(p. 20) akku akku. [Tel.] n. The breast or chest. రొమ్ము. అక్కునచేర్చి embracing. వాని అక్కులు చెక్కులు ఎండినవి (lit: his breast and cheeks are dried up.) he is emaciated. అక్కుపక్షి a starveling, a wretch, a fool. అక్కుగొర్రు a spear piercing the heart. 'అవనీశులకునెల్లనక్కుగొర్రగుచు.' BD. 4. 1858.

(p. 42) adanabadana adana-badana. [Tel.] adv. Safely, without being hurt. Economically. చెక్కుచెదరకుండా, పోణిమిగా. 'అంబునిధితీరమున కులాయంబమర్చికొని కలంగుచు టిట్టిభి గ్రుడ్లు పెట్టి పొదిగె నేమరిపాటు లేకదనబదనకలచబడకుండ నొండొంటి గలిపికొనుచు.' P. i. 616. 'అందనబదననేగూర్చి మాయప్పుదీర్చిపొమ్ము నీవన్న.' Sankara H. iv. 37.

(p. 235) kaḍalukonu or కడల్కొను kaḍalu-konu. [Tel.] v. n. To gleam, to flash, flicker, as light. 'చెక్కుల కర్ణకుండలకాతి కడలుకొనగ' B. VIII. 450. The brilliancy of the earrings flashed over her polished cheeks. To increase or spread or extend. వ్యాపించు, కడలొత్తు. To spread వ్యాపించు.

(p. 427) cekku chekku. [Tel.] v. a. To pare, to cut into slices. To engrave. (రత్నములను) పొదుగు. To make a pen. To set jewels. To tuck in, put in, insert, set. To dig slightly or scrape the surface. To cast up the earth, as a worm does. చెక్కుటద్దము chekku-ṭ-addamu. n. A mirror (అద్దము) set in a frame. (చెక్కినది.) చెక్కుడుపార chekkuḍu-pāra. n. A sort of spade for cutting turf. చెక్కొను chek-konu. v. n. (middle voice of చెక్కు.) To adjust, trim, set right. చెక్కించు chekkinṭsu. v. t. To thrust forward the breast, as a crowing cock does. చెక్కు n. The side, in general. The check. The rind or side of a fruit. Half a pack; being as much as is on each side of a bullock. వానికి చెక్కు చెమర్చినది he was quite exhausted. చెక్కులుపిక్కలు pranks, roguery. చెక్కుచెదరక unharmed, untouched, intact. అది చెక్కు చెదరకుండనున్నది it is in excellent order.

(p. 431) ceruvu cheruvu. [Tel.] n. A tank or artificial lake. తటాకము. v. a. To insert, stick in, to cut. చెక్కు. To pierce గ్రుచ్చు. A. v. 152. Kanak iv. 263. n. Cutting into slices చెక్కుట. చెరువు కాకి cheruvu-kāki. n. A cormorant.

(p. 489) ṭekku ṭekku. [Tel.] n. Grace, charm, elegance. Coquettishness, coquetry, wantonness. Insolence, airs, pride. Blandishment, amorous ways. Fondling, flaunting. గర్వచేష్ట. టెక్కులు fine airs, తళుకుచెక్కుల టెక్కు the charms of her polished cheeks. టెక్కున with a grace, gracefully. టెక్కులాడి ṭekku-l-āḍi. n. A coquette. టెక్కులుగలది. టెక్కులాడు ṭekku-l-āḍu. n. A beau. టెక్కులుగలవాడు. టెక్కువ Same as టెక్కు

