(p. 109) āgrahamu āgrahamu. [Skt.] n. Anger. displeasure, rage, wrath ఆగ్రహించు āgrahinṭsu. [Skt.] v. n. To be angry, or enraged. కోపించు.

(p. 295) kupitamu kupitamu [Skt.] adj. Choleric, angry , enraged. కుపితుడు kupituḍu n. A passionate man: an angry man.

(p. 308) keraliñcu or కెరలుచు or కెరల్చు keralinṭsu. v. a. To make angry, to enrage, to stir up. రేచు, కోపింపజేయు, కెరలజేయు. 'నను గెరలింపనాళీకభవుడో.' L. XIII. 158. 'పాదపాళులుపరిఘాళిబడగబదిపి, కొనుచుబరతెంచిరద్భుతమునగెరల్చి, యోసరించిన భ్రాతృవ్యయుగళమునకు దోడుపాటొప్ప.' BRY. 101.

(p. 308) keralu keralu. [Tel.] n. To be enraged, to cry out from alarm. కోపించు, రేగు, బొబ్బలిడు. To exceed అతిశయించు, విజృంభించు. To cry as a bird. కూయు. 'గీ ప్రమదమునదేటు లెలుగెత్తిపాడుచోట, శారికలనంగశాస్త్రముల్ చదువుచోట, గీరకలకంఠములు క్రొవ్వికెరలుచోట, బావురములారజంబులుపలుకుచోట.' స్వా. iii.

(p. 409) cindara chindara. [Tel.] n. Ruin, breaking. A fragment, bit, shattered piece. Dilapidation, ugliness, disagreeableness. 'చెవులు చిందరచేసెఝిల్లికానినదంబు' the crickets chirped with earsplitting shrillness. HD. i. 1745. చిందర adj. Ugly, disagreeable, ruinous. చిందరవందర chindara-vandara. adv. (anuk) Piece-meal; here and there; in pieces, in shatters. Anir. iii. 92. చిందరవందరచేయు or చిందర చేయు chindara-vandara-chēyu. v. n. To shatter or shiver. To hack, to cut to pieces, to spoil. చిందరవందరలుగా adv. tossed: at random, in confusion: recklessly, dishevelled, flying loose as hair. చిందరపోవు to spring a leak తూటుపోవు. చిందరగొను to be enraged or furious. విజృంభించు. చిందరరేగు to be infused with ఆవేశమెత్తు.

(p. 636) nali nali. [Tel. from నలుగు.] n. Dust, powder. పొడి, చూర్ణము. Indisposition, illness, రోగము. Rubbish, weeds, stuff. చిదుగులు. Affection, love. ప్రేమ. నలితీయు to clear, clean, weed, adj. Powdered, bruised, నలిగిన. Trivial, slight. స్వల్పము. Lean, సన్నము. నలితిండి eating trash, చిరుతిండి. adv. Duly, fitly, properly, యోగ్యముగా. నలికండ్లపాము, నలికిరి, నలికీచి or నలికీచు nali-kanḍla-pāmu. n. The polished shining greenish house lizard with a scarlet tail, that haunts houses. Lacerta interpunctata. Linn. బ్రహ్మాణి, రక్తపుచ్ఛిక నలికము nalikamu. n. Smallness, minuteness, as dust. సూక్ష్మము, తనుత్వము, సన్నదనము. నలిగులి nali-guli. adj. Very much bruised or crushed. మిక్కిలినలిగిన. నలిగొట్టు nali-goṭṭu. adj. Very thin. మిక్కిలిసన్నమైన. నలినలి nali-nali. adv. Fretfully. నలినలిఅగు to be peevish , to fret, నొచ్చు. నలినలిచేయు to harass, torment. నలినూకలు nali-nūkalu. n. Dust, powder. అర్థతండులములు. నలిపొడి nali-poḍi. n. Saw-dust, chips, shavings, dirt, fragments. నలిబులి nali-buli. n. Confusion, అల్లకల్లోలము. నలిరేగు nali-rēgu. v. n. To take fire, to become irritated or enraged. విజృంభించు. నలియు Same as నలుగు. (q. v.)

