(p. 38) aḍḍamu or అడ్డమైన aḍḍamu. [Tel.] adj. Cross. నన్ను అడ్డమైన మాటలు ఆడినాడు he reviled me. అడ్డమైనకూళ్లు any food that comes to the hand. నాకు అడ్డమైనపని పెట్టుతున్నాడు he employs me in anything that comes to hand. వాడు అడ్డదోవలు తొక్కుచున్నాడు he goes the wrong way to work. అడ్డకట్ట aḍḍa-kaṭṭa. [Tel.] n. A dam or bank, an embankment. సేతువు, చేలకు నీళ్లు నిలిచేటందుకు కట్టిన గట్టు. అడ్డకత్తి aḍḍakatti. A broad sword. పట్టిసము. అడ్డకమ్మి aḍḍa-kammi. A cross piece, the cross selvage in cloth. అడ్డకర్ర aḍḍa-karra. A cross-piece of timber: an obstacle: a bar. విఘూతము. నా పనికి అడ్డకర్రలు వేయుచున్నాడు he throws difficulties in my way. See అడ్డము. అడ్డగోడ addagōḍa a cross-wall. అడ్డచాపు aḍḍa-tṣāpu. A cross beam. అడ్డవాసము. అడ్డతల aḍḍa-tala. A narrow projecting head: having a narrow fore head. నిడుపు తల. అడ్డదూలము aḍḍa-dūlamu. A cross beam. అడ్డదోవ aḍḍa-dōva. A crossway. అడ్డపలక aḍḍa-palaka. A cross plank. అడ్డపట్టె. aḍḍa-paṭṭe. A thick board drawn by two oxen used for smoothing a ploughed field after the grain is sown. మడిసమముచేసే మాను. అడ్డుపడు aḍḍa-paḍu. [Tel.] v. n. To interpose, to help; to obstruct, impede. విఘూతమగు, వారించు. నా పనికి అడ్డుపడ్డాడు he threw obstacles in my way. భార్యను కొట్టబోతే కొడుకు అడ్డుపడినాడు as he was going to strike his wife his son interposed. నేనడ్డపడకపోతే వాండ్లు వత్తురు had I not interposed they would have died. అడ్డపాటు aḍḍa-pāṭu. [Tel.] n. Obstacle, hindrance, obstruction. అడ్డి, విఘ్నము. అడ్డబాస aḍḍa-bāsa. n. A nose jewel. బులాకి. అడ్డబొట్టు aḍḍa-boṭṭu. A cross mark worn by the Hindus on their fore-head. అడ్డమాను aḍḍa-mānu. A cross bar. వాడు అడ్డవాట్లు వేస్తున్నాడు he throws impediments in the way.

(p. 44) addu addu. [Tel.] v. a. To press gently. To dip, to print with colours. ముంచు. 'ఇద్ధంబుగా పాలనద్దుము నీటనద్దుము మాకింకనన్యధా లేదు.' BD. v. 319 సిరా అద్దుము blot the ink. కండ్లను అద్దుకొనుము press it to the eyes as a mark of respect. అద్దుముద్దు n. Sport, play. బిడ్డ యొక్క చేష్టలు. ఆ బిడ్డ యొక్క అద్దు ముద్దు చూడక చచ్చినాడు he died without seeing the child play.

(p. 46) adhigatamu adhi-gatamu. [Skt.] adj. Known, found, acquired, obtained, gone through or over, perused, read, studied, అవగతమైన, ప్రాప్తమైన, చదువబడిన.

(p. 47) adhītamu adhītamu. [Skt.] adj. Studied. చదివిన. అధితి or అధీతుడు n. He who has read or studied the Vedas. వేదములను చదివినవాడు అనధీతుడు n. He who is unlearned in or ignorant of the Vedas.

(p. 47) adhyayanamu adhyayanamu. [Skt.] n. Study, reading, especially of the sacred books. గురుముఖాను పూర్వశ్రవణము, పఠనము, The word అధ్యయనము is commonly used for the study of the Vedas or for the Veda itself thus: ఆ చిన్నవాడు నాలుగేండ్ల నుంచి అధ్యయనము చేయుచున్నాడు the boy has been studying the Vedas for four years. నాకు అధ్యయనము రాదు I have not studied the Vedas.

(p. 93) avatariñcu ava-tarinṭsu. [Skt.] v. n. To come down, to get down into. దిగు. To be born. పుట్టు. To appear, to put on a form, to become incarnate. అవతారమెత్తు. విష్ణువు మత్స్యముగా అవతరించెను Vishnu appeared as a fish. కృష్ణుడుగా అవతరించెను he was born as Krishna, or he appeared as Krishna or he put on the form of Krishna. అవతారము ava-tāramu. [Skt.] n. Incarnation, metamorphosis. The descent of a deity from heaven in a particular shape, the appearance of any deity upon earth, origin. దేవుడు రూపాంతరమును ఎత్తడము. విష్ణువు ఎత్తిన దశావతారములు the ten incarnations of Vishnu. రామావతారమెత్తినప్పుడు when he appeared on earth as Rama. వాడు గర్వావతారము he is pride incarnate, అది క్షామావతారము she is the genius of famine. (Shakesp. 2. Hen. IV. act. 3.) 'famine in the abstract, famine embodied, or personified.' అవతారపురుషుడు avatāra-purushuḍu. n. A god man, a divinē being in human form. మహాత్ముడు.

(p. 239) kanakāṅgi kanakāngi. [Skt.] adj. Bright bodied. Golden-hued (woman). కనకాంబరము kanak-āmbaramu. n. Gold cloth. The name of a beautiful yellow flower. కనకాభిషేకము kanakābhishēkamu. n. Lavishing wealth. Showering gifts.