(p. 558) toṭṭu or తొట్టుకొను toṭṭu. [Tel.] v. n. To spread వ్యాపించు. To happen, come on (as thirst,) to chance ఆవిర్భవించు, పుట్టు, సంభవించు. To flow ప్రవహించు, స్రవించు. 'పిట్టవునీవు వారినిధి బెద్దలకెల్లను బెద్ద వెల్లిగా దొట్టు నొకానొకప్పుడతి దూరముతుంగ తరంగసంఘముల్ బిట్టడుచున్' P. i. 546. టీ వెలల్లిగాదొట్టు. వెల్లువగా ప్రవహించును. To stop up from flowing ఎగదట్టు. 'క ధరిత్రీవిభుడువేయిచేతుల, నావాహినినీరు తొట్టునట్లుగబట్టెన్.' V. P. vi. 199. To be filled నిండుకొను. 'చెక్కులదొట్టిన కన్నీరు వోవ దుడుచుచు బలికెన్.' Swa. iii. 52. To move జరగు. 'పొట్టలుచీలినదొట్టువారు.' రా: యు, కాం. v. t. To touch, స్పృశించు. To adopt, అవలంబించు. To begin, మొదలుపెట్టు. 'అత్తూపుగముల దుత్తురముగా దొట్టిమట్టాడి అట్టహాసంబుచేసి.' R. v. 191. తుత్తురముగా దొట్టి = తుత్తురుముచేసి. తొట్టు totṭu. n. A field within the bed of a tank. చెరువు కట్టలోపలి పొలము. A side, direction, quarter. పార్శ్వము, వైపు, దిక్కు. 'పార్థివచనుమేతొట్టున బొరలకుమనవుడు.' G. V. 257. Profit, gain. ఫలము, లాభము. Connection, relationship సంబంధము, స్పృక్కు. A sudden sound తటాలనుధ్వని. Also, same as తెట్టువ. (q. v.) తొట్టున toṭṭuna. adv. Quickly, at once. దబ్బున. తొట్టువ Same as తెట్టువ.

(p. 747) pālu pālu. [Tel.] n. Milk. Milky juice or sap. చనుబాలు or చన్నుపాలు woman's milk, human milk. చెరుకుపాలు the juice of the sugar cane. టెంకాయపాలు the white juice expressed from the cocoanut kernel by pounding. (టెంకాయనీళ్లు is the water in the cocoanut.) మర్రిపాలు the milky juice of the banyan tree. పాలవంటివారు, పాల వంటి కులము men (or a tribe) like milk, i.e., candid, simple, pure, unspotted, blameless, honourable. పాలవంటి మనసు a pure mind, a simple heart. పాలుకారేముఖము a milk-distilling face, i.e., a face radiant with loveliness. పాల్గారుచెక్కుటద్దములు radiantly polished cheeks, beaming with beauty. పాలకడలి, పాల్కడలి, పాలకుప్ప, పాలమున్నీరు, పాలవాగు or పాలవెల్లి pāla-kaḍali n. The Ocean of milk. క్షీరాబ్ధి. పాలమున్నీటికూతురు Lakshmi. పాలమున్నీటి అల్లుడు Vishṇu. పాలకాయ pāla-kāya. n. A sort of biscuit, భక్ష్య విశేషము, పాలకుండ pāla-kunḍa. n. The milk pot, a certain fee claimed by various hangers on on every crop of grain. పాలవన్నె pāla-vanne. adj. Milky white, whitish, pale. పాటలవర్ణము. పాలవెల్లి pāla-velli. n. The sea of milk. పాలసముద్రము. The decorated booth or shrine erected in houses for the worship of an idol at certain feasts. పాలావు pāl-āvu. n. A milch cow. పాలుచాలాయిచ్చే ఆవు. పాలిండ్లు pāl-inḍlu. [from పాలు milk and ఇల్లు a home.] n. A woman's breasts. పాలేరు pāl-ēru. (పాలు+ఏరు.) n. The river or sea of milk. పాల కడలి. A river in South India, the Palar.