(p. 657) nir nir. A Sanskrit particle prefixed in words of that language and implying negation, privation, &c. This prefix varies in accordance with the rules of Sanskrit sandhi. In some cases it becomes నిష్ as నిష్ఫలమైన fruitless. When attached to a word which begins with S, it becomes నిస్, as నిస్సందేహముగా doubtlessly. When it is followed by a vowel, it remains unaltered as నిరాటంకముగా unchecked. The compounds in which this prefix is used are here put together. నిరంకుశము nir-ankuṣamu. adj. Unrestrained, free, uncontrolled, resistless. అడ్డములేని. నిరంజనము nir-anjanamu. adj. Free, void of passion or emotion, stainless. నిర్దోషమైన. నిరంతరము nir-antaramu. adj. Continued, continuous, without interval. Interminable, endless. ఎడతెగని, దట్టము. adv. Always, constantly, frequently, generally. నిరపరాధుడు nir-aparādhamu. adi. Blameless, innocent, harmless. నిరపరాధి or నిరనరాధుడు nir-aparādhi n. One who is innocent. నిరపాయము nir-apāyamu. adj. Harmless, అపాయములేని. నిరపేక్షము ṇir-apēkshamu. adj. Undesired, అపేక్షలేని. నిరర్గళము nir-argalamu. adj. Unobstructed, unrestrained, unimpeded. Resistless. అడ్డములేని, నిరర్థకము nir-arthakamu. adj. Vain, fruitless, improfitable, unmeaning. ప్రయోజనములేని. నిరవగ్రహుడు nir-avagrahuḍu. n. One who is unimpeded, independent. అడ్డపాటులేనివాడు, స్వతంత్రుడు. నిరవద్యము nir-avadyamu. adj. Unobjectionable, unexceptionable. నిర్నిరోధకమైన. Vasu. ii. 99. నిరవధికము nir-avadhikamu. adj. Unlimited. మేరలేని. నిరహంకారము nir-ahankāramu. n. Humility, modesty. నిరాకరించు nir-ākarinṭsu. v. a. To transgress, disobey, disregard, neglect, contemn, తిరస్కరించు. నిరాకారము or నిరాకృతి nir-ākāramu. n. Disregard. తిరస్కారము. What is viewless or invisible. The sky, ఆకాశము. adj. Viewless, shapeless, invisible. నిరాకారుడు nir-ākāruḍu. n. One who is without form, the Deity. పరమాత్ముడు. నిరాకృతము nir-ākṛitamu. adj. Removed, rejected, despised, expelled, disregarded. నిరాక్షేపముగా nir-ākshēpamu-gā. adj. Unquestionably, without objection. నిరాఘాటము nir-āghāṭamu. adj. Irresistible, మీరరాని. Easy, unobstructed, without hesitation. నిరాంతకముగా nir-ātankamu-ga. adj. Without scruple or fear, నిర్భయముగా, నిశ్శంకముగా. నిరాదరణ nir-ādaraṇa. n. Helplessness. Disregard. నిరాధారము nir-ādhāramu. adj. Groundless, helpless. నిరాపనింద nir-āpa-ninda. n. Blame, censure, అపదూరు. నిరాబారి nirābāri. n. A saint, sage. ముని. Nila. i. 29. నిరామయము nir-āmayamu. adj. Well, hale, recovered from sickness, free from disease. నిరామయుడు nir-āmayuḍu. n. One who is free from disease. నిరాయాసముగా nir-āyāsamu-gā. adv. Easily, without difficulty. నిరాయుధహస్తుడు nir-āyudha-hastuḍu. adj. Unarmed. నిరాలంబము ṇir-alambamu. n. Independent, అవలంబములేని. నిరాశ nir-āṣa. n. Despair, despondency. ఆసలేమి. నిరాశ్రయుడు nir-āṣrayuḍu. adj. Unprotected, unpatronaized, helpless. అశ్రయములేని. నిరాశకము nirāsakamu. adj. Opposing, rejecting, expelling. Antagonistic, as the potency of medicine. n. A specific, or panacea. నిరసించునది. నిరాస్పదము nir-āspadamu. adj. Groundless. నిరాహారము nir-āhāramu. adj. Fasting. ఆహారము లేని. నిరాళుడు nir-āḷuḍu. n. One who is unrestrained, ప్రతిబంధకము లేనివాడు 'నిన్నొరు లెరుగంగరామి నిశ్చయము, నిరాళుండ వీవు.' L. ii. 210. నిరుద్యోగము nir-udyōgamu. n. Unemployedness: the being in a state of idleness. adj. Passive, inert, unengaged, at leisure. నిరుద్యోగి nir-udyōgi. n. One who is umemployed. నిరుపద్రవము nir-upadravamu. adj. Harmless. ఉపద్రవములేని. నిరుపమానము