(p. 47) adhōmukhamu adhō-mukhamu. [Skt.] n. The face turned downwards: a downcast countenance. కిందికి వంచుకొని యుండే మొగము. అధోముఖముగా adv. With the face turned downwards, with a downcast countenance; headlong. తలవంచుకొని, తలక్రిందుగా. దివిటీని అధో ముఖముగా పట్టినాడు he held the torch with the flame downwards. అధోముఖుడు [Skt.] n. He who is downcast. ashamed or crest fallen. అతడు అధోముఖుడై ఉండెను he hung his head.

(p. 54) anukūlamu anu-kūlamu. [Skt.] adj. Favourable, friendly, assisting, salubrious. హీతమైన, సహాయమైన, ఆరోగ్యమైన, శ్రేయస్కరమైన. అనుకూలమైన గాలి a favourable wind. వాని శరీరమునకు అనుకూలమైన స్థలము the place which agrees with him. అనుకూలమైనమాట a friendly word. అనుకూలశత్రువు a friendly enemy అనుకూల కాలము a suitable time. అనుకూలము or అనుకూలత n. Favour, goodness, kindness, aid. సహాయము, మేలు, దయ. దయ ద్రవ్యానుకూలము means, resource. దైవానుకూలము వల్ల by the grace of God. అనుకూలించు, అనుకూలపడు or అనుకూలమగు anukūlinṭsu. [Skt.] v. n. To be of use ఒదవు. To have effect, to have a good result. సఫలమగు, ఒనగూడు. అనుకూలము కాలేదు it failed, it had not the desired effect. నాకు ఇంకా రూకలు అనుకూల పడలేదు I have not yet obtained the money ఈ పని నీకు అనుకూలమగును you will succeed in this business. అనుకూలము చేయు or అనుకూలవరచు anukūlamuchēyu. v. a. To shew favour, to bring a thing about, to countenance. సహాయము చేయు, నెరవేర్చు. కార్యమును అనుకూలము చేసికొన్నారు they brought it about, brought it to a conclusion. అనుకూలుడు anukūluḍu. n. A friend, ally, patron. హితుడు, సహాయుడు, ఉపకారి. వాడు నాకు అనుకూలుడు he is well disposed towards me.

(p. 128) āśrayamu āṣrayamu. [Skt.] n. Support, asylum. refuge, retreat, place of safety, protection, patronage, countenance. అండ, బలవంతు నాశ్రయించుట ఇల్లు. ఆశ్రయాసుడు āṣray-āṣuḍu. n. The god of fire, because he eats or destroys one's abode. ఆశ్రయించు āṣray-inṭsu. n. To take refuge, to depend upon or have recourse to, to court, to follow. అనుసరించు, అండగొను. ఈ ప్రతిభేదమును ఆశ్రయించినాడు he adopted this reading. ఆశ్రితము āṣritamu. adj. Dependent on. ఆశ్రితుడు āṣrituḍu. n. One who is looked up to for help. ఆశ్రయింపబడినవాడు.

(p. 131) iṅgitamu ingitamu. [Skt.] n. Hint, sign, gesture, symptom. Intention, purpose, inclination. ఆకారేణైన చతురస్తర్కయంతి పరేంగితం, గర్భస్థం కేతకీపుష్ప మమోదదేనైవ షట్పదాః. From the countenance the wise discover the disposition as bees discover the unblown lily by its scent. ఇంగితజ్ఞుడు penetrating, skilful in reading a man's character, one who sees the heart. పరేంగితము knowledge of another's intention.

(p. 230) kaṭākṣamu kaṭākshamu. [Skt. కట+అక్షము.] n. A look; particularly, a glance or side look; a favourable look; (hence) grace, kindness. క్రూరకటాక్షము an angry glance, కటాక్షము kaṭākshamu. interj. You are very good! I thank you! కటాక్షించు kaṭākshinṭsu. v. a. To glance at to view, to countenance or favour. కటాక్షించవలసినది be pleased to view this with a gracious eye.

(p. 467) jīru jīru. [Tel.] v. n. To hand down, dangle, or trail on the ground. జీరాడు, జీరుకాడు or జీరులాడు jīrāḍu. [Tel. జీరి+ఆడు.] v. n. To sweep. పందికడుపు నేలను జీరాడుతున్నది the sow's belly sweeps the ground. కొంగు జీరాడుచున్నది the end of the cloth is hanging down on the ground. జీరువారు jīru-vāru. v. n. To spread (as a smile over the countenance) వ్యాపించు. To move, జరుగు. To avoid, go out of the way. తొలగు.