(p. 989) mīṭu mīṭu. [Tel.] v. a. To fillip, fling, toss. వీణెమీటు to touch the lute. గోటమీటు to flick away or fling from the nail. గుర్రమును మీటు to spur a horse. చెక్కుమీటు to touch or scratch (the cheek) with the nail. తేలుమీటినది the scorpion stung (him) 'నిజాంగుష్ఠంబునగొని పరియోజనములు పోవగమీటెన్.' R. v. 293. 'చెక్కుమీటిన వసకారుశిశువు.' Vish. ii. 62. 'తేలనుచు బిగియబట్టిన మేలెరుగునె మీటుగాక.' Vēma 1087. 'తోదోపులమీరిమేటిరవుతుల్ తురంగంబులమీటిపిల్వ.' T. v. 22. 'విడుమంచుసీత్కృతితో గోటజెక్కుమీటు.' N. vii. 158. మీటు. n. A touch, fillip, toss. Greatness, grandeur. ఉద్రేకము, పెంపు, గొప్ప. 'అలరితొలకరి తరి పేరియాటవాడు, మీటువాటిల్ల వలరాజుమెచ్చువడసి.' R. vi. 18.

(p. 1090) rōcissu or రోచి rōchissu. [Skt.] n. Light, brilliancy, splendour. కాంతి, వెలుగు. A ray of light, సూర్యకిరణము. రోచులుrōṭsulu. n. Splendour, glory. 'తాటంక రోచులు చెక్కుటద్దములతో జెలిమిసేయ.' B. iv. 86. రోచమానము rōchamānamu. adj. Splendid, shining, brilliant, ornamented, ప్రకాశమానమైన. A curl or swirl of hair round the neck of a horse, or on the lower part of it. అశ్వకంఠమందుండే సుడి. రోచిష్ణువు rōchishṇuvu. adj. Splendid, brilliant. ప్రకాశమానమైన. n. One who shines, ప్రకాశించువాడు.

(p. 1143) vasa vasa. [from Skt. విషము.] n. Sweet flag: Acorus calamus. (E. P.) వసపాలు the root of this, macerated in milk as pap and given to an infant. చెక్కులు మీటినవసగారుశిశువు a babe so young that if you touch his cheek it will exude pap. Serum; fat on the kidneys. A thin layer of fat found below the navel. కడుపులో బొడ్డుక్రిందనుండే ఉల్లిపొరవంటి కొవ్వు, వప. వసనాభి vasa-nābhi. n. Indian Aconite, Aconitum ferox.

(p. 1150) vāḍu [Tel.] v. n. To wither or fade. మ్లానమగు. 'ఆయాసభరమున నాననాబ్జమువాడ.' T. iii. 144. వాడించు or వాడుచు vāḍinṭsu. v. a. To cause to wither, వాడుజేయు. వాడబారు, వాడుపారు, వాడుదెంచు or వాడువడు vāḍa-bāru. v. n. To fade. మ్లానమగు, కందు. 'సీ లవలీదళములట్ల సవరైన చెక్కులు వాడ బారగముద్దులాడియాడి.' UR. iv. 287. వాడు or వాడుకొను vāḍu. v. a. To use, to make use of, ఉపయోగపరుచు, పనుపరుచుకొను వినియోగపరుచు. v. n. To be generally talked, or spoken of. వదంతిగా చెప్పుకొను. వారీమాటలను వాడుకొనినారా did they use these words? వాడుదల vāḍu-dala. n. Use, practice, వాడుక, అభ్యాసము. వాడుక or వాడిక vāḍuka. n. Practice, habit, custom. సాధారణప్రసిద్ధి, పనుపడడము, ఉపయోగము, అభ్యాసము, అలవాటు. Business, వ్యవహారము. వాడికకు తెచ్చు to use, make use of adj. Customary, usual, habitual. అలవాటుగానుండే. వాడుకగా or వాడికగా vāḍuka-gā. adv. Usually, commonly. అలవాటుగా. వాడుకపడు vāḍuka-paḍu. v. n. To be accustomed. పనుపడు, అలవాటుపడు. ఈ పనిలో వాడుక పడ్డవారు persons accustomed to this business. వాడికవారు or వాడుకవాండ్రు vāḍika-vāru. n. plu. Customers. వాడికగా వచ్చువారు.

