(p. 96) avāntaramu avāntaramu. [Skt.] adj. Included, subordinate. అంతర్భూతమైన, లోని, కింది. అవాంతరదశ a minor distinction: a species, a subdivision of a general term. అవాంతరశ్లోకము a spurious verse: an interpolation. అవాంతరకథ an episode. అవాంతరముగా unexpectedly.

(p. 261) kaḷa or కల kaḷa. [Skt.] n. A degree, or sub-division. భాగము. That which proceeds by degrees, as effect, virtue, potency, influence, inclination. A ray or light. Look or appearance. A phase of the moon, of which the Hindus reckon sixteen. The degree in which one night's moon-light differs from that of the next. ముప్పది కాష్ఠలకాలము. చంద్రునిలో పదునారవ భాగము. In Telugu Grammar, a word that does not end with an N sound. A note, as being a subdivision of music. The nerves or ticklish parts of the body. దీపముయొక్క కళ the brightness of lamp. అతని ముఖ కళ his air, the effect of his features. పిచ్చికళ a look of madness. క్రూరకళ an angry look. నిద్రకళ drowsiness. కళాస్థానములు the nerves. 'కళలు చెమ్మగిలన్.' (T. ii. 82.) her heart melted: it touched her to the quick. ఈ గాడ్పుకళలనన్నిటిని పీల్చుచున్నది this burning wind exhausts the spirits దేహకళావ్యత్యయము a morbid affection: an injured constituion. దానికళ బహు బాగా ఉన్నది She has a very pretty air. పెద్దదయ్యేటప్పటికి కళవచ్చినది She is growing very pretty. కళ [Tel.] n. A swoon. మూర్ఛ. A twig చెమ్మ.

(p. 317) koḍidi koḍidi. [Tel.] n. A sort of tree. A subdivision of the farming caste.

(p. 525) tālūkā tālūkā. [H.] n. A Taluk or division of a zilla (జిల్లా) or district. Also applied to the principal town of a Taluq. A subdivision. adj. Belonging to, pertaining to, సంబంధించిన. తాలూకు tālūku. adj. Belonging to.

(p. 608) dēśamu dēṣamu. [Tel.] n. A country, land, territory; a district or subdivision of a country. రాజ్యము. A part, site, place, situation, seat, region. ప్రదేశము. దేశకాకి dēṣa-kāki. n. A homeless wanderer, a vagrant. దేశపాండియ, దేశపాండ్య or దేశముఖి dēṣa-pānḍiya. n. A recorder. The higher revenue officer, a superintendent. దేశభాష. n. A vernacular language, as distinguished from Sanskrit; a dialect. దేశభాషాగ్రంథము a book in a vernacular or modern language as distinguished from Sanskrit. దేశవాడి or దేశవాళి dēṣavāḍi. adj. Of or belonging to a country; produced in a country; native. దేశస్థుడు dēṣasthuḍu. n. An inhabitant of a country. దేశహాశ్శీలు dēṣa-hāṣṣīlu. n. Inland duty. దేశాంతరము dēṣ-āntaramu. n. A foreign country, a strange land. దేశాంతరమందు in another land, elsewhere. దేశాంతరమునకుపోవు to emigrate: to travel in foreign parts. దేశాంతరుడు dēṣāntaruḍu. n. An emigrant, a foreigner. దేశాంతరుడై పోయెను he emigrated from his country. దేశాచారము dēṣ-āchāramu. n.The custom of a country. దశాచారప్రకారము వ్రాపికొన్నపక్రము a bond written 'in the manner of the country:' దేశాటనము dēṣāṭanamu. n. Travelling. దేశాధిపతి dēṣ-ādhipati. n. A king: as 'lord of the land.' దేశాయి dēṣāyi. n. Desāyi, a title borne by a headman among the Balijas. A chief man among the Lingayat merchants, పెద్దసెట్టి. దేశికుడు dēṣikuḍu. n. A tutor, master, instructor, or teacher. గురువు, దెశీయము dēṣīyamu. n. A dialect, a local expression. An obsolete idiom. a provincialism. adj. Idiomatic, provincial. దేశ్యము dēṣyamu. adj. Belonging to the country. Native. n. The language of a country, a vernacular; a vernacular term. Desya words are opposed to foreign words.