nir-upamānamu. adj. Incomparable, matchless, సాటిలేని. నిరపహతి nir-upahati. adj. Undisturbed, untroubled, unchecked. నిరుపాధి nir-upādhi. n. Ease, freedom from pain. నిరుపాధికము nir-upādhikamu. adj. Causeless, నిర్హేతుకమైన. నిర్గుణము nir-guṇamu. adj. Indescribable. incomprehensible. Devoid of quality or definable attribute. నిర్గుణుడు nir-guṇuḍu. n. One (the Deity) who is devoid of properties or qualities. The Indescribable One. నిర్ఘటము nir-ghaṭamu. n. A crowded bazaar or shop, బహుజనసమ్మర్ధము గల అంగడి. నిర్జనము nir-janamu. adj. Devoid of human beings, lonely, private, solitary, జనములేని. నిర్జరుడు nir-jaruḍu. n. One who is not subject to decrepitude. An immortal or god. నిర్జరసతి a goddess. నిర్జలము nir-jalamu. adj. Waterless, జలములేని. నిర్దయత nir-dayata. n. Unkindness, దయలేమి. నిర్దయుడు or నిర్దయాత్మకుడు nir-dayuḍu. n. An unkind man, దయలేనివాడు నిర్దోషము nir-dōshamu. adj. Faultless, innocent దోషములేని. నిర్దోషులు the innocent. నిర్దోషముగా nir-dōshamu-gā. adv. Faultlessly, innocently. నిర్దోషత్వము nir-dōshatvamu. n. Innocence, faultlessness. నిర్ధనుడు nir-dhanuḍu. n. One who has no money, a poor man, ధనములేనివాడు. నిర్ధూమధామము nir-dhūmadhāmamu. n. Utter destruction: utter ruin and ashes. 'మీరు తొక్కిన చోటు నిర్ధూమధామంబు.' Dab. 232. నిర్నిద్రము nir-nidramu. adj. Sleepless, awake. నిర్నిమిత్తము nir-ni-mittamu. adj. Needless, causeless. నిర్నీతి nir-nīti. n. Immorality. నిర్భయము nir-bhayamu. adj. Fearless. నిర్భయతన్ fearlessly. నిర్భరము nir-bharamu. adj. Unbearable, సహింపగూడని. Much, excessive, great, అధికము. నిర్భాగ్యుడు nir-bhāgyuḍu. n. One who is luckless, unlucky, or cursed భాగ్యములేని వాడు, దరిద్రుడు. నిర్భీతి nir-bhīti. n. Fearlessness. నిర్మత్సర nir-mastsara. adj. Tolerant, free from jealousy. నిర్మర్యాద nir-maryāda. n. Dishonour, an insult, impudence. నిర్మలము nir-malamu. adj. Pure, transparent, clear, clean, free from dirt or impurities. నిర్మలుడు nir-maluḍu. n. One who is pure: a good man. నిర్మోగమోటము nir-moga-mōṭamu. n. Unkindness. నిర్దాక్షిణ్యము. నిర్ముక్తము nir-muktamu. adj. Loosed, set free from, disjoined, sundered, separated. n. A snake that has lately cast its skin. నిర్ముక్తపరిధానయై dropping her petticoat. నిర్ముక్తుడు nir-muktuḍu. n. An ascetic, a monk. సన్యాసి. నిర్మోకము nir-mōkamu. n. A snake's skin. కుబుసము నిర్మూలము or నిర్మూలనము nir-mūlamu. n. Extirpation, eradication, utter ruin నిర్మూలమైన ruined. నిర్మూలించు nir-mūlinṭsu. v. a. To eradicate, నిర్మూలముచేయు. వేరులేకపోవునట్లు చేయు. To ruin, నాశముచేయు. నిర్లజ్జము nir-lajjamu. adj. Shameless. సిగ్గులేని. నిర్లేపుడు nir-lēpuḍu. n. Devoid of pride. నిరహంకారి. నిర్వంశుడు nir-vamṣuḍu. n. One who is childless, barren. నిర్వచనీయము nir-vachanīyamu. adj. Inexpressible, undefinable. నిర్వాతము nir-vātamu. adj. Windless or close, as a place. గాలిలేని (చోటు.) నిర్వికారము nir-vikāramu. adj., Unchanged, unaltered, uniform, changeless, immutable. వికారము లేని. నిర్వికారుడై or నిర్వికారచిత్తుడై stead fastly. నిర్విఘ్నము nir-vighnamu. adj. Unobstructed. నిఘ్నములేని. నిర్విణ్ణుడు nir-viṇṇuḍu. adj. Earnest, absorbed, overcome, enrapt. విన్నదనములేని (వాడు.) నిర్వివాదము nir-vivādamu. adj. Undisputed, unquestioned. వాదములేని, నిశ్చయమైన నిర్విషము nir-vishamu. adj. Venomless, నిషములేని. నిర్వైరము without enmity, వైరములేని, నిర్వ్యాజము nir-vyājamu. adj. Without deceit: without obstruction. Honest. నెపములేని, నిర్గేతుకముగా nir-hētukamu-gā. adv. Without cause, causelessly.