(p. 1317) sāṅkavamu sān-kavamu. [Skt. from సంకువు.] n. Musk. ౛వ్వాది, సంకుమదము. A. ii. 26. తళుకుచెక్కులసాంకవతైలముంచి.' Ila. ii. 8.

(p. 1351) sela sela. [from Skt. శిలా.] n. A fountain head. అంబుజన్మదేశము, నదీమూలము. A hill stream or torrent. సెలయేరు. A twig, బరిక. A burrow, a hole, బొరియ, బొక్క. A line or streak, జీర. The mouth or orifice of an ulcer, వ్రణమునందు చీమువ్యాపించురంధ్రము. The point of an arrow, బాణపుములికి. [from Skt. శలమ్.] n. A porcupine's quill, ఏదుపందిముల్లు. [from Skt. శల్యం.] n. A sharp point of a dagger, &c. మునికోలలోనగువాని యినుపముల్లు. An arrow, బాణము. 'వ ఎరకలు విరుగనరికిన యెడల సెలలకునిడిన జలగలపొలుపున.' Parij. ii. 112. 'నెలనెప్పుకొని రొప్పు బులిసైనబీడించి పడువైతుజొచ్చి నీపాదమాన.' Swa. iv. 44. టీ నెలనెప్పుకొని, డొంకలోతావు చేసుకొని. సెలలుపారే పుండు. a fistula, a deep sore or ulcer. సెలకట్టె, సెలకట్టియ or సెలగోల sela-kaṭṭe. n. A dart, javelin, arrow. A bamboo rod or stake, a slender stick. A shepherd's crook. చెయ్యీటె, చిరుతకట్టె, సన్నకర్ర, శరము, మూరెడుకట్టె చబుకుకట్టినది. 'కట్టిన నీలిదిండ్లు సెలకట్టియవిండ్లునువిండ్ల గౌసెనల్.' Swa. iv. 43. 'క మొలదట్టి చెరగుచెక్కుచు, బలుదిట్టకిరాతుడొకడు పటువగుముష్టిన్, సెలకట్టెబట్టివేరొక. సెలకట్టెంగొట్టివైచె జెమరుంగాకిన్.' Swa. iv. 83. 'కనిచేతన్ సెలగోలవట్టికొనుచున్ కానిమ్ముకానిమ్మురా.' BX. 349. సెలపంది sela-pandi. n. A porcupine, ఏదుపంది, ముండ్లపంది. సెలపారు, సెలవడు, సెలవారు or సెలవేయు sela-pāru. v. n. To fester or run into sinuses; to break into holes as a bad sore or ulcer. పుంటిలలో బొక్కలుపడి మూలమూలకు పారు. సెలబారినపుండు or సెలపుండు a sinuous ulcer which breaks into holes. ఆ పుండు సెలలుపారుచున్నది the ulcer breaks into holes. 'చిరుగోటి పోటులసెలబారునందురు.' Ila. ii. 7. సెలయేరు sela-y-ēru. n. A waterfall, cascade, mountain torrent. నిర్ఘరము. ధార. సెలయూట sela-y-ūṭa. n. A mountain spring. కొండయూట.

(p. 1379) svēdamu svēdanu. [Skt.] n. Sweat, perspiration, warmth, heat. ఘర్మము, చెమట, సాత్వికభావభేదము. 'చెక్కుల పైస్వేదముగ్రమ్మ.' N. ix. 365. స్వేదజములు svēda-jamulu. n. Worms, insects, maggots, mosquitos, &c., which are supposed to be engendered by heat and damp. క్రిమిదంశాదులు, ఉక్క చెమ్మ చేత పుట్టే పురుగులు, దోమలు మొదలైనవి. స్వేదనాళము a sweet duct. స్వేదరంధ్రములు pores of the skin. స్వేదోదకము svēd-ōdakamu. n. Perspiration, చెమట.