(p. 253) karta karta. [Skt. from √ - kri, to make.] n. Maker, author, doer. చేయువాడు. The nominative case in grammar. గ్రంథకర్త an author. అట్లు చెప్పడానకు కర్తలమా who are we that we should say this? అర్థాంశ కర్త a half owner. విచారణకర్త a superintendent, an examiner. ధనఋణంబులకు కర్తతనయుండుగదా a son is the person concerned in our gains and losses. గ్రామకర్త the head of a village. 'వెరపెరుంగక స్వచ్ఛందవృత్తియందు నాకొకడు కర్త లేడు.' I live according to my own inclinations and have no master. వాని ధనఋణములకు కర్త నయినాను I came in for both his goods and debts. కైంకర్యకర్త he who presents a sacrifice; ధర్మకర్త the warden of a temple. న్యాయకర్త an officer of justice, a ruler. తన ఆస్తిని నలుగురు ధర్మకర్తలను ఏర్పరచిపోయినాడు he died leaving four guardians or executors of his property. స్మృతికర్త a lawgiver, a legislator. క్షేత్రకర్త a mere tenant at will.

(p. 277) kālu kālu. [Tel.] n. A leg, a foot, a claw, a talon. మోకాలు the knee. మిగాలు the upper surface of the foot. A pillar. నూరుకాళ్లమంటపము a portico built on 100 pillars. A quarter or fourth part. ముక్కాలు being three legs, or quarters. Bilh. ii. 154. కాళ్లకడ at the feet. కాళ్లజెర్రి a centipede. కంపకాలు a fence: lit. a fence-foot. కాలిడొంక (A. vi. 16) a foot path. కాలుత్రవ్వు to paw the ground, to be eager for fighting. M. XII. ii. 301. A. v. 87. సన్నద్ధుడగు. నా కొడుకు పెండ్లాన్ని బిడ్డలను నాకాళ్లగట్టిపోయినాడు my son died and left a widow and children on my hands. మూడుకాళ్ల ముసలి (P. i. 322.) a three legged old woman, because leaning on a staff. తే 'మరుడుశైంగార వీధులేలర్పరచితనదు పేరనోవకపేటకట్టి సంప్తీతితోర ణాలనుంచిన కాలుకంబాలనంగ కలికియూరులు చెలుగు పై కాంచి మెరయ.' Bilh. ii. 154.

(p. 323) koladi or కొద్ది koladi. [Tel.] n. Extent, measure, height, depth, limit. పరిమితి. Means, mode. Power, glory. శక్యము. 'తలపుకొలది బడదు దైవికమేకాని' (Vēma) not according to our will but as god wills. నీకొలదియెరుంగక in ignorance of thy power. ఏకొలదినైనా by all means. ఆయన చిత్తము కొలదియెరింగి in conformity with his pleasure. L. XVII. 136. 'నోటికొలందుల మాట్లాడి.' L. VII. 481. saying anything that came into his mouth. As an affix, కొలది or కొద్ది. In proportion to, according to, in conformity to. నాలుగు ఏండ్లకొలది చదివిరి they studied for four years. మోకాలికొలది నీరు water up to the knee. ఈకొలది thus far, so much, such. 'గుడ్లకొలదిగ కన్నీరు గ్రుక్కుకొనుచు.' Suca. iii. 156. R. v. 187. M. XII. i. 242.

(p. 329) kōlukonu or కోత్కొను kōlu-konu. [Tel.] v. n. To recover, be cured, be remedied. To come to good, become ripe. తేరుకొను, వర్ధిల్లు. ఆమదము తాగితే నెలదాక కోలుకోనను if I take oil I do not recover from it for a month.

(p. 366) gizagiza giza-giza. [Tel.] adv. (Anuk) Violently (fluttering), agitatedly. BD. 3. 1217. గిజగిజలాడు to flutter, be agitated, troubled. తత్తరపడు. గిజగిజతన్నుకొని చచ్చెను it writhed in agony and died.

(p. 439) caccu ṭsaṭsṭsu. [Tel.] v. n. To die: to expire. చచ్చుమాట a deadly word, a curse. చచ్చుమన్ను solid earth: mere earth: loose dry earth. ఘోరపుచావుచచ్చె he died a horrid death. చచ్చుఅప్పు a bad debt. కారముచచ్చిన ఆవాలు mustard that has lost its sharpness. చచ్చి బ్రతికినాడు he has had a narrow escape. చచ్చువాయువు ṭsaṭsu-vāyuvu. n. Paralysis, cramp. వాని కాళ్లు చచ్చుఅయిపోయినవి his legs have become paralysed.

(p. 447) cāliñcu ṭsālinṭsu. [Tel. from చాలు.] v. a. To cease, to leave off, to quit, to desist. నిలుపుదలచేయు. వాడు దేహము చాలించెను he died. (lit. left the body.) వెదచాలించినాను I abstained from sowing corn. చాలించుకొను to resign, to desist from, to give up (as an employment) చాలిక ṭsālika. n. Ability సామర్ధ్యము. చాలిమి inability ఆశక్తి.

(p. 426) cendu chendu. [Tel.] v. n. To happen, befall, to belong to, to accrue to, to devolve on. To be got, felt, experienced. కలుగు. v. a. To obtain, attain to, enjoy. పొందు. నిదురచెందిరి they enjoyed sleep. చెందిన భయము the terror he suffered. దైనగతి చెందిరి they died: lit. they suffered the will of God. నిన్ను దోషముచెందదె will not the sin be thine? చెందించు chendinṭsu. v. a. To cause to get, attain, obtain or enjoy. చెందింపజేయు to assign or apportion.