(p. 788) peḍa peḍa. [Tel.] adj. Large. పెద్ద. Hinder, back, behind. వెనుకటి. Wrong, erroneous, audacious, విపరీతము. పెడయుక్తులు wicked devices. పెడతల the back of the head, తలవెనుకటిభాగము. పెడకోరికలు wrong wishes. పెడదారి a wrong way, తప్పుదారి. పెడచెయ్యి the back of the hand, మీజెయ్యి. సెడర్థము a wrong sense. పెడబొబ్బలు a dreadful yell. పెడకచ్చ the back tuck of the modesty piece. పెడరెక్కలు విరిచికట్టు to pinion. పెడక peḍaka. n. The back part or haft of a knife, కత్తియొక్క వెనుకటి భాగము. పెడకంటివారు peḍa-kanṭi-vāru.n. The name of a certain subdivision of Kāpu caste.' పంటమోటాటి పెడకంటి పానాటి.' H. iv. 171. పెడకట్టె or పెడసరకట్టె peda-katte. n. A stubborn person, మూర్ఖుడు, మూర్ఖురాలు. పెడకట్లు peḍa-katlu. n. Tying the hands behind the back, చేతులను వెనుకకు విరిచికట్టుట పెడకాలు peḍa-kālu. n. A leg folded backwards, వెనుకకు మడిచినకాలు పెడకేలు peḍa-kēlu. n. An arm bent backwards. పెడకేలుకట్టు peḍakēlu-kaṭṭu. v. a. To pinion, పెడరెక్కలు విరిచికట్టు. 'పెడకేలుగట్టిన ప్రియసుతు గాంచి.' SD. v. 419. పెడచెవి peḍa-chevi. n. The back part of the ear, చెవివెనుకటిభాగము. నామాటలు పెడచెవిని బెట్టినాడు he turned a deaf ear to my words. పెడనెల peḍa-nela. n. A clever or skilful man, తీర్పరి (obsolete.) పెడబాయు peḍa-bāyu. v. n. To be separated, ఎడబాయు. 'వల్లభులు ప్రాణవిభుంబెడబాయనేర్తురే.' Parij. iv. 60. పెడబాపు peḍa-bāpu. v. a. To separate, &c. ఎడబాపు. M. XII. v. 87. పెడమరలు, పెడమరు or పెడమర్లు peḍa-maralu. v. n. To turn back, వెనుకకు తిరుగు. పెడమర్లు peḍa-marlu. n. Turning back, fleeing. వెనుకకు తిరుగుట. పెడమరించు peḍa-marintsu. v. a. To cause to turn back, వెనుకకుత్రిప్పు. పెడమల్లె peḍa-malle. n. A kind of Jasmine tree. H. iv. 21. పెడమోము or పెడము peḍa-mōmu. n. The face turned away. పెడమోముపడు peḍa-mōmu-paḍu. v. n. To be turned away, as the face. పెడరేచు peḍa-rēṭsu. v. a. To goad, instigate, egg on, పురికొలుపు.

(p. 999) muṭhā muṭhā. [H.] n. A subdivision of a district.

(p. 1044) mōṭa mōṭa. [Tel.] n. A water pump, a water wheel for drawing water from wells to irrigate the fields. మోటతోలు to drive the bullocks that draw up water with a మోట. కపిలమోటబాన the large bucket in which the water is drawn up from a well.మోట [from Skt. మూఢ.] adj. Dull, stupid, simple. మూఢమైన, మొద్దు. మొటకత్తి mōṭa-katti. n. A hunting knife, a cutlass. ముచ్చుకత్తి. స్వా. iv. మోటపారు mōṭa-pāru. n. The slope at a well down which the cattle run while drawing water. మోటబరి mōṭa-bari. n. A pack bullock, బరువుమోయుఎద్దు. మోటాటిరెడ్లు or మోటపాటిరెడ్లు mōṭāṭi-reḍlu. n. plu. The name of a subdivision among the Kāpūs (a class of farmers.) రెడ్లలో భేదము.

(p. 1213) velanāḍu or వెల్నాడు vela-nāḍu. n. The name of a subdivision of the Telugu country in ancient times. The name of a particular subdivision of Brahmins. బ్రాహ్మణులలో నొకతెగవారు.

(p. 1235) vyāpāramu vyāpāramu. [Skt.] n. An affair, matter, business, occupation, profession, trade, commerce. పని, వ్యవహారము, వర్తకము, ఉద్యోగము. 'పాపపరులకు కోప వ్యాపారంబులేతోచు.' Vish. i. 21. దుర్వ్యాపారము misconduct, bad practice, crime. సద్వ్యాపారము good conduct, a good action. మనోవ్యాపారము an act of the mind. వ్యాపారముచేయు vyāpāramu-chēyu. v. n. To trade. వర్తకముచేయు. వ్యాపారి vyāpāri. n. One engaged in any business. A man belonging to a certain sect among Brahmins, బ్రాహ్మణులలో నొకశాఖవాడు, మాధ్వుడు. గోలకొండ వ్యాపారులు a subdivision of that sect.

(p. 1303) samuddāruḍu samud-dāruḍu. [H.] n. One who manages a Samut or subdivision of a Taluq. ఒక సముతుయొక్క అధికారి.

(p. 1317) sāṅgamu sāngamu. [Skt. స+అంగము.] adj. Having all the members or parts, comprising all the subdivisions, complete, perfect, full. సంపూర్ణమైన, సావయవమైన. సాంగముగా s-āngamu-gā. adv. Completely, at full length. సంపూర్ణముగా. సాంగము చేయు s-āngamu-chēyu. v. a. To complete, finish. సాంగోపాంగము s-āng-ōp-āngamu. (స+ఆంగ+ఉప+అంగ) adj. Complete from beginning to end, entire. సంపూర్ణము. సాంగోపాంగముగా s-āng-ōp-āngamu-gā. adv. Completely; with all the members and subdivisions, అంగప్రత్యంగములతో కూడా, సవిస్తారముగా.