(p. 43) adi adi. [Tel.] Pron. She, it, that. (Genitive దాని, accusative దానిని, Dative దానికి.) అది మొదలు, or అదిమొదలుగా from that time, ever since. అదివరకు until then, then, as far as that. అదిగో or అదుగో there! look! lo! behold! to be sure! అదిగాక adv. Besides which, అదిగాక adv. Therefore.

(p. 90) alla alla. [Tel.] adj. pron. That. అల్లది. that thing. అల్లవాడు that man. అల్లంతన adj. Then, in the mean time. అంతటిలో 'అల్లమపట్టె మల్లంతనవైచి.' L. XIX. 184. అల్లదిగో or అల్లడుగో interj. Lo! behold! Look there!

(p. 103) asūryampaśya a-sūryam-paṣya. [Skt. lit. she who never beholds the sun.] n. A woman who dwells in a harem. రాణి వాసముగా నుండే స్త్రీ.

(p. 136) idi idi. [Tel.] pron. She, it, this. The 6th case is దీని and the acc. దీనిని as దీని నెరిగింపు declare this. The abl. is దీన or దీనిచేత 'hereby.' plu. ఇవి నాకు చాలా ఇదిగానున్నది I am very much out of sorts. ఆ నడత బహు యిదిగా నున్నది that conduct is not the thing, is so and so. ఇదిగో, or ఇదుగో idigō [ఇది+కొమ్ము lit take this] interj. Look! do you see! behold! here it is! ఇదుగో యిస్తాను అదుగో యిస్తున్నానని అంటాడు he puts me off with empty promises Lit. Here I will give it, there I will give it, says he. ఇదుగో వస్తానని చెప్పెను or ఇదుగో వచ్చెదననెను he promised to return presently. ఇదె Same as ఇదిగో.

(p. 179) e e. An affix meaning 'Look'! 'behold!' 'హరుడడెచిక్కె' భార. అర. v. 'వీడె కృష్ణుడు' హరి. ఉ. ii.

(p. 265) kāñcu kānṭsu. [Tel. from కను.] v. a. To see, view, look at, behold. To possess, enjoy: to have, obtain, receive, acquire. పొందు. సన్నుతిగాంచు to receive applause. To bear, produce, bring forth, generate. సుతునిగాంచె she bore a son.

(p. 450) cū ṭsū. [Tel.] Interj. Look! behold!

(p. 532) tilakamu tilakamu. [Skt.] n. A mark or beauty spot, made on the forehead with black, scarlet or gold paint. బొట్టు. A brooch. A masterpiece, the aeme or apex; a paragon. శ్రేష్ఠమైనది. చోరగణతిలకము the prince of rogues. శృంగారతిలకము the masterpiece of poetry. నదీతిలకము the prettiest of rivers. A certain tree. బొట్టుగుచెట్టు. తిలకించు tilakinṭsu. [Tel.] v. n. To shine. ప్రకాశించు. To be favoured ప్రసన్నతినొందు. v. a. To view, behold. చూచు.

