayamu. n. A temple. దేవళము. దేవి dēvi. n. A goddess, particularly Parvati. A queen. Cf. పుట్టపుదేవి. Madam. Lady. దేవేరి or దేవెరి dēvēri. n. A queen, a lady. దొరసాని, రాజపత్ని.

(p. 625) naṅga or నంగనాచి nanga [Tel.] n. A weevil, or canker worm, a book worm, a round white worm, (also called వడ్లచిలుక and ముడికొక్కు.) which looks harmless but is destructive. Hence, a demure minx, a sly jade, a specious hypocrite. Sometimes used for a mosquito or gnat because it looks harmless దిట్టతనము కలిగియు బయటికి ఏమియు తెలియని దానివలె నుండునది. Swa. iii. 43. నంగనాచితనము nanga-nāchi-tanamu. n. Feigned simplicity. నంగిమాట nangi-māḷa. n. A nasal sound: a word pronounced through the nose. ముక్కుతో మాట్లాడినమాట. A snuffle, or twang. నంగు nangu. v. n. To speak through the nose: to speak with through the nose: to speak with a twang or snuffle. ముక్కుతో మాట్లాడు.

(p. 657) nir nir. A Sanskrit particle prefixed in words of that language and implying negation, privation, &c. This prefix varies in accordance with the rules of Sanskrit sandhi. In some cases it becomes నిష్ as నిష్ఫలమైన fruitless. When attached to a word which begins with S, it becomes నిస్, as నిస్సందేహముగా doubtlessly. When it is followed by a vowel, it remains unaltered as నిరాటంకముగా unchecked. The compounds in which this prefix is used are here put together. నిరంకుశము nir-ankuṣamu. adj. Unrestrained, free, uncontrolled, resistless. అడ్డములేని. నిరంజనము nir-anjanamu. adj. Free, void of passion or emotion, stainless. నిర్దోషమైన. నిరంతరము nir-antaramu. adj. Continued, continuous, without interval. Interminable, endless. ఎడతెగని, దట్టము. adv. Always, constantly, frequently, generally. నిరపరాధుడు nir-aparādhamu. adi. Blameless, innocent, harmless. నిరపరాధి or నిరనరాధుడు nir-aparādhi n. One who is innocent. నిరపాయము nir-apāyamu. adj. Harmless, అపాయములేని. నిరపేక్షము ṇir-apēkshamu. adj. Undesired, అపేక్షలేని. నిరర్గళము nir-argalamu. adj. Unobstructed, unrestrained, unimpeded. Resistless. అడ్డములేని, నిరర్థకము nir-arthakamu. adj. Vain, fruitless, improfitable, unmeaning. ప్రయోజనములేని. నిరవగ్రహుడు nir-avagrahuḍu. n. One who is unimpeded, independent. అడ్డపాటులేనివాడు, స్వతంత్రుడు. నిరవద్యము nir-avadyamu. adj. Unobjectionable, unexceptionable. నిర్నిరోధకమైన. Vasu. ii. 99. నిరవధికము nir-avadhikamu. adj. Unlimited. మేరలేని. నిరహంకారము nir-ahankāramu. n. Humility, modesty. నిరాకరించు nir-ākarinṭsu. v. a. To transgress, disobey, disregard, neglect, contemn, తిరస్కరించు. నిరాకారము or నిరాకృతి nir-ākāramu. n. Disregard. తిరస్కారము. What is viewless or invisible. The