(p. 771) purikolupu puri-kolupu. v. a. To spur on, move, instigate, incite, stir up, rally. మొనయు, ప్రేరేపించు, ఎచ్చరించు, నూలుకొలుపు, పుల్లలుపెట్టు. పురికొస puri-kosa. n. A large poisonous spider or tarantula. Also, a rough kind of twine. పురిగట్టిన puri-gaṭṭina. part. Strong, vigorous. పురిపెట్టు puri-peṭṭu. v. a. To twine or twist. పురియెక్కించు puri-y-ekkinṭsu. v. a. To incite. పురివిచ్చు puri-vitsṭsu. v. a. To untwist or unravel a thread. v. n. To separate, withdraw, retreat. వేరగు, వీడిపోవు. పురులోము puru-lōmu. (పురులు+ఓము.) v. n. To be enraged, క్షాత్రము మొరయించు.

(p. 941) maṭamaṭa maṭa-maṭa. [Tel.] n. Boiling, rage. మలమల ఉడుకుట. మటమటలాడు maṭa-maṭal-āḍu. v. n. To burn, to flame forth, మండు, జ్వలించు. To fume, or be enraged. దుమదుమలాడు.

(p. 964) masagu masagu. [Tel.] v. n. To be enraged, to rage, to increase, swell. విజృంభించు, రేగు.

(p. 984) miḍamiḍa miḍa-miḍa. [Tel. anuk.] adv. Fiercely. మిడమిడమిడుకు miḍa-miḍa-miḍuku. v. n. To be enraged. 'మిడమిడ మిడుకుచు మిరుమిండడనియె.' BD. iv. 1460.

(p. 1041) moramora mora-mora. [Tel.] n. A noise, murmur, ధ్వని, మ్రోత. మొరమొరలాడు moramora-l-āḍu. v. n. To crackle, మొరమొరయని మ్రోయు. To be enraged or furious. కోపని కారమునుచూపు.

(p. 1283) saṃrambhamu sam-rambhamu. [Skt.] n. Haste, flurry, agitation, trepidation, fear. తొందర, ఇష్టానిష్టకార్యజాతత్వర. వేగిరపాటు, తొట్రుపాటు, భయము. Wrath, rage, కోపము. సంరంభి sam-rambhi. n. One who is enraged, or hurried. ఆగ్రహముగలవాడు, తొట్రుపాటుగలవాడు 'భోజపురయాత్రారంభసంరంభియై.' A. v. 54. సంరభించు sam-rambh-inṭsu. v. n. To be excited or flurried. వేగిరపడు. To burst out in rage, fury or pride, ఆగ్రహించు, విజృంభించు.

(p. 1330) siṅgi singi. [from Skt. సింహము.] n. Irritation. కోపము. వానికి సింగిరేగినది he is enraged. See also under సింగము.

(p. 1336) sīsamu or సీసకము sīsamu. [Skt.] n. Lead. సత్తు, నాగము. నల్లసీసము black lead. వెండిసీసము pewter. [From Skt. శీర్షికము.] n. A certain feat in wrestling. మల్లబంధవిశేషము. సీసకము sīsakamu. n. A crown. కిరీటము. సీసము sīsamu. n. A certain metre used in Telugu poetry. పద్యవిశేషము. Irritation, madness. కోపము, వెర్రి. అతనికి సీసమురేగినది he was enraged.