(p. 692) pakṣamu pakshamu. [Skt.] n. A side, flank. పక్క. A wing, as being the side of a bird. రెక్క. The feather of an arrow. A side or party. Bias of mind, partiality. A fortnight, as one half of the month. An argument, position or assertion. A hypothesis. పూర్వపక్షము a refutation. A class, or tribe. A group or multitude, సమూహము. కేశపక్షము a lock of hair. అతని పక్షమున on his behalf, behoof or favour. ఆ పక్షమందు in that case, on that supposition, supposing so, provided it be so. ఇట్లుచెప్పే పక్షమందు if he says so, upon his saying this. మొదటిపక్షమందు on the first supposition. పక్షకము pakshakamu. n. A back door. దిడ్డివాకిలి. పక్షతి pakshati. n. The first lunar day of either the dark or bright fortnight, పాడ్యమి. The root of a wing, రెక్క మొదలు, పక్షద్వారము pakshadvāramu. n. A back door, a side door. దిడ్డివాకిలి. పక్షపాతము paksha-pātamu. n. Leaning to one side, i.e., partiality. ఒక పక్క కొరుగుట. అక్షరపక్షపాతము love of learning. పక్షపాతి paksha-pāti. n. One who is partial. పక్షాంతరము pakshāntaramu. n. An alternative. ఈ పక్షము కూడనందున పక్షాంతరము చెప్పెదను this view of the question or hypothesis not answering, I shall explain the alternative or the other side. వాడు పక్షాంతరమును అవలంబించినారు they adopted another view. పక్షి pakshi. n. A bird. A poor wretch. A miserable destitute object. పక్షులు poor wretches. నేను పక్షివంటివాడను or నేనొక పక్షిని I am as helpless or desolate as a homeless bird. పక్షిణి pakshiṇi. n. A period of thirty six hours, a night and two days. రెండుపగళ్లు నొకరాత్రియు, లేక, రెండురాత్రులు నొకపగలునుగలకాలము. పక్షీకరించు pakshi-karinṭsu. v. a. To be partial to, to countenance. పక్షముంచు. పక్ష్మము pakshmamu. n. An eyelash. రెప్పవెండ్రుక. పక్ష్మలము pakshmalamu. adj. having eyelashes, రెప్పవెండ్రుకలుకల. పక్ష్మలించు pakshmalinṭsu. v. n. To wink, రెప్పజేయు.

(p. 805) poḍa poḍa. [Tel.] n. Appearance, figure, shape. రూపు, చూపు. A mole, speck, mark, a scruff or eruption on the skin. Variegated colour. పొడలపురుగు a spotted worm or serpent. పొడకట్టు poḍa-kaṭṭu. v. n. To make an appearance, to seem, appear, be visible, కనబడు, ప్రత్యక్షమగు, తోచు. నాకు ఆలాగు పొడకట్టినది it struck me so. పొడగను, పొడగాంచు or పొడచూచు poḍa-ganu. To see, view, behold. చూచు. 'పుడమిభర్తకుపండు పొడగాన్పుజేసి, కడుభక్తితోదాని క్రమమెల్లదెలుప.' Sārang. D. v. SVI. పది దినాలుగా వాని పొడ కానము I have not set my eyes upon him these ten days. పొడగానుపు poḍa-gānupu. n. Seeing, looking. పొడగనుట, దర్శనము. పొడచూపు or పొడపడు poḍa-ṭsūpu. v. n. To appear, to become visible, to be seen. కనబడు, ప్రత్యక్షమగు. పొడతామర poḍa-tāmara. n. White leprosy, మండలా కారకుష్ఠము. పొడతెంచు poda-tanṭsu. v. n. To be born, to rise. ఉదయించు, పుట్టు. పొడనీడ poḍa-nīḍa. n. Speckled shade. పొడపత్రి poḍa-patri. n. A certain drug, Asclepias vomitoria (kœnig,) Vomiting Swallow-wort (Ainslie,) which is very efficacious in cases of scorpion stings. పొడయెండ poḍa-y-enḍo. n. Sun-shine that appears through the clouds. పొడలమాను See చండ్ర పొడలమెకము poḍla-mekamu. n. The spotted deer. దుప్పి. పొడసుత్తె poḍa-sutte. n. A small hammer, చిన్నసుత్తె.