sky, ఆకాశము. adj. Viewless, shapeless, invisible. నిరాకారుడు nir-ākāruḍu. n. One who is without form, the Deity. పరమాత్ముడు. నిరాకృతము nir-ākṛitamu. adj. Removed, rejected, despised, expelled, disregarded. నిరాక్షేపముగా nir-ākshēpamu-gā. adj. Unquestionably, without objection. నిరాఘాటము nir-āghāṭamu. adj. Irresistible, మీరరాని. Easy, unobstructed, without hesitation. నిరాంతకముగా nir-ātankamu-ga. adj. Without scruple or fear, నిర్భయముగా, నిశ్శంకముగా. నిరాదరణ nir-ādaraṇa. n. Helplessness. Disregard. నిరాధారము nir-ādhāramu. adj. Groundless, helpless. నిరాపనింద nir-āpa-ninda. n. Blame, censure, అపదూరు. నిరాబారి nirābāri. n. A saint, sage. ముని. Nila. i. 29. నిరామయము nir-āmayamu. adj. Well, hale, recovered from sickness, free from disease. నిరామయుడు nir-āmayuḍu. n. One who is free from disease. నిరాయాసముగా nir-āyāsamu-gā. adv. Easily, without difficulty. నిరాయుధహస్తుడు nir-āyudha-hastuḍu. adj. Unarmed. నిరాలంబము ṇir-alambamu. n. Independent, అవలంబములేని. నిరాశ nir-āṣa. n. Despair, despondency. ఆసలేమి. నిరాశ్రయుడు nir-āṣrayuḍu. adj. Unprotected, unpatronaized, helpless. అశ్రయములేని. నిరాశకము nirāsakamu. adj. Opposing, rejecting, expelling. Antagonistic, as the potency of medicine. n. A specific, or panacea. నిరసించునది. నిరాస్పదము nir-āspadamu. adj. Groundless. నిరాహారము nir-āhāramu. adj. Fasting. ఆహారము లేని. నిరాళుడు nir-āḷuḍu. n. One who is unrestrained, ప్రతిబంధకము లేనివాడు 'నిన్నొరు లెరుగంగరామి నిశ్చయము, నిరాళుండ వీవు.' L. ii. 210. నిరుద్యోగము nir-udyōgamu. n. Unemployedness: the being in a state of idleness. adj. Passive, inert, unengaged, at leisure. నిరుద్యోగి nir-udyōgi. n. One who is umemployed. నిరుపద్రవము nir-upadravamu. adj. Harmless. ఉపద్రవములేని. నిరుపమానము nir-upamānamu. adj. Incomparable, matchless, సాటిలేని. నిరపహతి nir-upahati. adj. Undisturbed, untroubled, unchecked. నిరుపాధి nir-upādhi. n. Ease, freedom from pain. నిరుపాధికము nir-upādhikamu. adj. Causeless, నిర్హేతుకమైన. నిర్గుణము nir-guṇamu. adj. Indescribable. incomprehensible. Devoid of quality or definable attribute. నిర్గుణుడు nir-guṇuḍu. n. One (the Deity) who is devoid of properties or qualities. The Indescribable One. నిర్ఘటము nir-ghaṭamu. n. A crowded bazaar or shop, బహుజనసమ్మర్ధము గల అంగడి. నిర్జనము nir-janamu. adj. Devoid of human beings, lonely, private, solitary, జనములేని. నిర్జరుడు nir-jaruḍu. n. One who is not subject to decrepitude. An immortal or god. నిర్జరసతి a goddess. నిర్జలము nir-jalamu. adj. Waterless, జలములేని. నిర్దయత nir-dayata. n. Unkindness, దయలేమి. నిర్దయుడు or నిర్దయాత్మకుడు nir-dayuḍu. n. An unkind man, దయలేనివాడు నిర్దోషము nir-dōshamu. adj. Faultless, innocent దోషములేని. నిర్దోషులు the innocent. నిర్దోషముగా nir-dōshamu-gā. adv. Faultlessly, innocently. నిర్దోషత్వము nir-dōshatvamu. n. Innocence, faultlessness. నిర్ధనుడు nir-dhanuḍu. n. One who has no money, a poor man, ధనములేనివాడు. నిర్ధూమధామము nir-dhūmadhāmamu. n. Utter destruction: utter ruin and ashes. 