(p. 467) jīru jīru. [Tel.] v. n. To hand down, dangle, or trail on the ground. జీరాడు, జీరుకాడు or జీరులాడు jīrāḍu. [Tel. జీరి+ఆడు.] v. n. To sweep. పందికడుపు నేలను జీరాడుతున్నది the sow's belly sweeps the ground. కొంగు జీరాడుచున్నది the end of the cloth is hanging down on the ground. జీరువారు jīru-vāru. v. n. To spread (as a smile over the countenance) వ్యాపించు. To move, జరుగు. To avoid, go out of the way. తొలగు.

(p. 546) tegu tegu. [Tel.] v. n. To break, burst, sever, snap, or be separated. To be cut or split, as the skin or flesh with a blow. To burst, as a lake. To be parted out, as shares. ఖండితమగు, ఛిన్నమగు. To be sharp, as a cutting instrument. To venture సాహసించు. To be mellowed, trained or broken in, as a musical voice తీర్పగు. దాని గొంతుతెగినది he voice is tuned aright. To be finished or break off, as a work. తీర్పగు. To die చచ్చు. 'మార్జాలముడగ్గరి శశకపింజలంబులు తెగవె.' P. iii. 96. వగతెగెను the dispute was terminated. తెగ tega. n. A sort, kind, class. సజాతీయసమూహము. A crowd or flock. సమూహము. A sect, branch or division in a sect. A community, family, kin. Manner విధము. Side పక్షము. A bowstring అల్లెత్రాడు. Stringing a bow అల్లెత్రాటిని ఎక్కపెట్టుట. A length నిడుపు. తెక్కొను for తెగకొను See above. తెగగొట్టు tegagoṭṭu. v. a. To snap off, to cut, or sever నరుకు. తెగకోయు to cut off, to deduct. తెగగొరుకు to bite through. తెగచూచు to stare. తెగనమ్ము to sell off. v. t. To heat soundly. తెగనాడు teganāḍu. v. n. To speak rigorously. తెగబట్టు to hold fast. తెగబడు or తెగబారు tega-baḍu. v. n. To dare, to venture. తెగించు. తెగవేయు tegavēyu. v. t. To cut off, నరుకు. తెగమొగమాడి quite out of countenance. మిక్కిలి ముఖభంగమునుపొంది. 'తెగమొగ మోడియున్న జననిందితులొందుదు రెందధోగతుల్.' UR. K. vii. 267. తెగిన gashed, wounded, broken. భూమి తెగిపోయినది the field was cut up, ploughed up or destroyed by the flood. తెగుడు teguḍu. n. Breaking. తెగుట. తెగుడల tegudala. n. End, termination. అంతము. Decrease క్షయము. తెగుదెంపు tegudempu. (తెగు+తెంపు.) n. A decision. తీర్పు. తెగుబడి tegu-baḍi. n. Breaking. తెగుట. Ploughing. దుక్కి. Sale అమ్మకము. తెగులు tegulu. n. An outbreak (of disease.) Disease, sickness, plague, pain, blight, evil, murrain, rot. వ్యాధి, పీడ. తెగులుగొంటు tegulu-gonṭu. n. A sick person, an invalid. వ్యాధిగ్రస్తుడు, వ్యాధిగ్రస్తురాలు. తెగులుగొను tegulu-gonu. v. n. To become sick to fall sick. వ్యాధిగ్రస్తమగు. తెగువ teguva. n. Darin , resolution. సాహసము. Sharpness, decision, decidedness, determination. Hastiness, wilfulness. Suddenness, abruptness. Wreaking or satiating passion. Liberality. A charitable disposition దాతృత-వము. తెగువ దేవేంద్రపదవి our daring is a very heaven, i.e., revenge is sweet! వాడికి తెగువపుట్టినది he has become courageous, or venturesome. తెగుదారి tegu-dāri. (తెగువ+దారి.) n. A courageous person. సాహసికుడు, సాహసికురాలు. A donor, a charitable person. దాత. తెగువడు teguvadu. (తెగుడు+పడు.) v. n. To be separated or severed. వేరుపడు.

(p. 562) toluku toluku. [Tel.] v. n. To rain. వర్షించు, కురియు. తొలుమొగలు (తొలుకు+మొగులు.) a raining cloud వర్షించుచున్నమేఘము. To burst forth, overflow, be emitted (as flames, tears, rays, sweat, &c.) తొలుకు నవ్వు a smile playing or beaming over the countenance.

(p. 566) tōpa tōpa. [Tel. from, తోచు.] adv. Apparently, in appearance, seeming, being manifested తోచేటట్టు గా. చిరునవ్వుతోప while a smile beamed over her countenance. దీనతతోప humbly. క్రోధము పాపకారి అని యీశ్వరుడు నాబుద్ధికి తోపజేసి నందున as God put it into my heart that cruelty was a sin.