(p. 859) bandi bandi. [from Skt. బంధము.] n. Imprisonment, confinement. చెర, కయిదుచేయడము, నిర్బంధము. That which is imprisoned, చెరబడ్డది. 'బావింపమనుమాడ బందిచిక్కితిమి.' (BD. ii. 800.) behold we have fallen into his hands. బంధికాడు bandi-kāḍu. n. A marauder, a high-way-man. బందిపోటుదొంగ. 'బందికాడైన పొరువులు బ్రతుకగనునె.' Swa. iii. 157. బందిగము bandi-gamu. n. A dungeon, a prison, చెరసాల. 'బందిగములో నశృంఖలబద్ధుచేసి.' Vish. ii. 202. బందిపోటు bandi-pōṭu. n. Gang robbery, a predatory incursion, a dacoity. 'బందిపోటులు. తరుచయ్యె పాపకారి.' Ellaya. iii. 210. బందీకృతము bandī-kṛitamu. adj. n. Imprisoned. Vasu. vi. 109. బందీఖానా, బందిఖానా banḍī-khānā. [H.] n. A prison, చెరసాల. See బందము.

(p. 1107) lē lē. [Tel.] The base of the negative forms లేక, లేని, లేదు, &c. లేక lēka. past participle of లేదు. Not being, not being present, without, wanting. అతడు అక్కడ లేకపోవుటవల్ల by his not being there. వానికి రూకలు లేకపోవుటవల్ల by being in want of money. దాన్ని అణిచేవారులేక యిట్లు విడబడి తిరిగినది she played these pranks as there was no one to check her. కూటికిలేక being in want of food. When added to the infinitive, it means Unable. రాలేక unable to come. దానిని చూడలేక unable to look at it, unable to bear the sight of it. లేకుండ or లేకుండా lēk-unḍā. is used in much the same way as లేక; e.g. అతడు లేకుండ నావల్లకాదు I cannot do it without him లేకుండాచేయు lēk-unḍā-chēyu. v. a. To do away, to get rid of, to turn out. నివృత్తిచేయు. వారిని ఆ యింటిలోలేకుండా చేయుము turn them out of the house. అది వాడు ఇవ్వనక్కరలేకుండా చేస్తిని I relieved him from the necessity of giving it. లేకుండు lēk-unḍu. v. n. To be absent, to be wanting. లేడు lēḍu. He is not; he is not present. ఇంటిలోలేడు he is not in the house. చేయలేడు he cannot do it. వీక్షంపగలేడయ్యె. he could not behold it. లేదా lēdā. It it not? or, or else. అది అక్కడ లేదా is it not there? లేదు lēdu. It is not. అది అక్కడ లేదు. it is not there. లేనట్టు lēn-aṭṭu. As if it is not అతడు లేనట్టున్నది it appears he is not there. అతడు లేనట్టు తెలిసి knowing that he was not there. లేని lēni. adj. Devoid of. తెలివిలేనివాడు he who is devoid of sense. వాడు నోరులేనివాడు he is a dumb creature, a mere fool. తప్పులేని faultless. దోవలేని అడవి a pathless forest. వెలలేనిమాణిక్యము a priceless gem. లేనిపోనిపని nonsense, a fool's errand. లేనిపోనిసౌఖ్యములు vain deluding joys. లేనిమాటలు slanders, falsehoods. లేనిపోనిసాకు a false pretence. పోరులేని పోరుపుట్టె నీప్రొద్దు a dispute arose without cause. 'అదియుగాక రాజ్యమును మహాభూతంబు సోకినప్పు డెట్టిసుజనులకును లేనిచీకుదనములేనిమూగతనము, లేని చెవుడు గొంతయైనకలదు.' K. P. v. 248. లేనివారు the absent; the poor. లేమి lēmi. n. Nullity, not being, absence, want, poverty. కలుగమి, ఉండమి, దారిద్య్రము. 'జనకుడు లేమికింగడువిషాదము నొందె.' M. X. ii. 17. ధనములేమి want of wealth. కలిమిలేములు gains and losses, riches and poverty. లేమిడి lēmiḍi. n. Poverty, want. దారిద్య్రము. లేరు lēru. v. 3rd. pers. plu. They are not. M. V. i. 342. వారు లేరు they are not here. not living. లేవు lēvu. v. (neuter.) They are not.