'మీరు తొక్కిన చోటు నిర్ధూమధామంబు.' Dab. 232. నిర్నిద్రము nir-nidramu. adj. Sleepless, awake. నిర్నిమిత్తము nir-ni-mittamu. adj. Needless, causeless. నిర్నీతి nir-nīti. n. Immorality. నిర్భయము nir-bhayamu. adj. Fearless. నిర్భయతన్ fearlessly. నిర్భరము nir-bharamu. adj. Unbearable, సహింపగూడని. Much, excessive, great, అధికము. నిర్భాగ్యుడు nir-bhāgyuḍu. n. One who is luckless, unlucky, or cursed భాగ్యములేని వాడు, దరిద్రుడు. నిర్భీతి nir-bhīti. n. Fearlessness. నిర్మత్సర nir-mastsara. adj. Tolerant, free from jealousy. నిర్మర్యాద nir-maryāda. n. Dishonour, an insult, impudence. నిర్మలము nir-malamu. adj. Pure, transparent, clear, clean, free from dirt or impurities. నిర్మలుడు nir-maluḍu. n. One who is pure: a good man. నిర్మోగమోటము nir-moga-mōṭamu. n. Unkindness. నిర్దాక్షిణ్యము. నిర్ముక్తము nir-muktamu. adj. Loosed, set free from, disjoined, sundered, separated. n. A snake that has lately cast its skin. నిర్ముక్తపరిధానయై dropping her petticoat. నిర్ముక్తుడు nir-muktuḍu. n. An ascetic, a monk. సన్యాసి. నిర్మోకము nir-mōkamu. n. A snake's skin. కుబుసము నిర్మూలము or నిర్మూలనము nir-mūlamu. n. Extirpation, eradication, utter ruin నిర్మూలమైన ruined. నిర్మూలించు nir-mūlinṭsu. v. a. To eradicate, నిర్మూలముచేయు. వేరులేకపోవునట్లు చేయు. To ruin, నాశముచేయు. నిర్లజ్జము nir-lajjamu. adj. Shameless. సిగ్గులేని. నిర్లేపుడు nir-lēpuḍu. n. Devoid of pride. నిరహంకారి. నిర్వంశుడు nir-vamṣuḍu. n. One who is childless, barren. నిర్వచనీయము nir-vachanīyamu. adj. Inexpressible, undefinable. నిర్వాతము nir-vātamu. adj. Windless or close, as a place. గాలిలేని (చోటు.) నిర్వికారము nir-vikāramu. adj., Unchanged, unaltered, uniform, changeless, immutable. వికారము లేని. నిర్వికారుడై or నిర్వికారచిత్తుడై stead fastly. నిర్విఘ్నము nir-vighnamu. adj. Unobstructed. నిఘ్నములేని. నిర్విణ్ణుడు nir-viṇṇuḍu. adj. Earnest, absorbed, overcome, enrapt. విన్నదనములేని (వాడు.) నిర్వివాదము nir-vivādamu. adj. Undisputed, unquestioned. వాదములేని, నిశ్చయమైన నిర్విషము nir-vishamu. adj. Venomless, నిషములేని. నిర్వైరము without enmity, వైరములేని, నిర్వ్యాజము nir-vyājamu. adj. Without deceit: without obstruction. Honest. నెపములేని, నిర్గేతుకముగా nir-hētukamu-gā. adv. Without cause, causelessly.