(p. 650) nigrahamu nigrahamu. [Skt.] n. Rejection. త్రోపుడు. Aversion, disfavour: blaming; a threat. బెదురుమాట. Imprisonment, చెర. A limit, మేర. 'దుష్టనిగ్రహముశిష్టపరిపాలనము' discountenancing the evil and cherishing the good. T. iv. 17. నిగ్రహానుగ్రహశక్తి despotism. నిగ్రహించు nigrahinṭsu. v. a. To neglect, disregard, set aside, quash, refuse. To discountenance, disapprove. Swa. vi. 93.

(p. 692) pakṣamu pakshamu. [Skt.] n. A side, flank. పక్క. A wing, as being the side of a bird. రెక్క. The feather of an arrow. A side or party. Bias of mind, partiality. A fortnight, as one half of the month. An argument, position or assertion. A hypothesis. పూర్వపక్షము a refutation. A class, or tribe. A group or multitude, సమూహము. కేశపక్షము a lock of hair. అతని పక్షమున on his behalf, behoof or favour. ఆ పక్షమందు in that case, on that supposition, supposing so, provided it be so. ఇట్లుచెప్పే పక్షమందు if he says so, upon his saying this. మొదటిపక్షమందు on the first supposition. పక్షకము pakshakamu. n. A back door. దిడ్డివాకిలి. పక్షతి pakshati. n. The first lunar day of either the dark or bright fortnight, పాడ్యమి. The root of a wing, రెక్క మొదలు, పక్షద్వారము pakshadvāramu. n. A back door, a side door. దిడ్డివాకిలి. పక్షపాతము paksha-pātamu. n. Leaning to one side, i.e., partiality. ఒక పక్క కొరుగుట. అక్షరపక్షపాతము love of learning. పక్షపాతి paksha-pāti. n. One who is partial. పక్షాంతరము pakshāntaramu. n. An alternative. ఈ పక్షము కూడనందున పక్షాంతరము చెప్పెదను this view of the question or hypothesis not answering, I shall explain the alternative or the other side. వాడు పక్షాంతరమును అవలంబించినారు they adopted another view. పక్షి pakshi. n. A bird. A poor wretch. A miserable destitute object. పక్షులు poor wretches. నేను పక్షివంటివాడను or నేనొక పక్షిని I am as helpless or desolate as a homeless bird. పక్షిణి pakshiṇi. n. A period of thirty six hours, a night and two days. రెండుపగళ్లు నొకరాత్రియు, లేక, రెండురాత్రులు నొకపగలునుగలకాలము. పక్షీకరించు pakshi-karinṭsu. v. a. To be partial to, to countenance. పక్షముంచు. పక్ష్మము pakshmamu. n. An eyelash. రెప్పవెండ్రుక. పక్ష్మలము pakshmalamu. adj. having eyelashes, రెప్పవెండ్రుకలుకల. పక్ష్మలించు pakshmalinṭsu. v. n. To wink, రెప్పజేయు.

(p. 784) peṅku penku. [Tel.] n. A potsherd or cullet. A tile, a pantile. కుండపెంకు or చిల్లిపెంకు a fragment of a pot. అద్దపుపెంకు a pane of glass, a broken bit of glass. తలపెంకు or పుర్రెపెంకు the skull. రవికమీద పెట్టికుట్టే అద్దపుపెంకులు pieces of glass sewn on to parts of women's dress as ornaments. వానిముఖము పెంకువలె పోయినది his countenance fell, వానిముఖము వాడియుండెను. పెంకుటిల్లు penku-ṭ-illu. n. A tiled house, one roofed with tiles. బిళ్లపెంకులు pantiles.