(p. 1189) vilōkiñcu vi-lōkinṭsu. [Skt. వి+లోకించు, cf. Eng. 'look.'] v. a. To see, behold, gaze at, view, observe. చూచు. విలోచనము vi-lōchanamu. n. Seeing, looking at, observing. The eye. కన్ను.

(p. 1276) sandarśanamu san-darṣanamu. [Skt.] n. Seeing, looking, a view. A visit, meeting నిరీక్షణము, చూడడము. సందర్శించు san-dars-intsu. v. a. To look at, view, behold, visit. చూచు.

(p. 1339) suḍi suḍi. [Tel.] n. A whirl. ఆవర్తము. A whirlpool. A circlet. A curl or twist in the hair, particularly in the hair of horses. A fold of a leaf. The secondary form [ ృ ] of the letter ఋ. 'సుడియనంగ వట్రువయనబుకారమైవెలయు.' ABA. ii. 351. ఆ గుర్రానికి సుళ్లు బాగా ఉండలేదు the horse has not good 'marks' or curls in its hair. 'అనువగుసుళ్లనొప్పుమలయానిలవాహము నెక్కి.' స్వా. vi. (Verb. plu.) Look! behold! సుడిసమీసుండి, సుసుమ్మియనంగను నిశ్చయార్థకముగా నెగడుచుండు.' ABA. iii. 109. సుడిగట్టు suḍi-gaṭṭu. n. A hill called చక్రవాళము. సుడిగాలి a whirlwind. సుడిగొట్టు suḍi-goṭṭu. n. Wind, గాలి. సుడిగొను suḍi-gonu. v. a. To environ, surround, encompass. చుట్టుకొను. 'బొమముడి సుడిగొనబిడికిటబొడిచి.' R. v. 196. సుడిగోరు suḍi-gōru. n. A ring-like protection for the finger nail used when playing on the lute. సుడిచందువాచేప suḍi-ṭsanduvā-chēpa. n. A certain fish, like a small pomfret but with the tail and fins different, a species of stromateus. సుడిపోవు suḍi-pōvu. v. n. To become useless, వ్యర్థమగు. సుడియ suḍiya. n. Half a bundle of betel leaf. తమలపాకుల మాటలోసగము. A rascal, villain, తులువ. 'చూచియల్లననవ్విసుడియలుమీరు.' Pal. సుడియడిదము, సుడికయిదువు or సుడివాలు suḍi-y-aḍidamu. n. The short circular missile weapon or discus of Vishnu. చక్రాయధము, సుదర్శనము. సుడియు suḍiyu. v. n. To blow like a whirlwind, చుట్టిచుట్టివీచు. To surround, చుట్టుకొను. To appear, పొడచూపు, అగుపడు. To wander, సంచరించు. 'సుధజిందుమోవిపై సుడియుతేనియపల్కు క్షీరోదకన్యాయ సారమెవయ.' UH. i. 52. 'కడుబెట్టిదపుగాలి సుడిసిన నెరదప్ప దిరిగిన మవ్వంపుదీగెమాడ్కి.' TUR. vi. 78. సుడివడు or సుడిబడు suḍi-vaḍu. v. n. To twist or get entangled, to turn. To hesitate, be puzzled, confused, entangled or ensnared, చీకాకుపడు, కలవరపడు. చలించు, తిరుగు, మెలిపడు. To swoon or faint, సొమ్మసిల్లు, మూర్ఛిల్లు. 'ఈ దివడిసడలి సుడివడుచు నెడలోము సోమరిగాలి.' Swa. iii. 38. 'నీదుసైన్యముల్ సుడివడ భీష్ముదాకుటయు జూచి.' M. VI. ii. 294. Plu. సుళ్లు. సుళ్లుమారి suḷḷa-māri. n. One who has bad marks, చెడ్లసుడులుగలవాడు; one who whirls about or gives trouble, చుట్టుబెట్టువాడు.