(p. 663) niṣ nish. [Skt. another form of నిర్ q.v.] A particle of negation. నిష్కపటము nish-kapatamu. adj. Without cunning or pretence, sincere, simple. కపటములేని. నిష్కల్మషము nish-kalmashamu. adj. Pure, free from evil. నిష్కళంకము nish-kaḷankamu. adv. Spotless, stainless; clear, perspicuous, decisive, unquestionable, కళంకములేని, డాగులేని. నిష్కళుడు nish-kaḷuḍu. n. One who is devoid of qualities: that is, a divine or holy being. నిష్కాంచనము nish-kānchanamu. n. Poverty. The being ' without a penny,' or penniless. నిష్కాముడు nish-kāmuḍu. n. One who is 'without any desires,' i.e., without hope. నిష్కారణము nish-kāraṇamu. adj. Causeless, unreasonable. నిష్కారణముగా nish-kāraṇamu-gā. adv. Causelessly. నిష్ఖలుడు nish-khaluḍu. n. One who is sinless or harmless. నిష్ప్రయోజనము nish-prayōjanamu. adj. Useless. ప్రయోజనములేని. నిష్ఫలము nish-phalamu. adj. Fruitless, vain. ఫలములేని.

(p. 730) pasirika pasirika. [Tel. పసరు+ఇక.] n. Green or yellow color, పసరువన్నె. Yound or tender grass. లేతగడ్డి, పచ్చిగడ్డి. adj. Green or yellow, పసరువన్నెగల. పసిరికపాము pasirika-pāmu. n. A certain green snake that is harmless. పచ్చపాము. బొట్లపసిరిక a species of the same. పసిరికపిట్ట pasirika-piṭṭa. n. The Indian bee-eater, పచ్చపిట్ట, హరితపక్షి. పసిరికాయ pasiri-kāya. n. A silk worm, cocoon. See పిసినికాయ. A miser. పసిరికబయలు pasirika-bayalu. n. A lawn or meadow.

(p. 758) pilli pilli. [Tel.] n. A cat. ఊరపిల్లి a tame cat. Several different animals go by this name: as ౛వ్వాదిపిల్లి, భూతపిల్లి, నీటిపిల్లి, బావురుపిల్లి, ౛ంగుపిల్లి and some more. పునుగుపిల్లి, a civet cat. పిల్లికండ్లు blue eyes (lit: 'cat's eyes.') పిల్లికూత mewing. పిలికూన a kitten. పిల్లిలాగు like a cat, i.e., demurely, harmlessly. పిల్లిగుణము a feline disposition. కాలుకాలిన పిల్లివలె తిరుగుచున్నాడు he wanders about like a cat whose feet are burnt. పిల్లి n. A corruption of పల్లె as కొండపిల్లి, ఈడేపిల్లి, &c. పిల్లికన్రతనము (పిల్లికన్ను+రతనము) a precious stone, a cat's eye, వైడూర్యము. పిల్లిగడ్డ pill-gaḍḍa n. A root called Urtica tuberosa. Rox. iii. 583. Musk. పునుగుచట్టము. పిల్లడుగుచెట్టు (పిల్లి+అడుగు+చెట్టు.) pill-aḍugu-cheṭṭu n. Cowach, a certain plant కపికచ్ఛూ, ఎగ్గోగిల. Rox. iii. 283. పిల్లిమీసర గడ్డ pilli-mīsara-gaḍḍa. n. Cat's whiskers, a sort of plant. Rasica. i.pref.

(p. 875) bāzu bāḍzu. [H.] n. A kind of hawk, శ్యనవిశేషము. Brightness, brilliancy, కాంతి. బా౛ుబందు or బాజిబందు bāḍzu-bandu. n. An ornament worn on the arm, an armlet.

(p. 953) mannu or మను mannu. [Tel.] n. Earth, mud, soil, dirt. మంటబెట్టు to inter or bury. పూడ్చు, పాతిపెట్టు. వానికి మన్నుమిన్నుకానరాలేదు he is too proud to care for anything in heaven or on earth. మన్నుదిండి, మనుదిండి or మన్దిండి manu-dinḍi. n. Lit. that which feeds on earth, i .e., a kind of snake. మన్నురేడు mannu-rēḍu. n. A king. భూపతి. మన్నులపాము mannula-pāmu. n. A harmless species of serpent, extremely thick. Russell on Snakes, Vol. ii. No. XVI.