(p. 978) māru māru. [Tel.] v. n. To be changed. మారుపడు. To be transmuted, altered. వ్యత్యయమగు, ఒకటిమరియొకటియగు. ఆరూకలు మారవు that money will not pass. To be ruined, నశించు. n. Opposition, ఎదురు. A time, తడవ, ఆవృతి. ఒకమారు once. ఈమారు this once, or this time. రెండుమార్లు twice. ముమ్మారు thrice. పలుమారు many times. Buttermilk, మజ్జిగ. A course or remove at dinner, రెండవతూరి పెట్టదగిన భోజ్యపదార్థము. మారు. adj. Other, మరియొక. అన్యము. Opposite, opposed, ఎదురైన, ప్రతి. Turned, averted, పెడ. Replying, answering. మారు మనిషి a substitute. మారుమాటు a reply. మారతాళము a false key. మారుమొగము an averted countenance. మారుమూల a bye-place. మారుకొను or మార్కొను māru-konu. v. a. To attack, front, face. ఎదురుకొను. To oppose, to be adverse to. ఎదిరించు. మారుగా māru-gā. adv. Instead of, in lieu of, ప్రత్యామ్నాయముగా. నాకు మారుగా పోయినాడు he went in my place, instead of me. మారుచు or మార్చు māruṭsu. v. a. To change, మారజేయు. మార్పు. మారుపు, మారుదల or మారుపాటు mārpu. n. Changing, మారుట. మార్పు mārpu. n. Exchange, change. A kind of fish. కుండమార్పిళ్లు కూడదు or కుండమార్పులుకూడదు marrying a man's son and daughter with another man's daughter and son, is wrong. మారుతల్లి. మారుడు తల్లి or మారటతల్లి māru-talli. n. A step-mother. సవతితల్లి. మారుతాళము māru-tāḷamu. n. A picklock, a false key. దొంగ బీగము చెవి. మారుతుడు or మార్తుడు māru-tuḍu. n. An enemy plu. మారుతురు enemies, శత్రువులు. మారుపడు māru-paḍu. v. n. To be changed or exchanged. భేదపడు. To disappear, vanish, అదృశ్యమగు. మారుపు mārupu. n. A kind of fish. Russell. 168. 'మారుపులను జరువారికిచ్చె.' G. i. 111. మాతుపెట్టు or మార్పెట్టు māru-peṭṭu. v. a. To oppose. ఎదిరించు మారుబేరగాడు māru-bēra-gāḍu. n. A retail dealer. చిల్లర వర్తకుడు. మారుబేరము māru-bēramu. n. Retail trade. చిల్లరవర్తకము. మారుమనువు māru-manuvu. n. A woman's second espousals. ఆడదానికి రెండవ వివాహము. మారుమనువుది a woman who is married a second time, దిధిషువు, రెండవపెండడ్లాడినస్త్రీ. మారుమగడు a woman's unlawful husband, ఉపపతి, మారుమలయు, మార్మలయు, మారుమసలు or మార్మసలు māru-malayu. v. a. To rival, to match. సరిగా ఎదిరించు. 'నూత్నభానురుచికి మారుమలయుచునున్న శమంతకంబు.' Vish. vi. 263. 'తానునందరకును తత్తత్స్వరూపమానవాకృతులతో మారుమలయుచును.' L. xiii. 130. మారుమాట or మార్మాట māru-māṭa. n. An answer, ఎదురుత్తరము, ప్రతివచనము. మారుమొగము or మార్మొగము māru-mogamu. n. An averted face. పెడమొగము. మారుమ్రోత māru-mrota. n. A echo. ప్రతిధ్వని. మారుమూల māru-mūla. n. The opposite side, ఎదురుమూల. An out of the way corner or retired place మారుమ్రోయు māru-mrōyu. v. n. To echo. ప్రతిధ్వనిచేయు. మారురూపు māru-rūpu. n. A new appearance, a change of form. రూపాంతరము, మారిపోయినరూపు. మారొడ్డు mār-oḍḍu. v. a. To oppose, ప్రతిఘటించు మారువర్తకుడు māru-ṿartakuḍu. n. A retail dealer. చిల్లరవర్తకుడు. మారుమెడ or మార్మెడ māru-meḍa. n. A twisted neck. మెలిపడి పోయన కంఠము. A. iii. 23.

(p. 988) misimi misimi. [Tel.] n. Brilliancy, lustre, polish, మెరుగు, కాంతి. adj. Brilliant, polished. మెరుగైన. మిసిమిగలచూతఫలములు mangoes that shone as if polished. మిసిమి పెందొడలు thighs that stone as if polished. 'మిసిమితేట.' R. ii. 76. మిసిమింతలు misi-mintalu. n. Fading, decrease of brightness. Want of lustre, gloom, gloominess. కాంతితరుగుటలు, కనుగందుటలు. మిసిమింతుడు misi-mintuḍu. n. One who is gloomy, or fallen in countenance. One who is tired, అలసినవాడు. మిసిమింతురాలు misi-mintu-r-ālu. n. A woman who is gloomy or in her decline, or past her bloom She who is tired, అలసినది. 'రాలెన్ని వేసినను, మిసిమింతుడవుకావు మృడదేవయేను మిసిమింతురాలుగాక.' BD. vi. 532. 'వహ్నికీలలలోనిట్లు, వన్నెచెడక.' HN. iii. 149.