(p. 20) akku akku. [Tel.] n. The breast or chest. రొమ్ము. అక్కునచేర్చి embracing. వాని అక్కులు చెక్కులు ఎండినవి (lit: his breast and cheeks are dried up.) he is emaciated. అక్కుపక్షి a starveling, a wretch, a fool. అక్కుగొర్రు a spear piercing the heart. 'అవనీశులకునెల్లనక్కుగొర్రగుచు.' BD. 4. 1858.

(p. 35) aḍavi aḍavi. [Tel. from Skt. అటవి.] n. A forest, wilderness. కాననము. adj. Wild, of the forest, or desert. వవసంబంధమైన. (All wild species of plants or animals are distinguished by prefixing అడవి to their names. e. g., అడవికంద, అడవికాకర, అడవికోడి, అడవిచెరుకు, అడవిపంది, అడవిమామిడి, అడవిమేక, &c.) అడవి అవిసె aḍavi-avise [Tel.] n. A tree, the Bauhinia parviflora. అడవి ఆముదపుచెట్టు aḍaviAmudapu-cheṭṭu. [Tel.] n. A shrub, the Jatropha curcas. కొండాముదపుచెట్టు. అడవి కుక్క aḍavi-kukka. [Tel.] n. The wild dog. అడవి కోడి aḍavi-kōḍi. [Tel.] n. The jungle fowl. అడవిచిక్కుడు aḍavi-chikkuḍu. [Tel.] n. A kind of beans which grow wild. Dolichos tetraspermus. అడవినెల్లికూరచెట్టు aḍavi-nellikūra-cheṭṭu. [Tel.] n. A shrub, croton repandum. అడవిటిర aḍāvi-bīra. [Tel.] n. A plant, a sort of Ghosha with white flowers. అడవిమల్లె aḍavi-malle. [Tel.] n. Jasminum auguzti-folium. అడవిమునగ aḍavi-munaga. [Tel.] n. A plant, Hedysarum sennoides. అడవి మొల్ల aḍavi-molla. [Tel.] n. A sort of jasmine (Jasminum auriculatum.) Globe amaranth.

(p. 239) kaduru kaduru. [Tel.] v. n. To extend, spread. విస్తరించు, కలుగు. v. a. To frighten. బెదిరించు. సిగ్గుగదిరెడు చూడ్కి eyes full of shame. 'మేననెల్లెడన్ గదిరినదివ్యగంధము.' P. iii. 36. In M. Dro. i. 326. కోపంబుగదుర, అనగా కోపమతిశయించగా In T. iii. 88. 'కదురు' అనగా కలుగుట. In Dassav. iv. 250. 'భేతాళముల్ కహకహమంచు గదురుకొనిన,' అనగా బెదిరించి.

(p. 679) nelli nelli. [Tel.] n. The tree called Emblic myrobalan. Phyllanthus emblica. ఉసిరిక, ఆమలకము, గద్దనెల్లిచెట్టు the large species. చిరునెల్లి the small species. Rox. iii. 671. నెల్లికాయ its fruit. నెల్లికాయగంధకము nelli-kāya-gandhakamu. n. Medicinal brimstone (Tariff.) నెల్లిపాషాణము See పాషాణము.

(p. 749) pāṣāṇamu pāshāṇamu. [Skt.] n. A stone. (In Telugu), Poison. నా జీవనములో పాషాణము వేయుదువా do you wish to throw a stone (or poison) into my food? శంకుపాషాణము or తెల్లపాషాణము white arsenic, Arsenicum album, (Watts.) There are four drugs known in the shops by these names: ఉల్లిపాషాణము corrosive sublimate, నెల్లిపాషాణము, దొడ్డిపాషాణము and గౌరీపాషాణము పాషాణత్వము pāshāṇatvamu. n. Stoneness, the being a stone, పాషాణదారణము pāshāṇa-dāraṇamu. n. A stone chisel, కాసె ఉలి. పాషాణభేది pāshāṇa-bhēdi. n. A stone cutter, a hewer of stone. 'అపుడు పాషాణభేదులకర్థమిచ్చి, ఠీవి నొక దేవశంబు గట్టించిరపుడు.' H. i. 208.

(p. 793) peḷapeḷa , ఫెళఫెళ, పెళ్లు or పెళుక్కు peḷa-peḷa. [Tel. anuk.] n. The noise produced in breaking a thing suddenly. ఆ కొమ్మ పెళుక్కుని విరిగినది the bough broke with a crash. adv. Aloud, crashingly, echoingly, roaringly, creakingly, resoundingly. 'ఫెళఫెళవీరణాల్ ఫెళిఫెళివాయించి.' H. ii. 98. 'కొమ్మ ఫెళఫెళవిరిగెను.' Pal. 173. పెళపెళమను peḷapeḷa-m-anu. v. n. To crash. To make a rustling sound. అతడు ఆ దేశములో పెళపెళ లాడిస్తున్నాడు he is making a great uproar in the country. 'పెళపెళనెల్లెడ నురుముగ.' Padya. L. iv. 77.

(p. 962) mallakuḍu mallakuḍu. [Tel.] n. An obstinate man, a forward man. కఠినుడు, గడుసరి. 'క తల్లికిదండ్రికిసుతులకు నెల్లవిధంబులనువలయు హితములు చెప్పన్, మల్లకుడు గాకకర్జము సల్లాపముగాకజూచి సౌజన్యమునన్.' భార. ఆను. iv.

(p. 1000) muḍi muḍi. [Tel.] n. A knot. గ్రంధి. A knot of hair, వెండ్రుకలముడి. A knot or joint in wood, చెట్టులోనగువానిబుడిపి. The hump of an ox, ఎద్దు మూపురము. A quarrel, కలహము. A form of a letter written like a knot as మామిడి the letter ్మ నాముడి the letter ్న. తాముడి the secondary form of the letter త. i.e., ్త. An union, joining, సంధి. Also, another form of ముడ్డి. (q. v.) వాడు దానిని ముడిపెట్టుకొన్నాడు he tied the nuptial knot to her, he married her. ముళ్లుకత్తిరించేవాడు a pick-pocket. ఆమె తలముడి వీడినది her hair fell loose, the knot being untied. ముడివిప్పు to untie or open a knot. ఆ దారములో ముళ్లుపడ్డవి that string has formed into knots. ముడివక్కలు unbroken (or whole) areca nuts, గుంటపోకచెక్కలు. బొమలుముడిపెట్టు to knit the eye-brows. ఒకవ్యాజ్యమును ముడివేసి విడిచిపెట్టినాడు he cast a bone of dispute between them. 'పడంతిమది ముడిసడలన్.' Bhadra Parin. iii. 297. దాని మనసనేగ్రంధి వీడునప్పటికి. ముడి muḍi. adj. Closed, వికసింపని. Entire, whole, unbroken, ఖండముకాని. ముడిపూలు unblown flowers. 'ముడిపూలపొట్లముల్.' Illa. ii. 163. ముడి౛ొన్నలు the great millet enclosed in its husk. ముడినువ్వులు sesamum seeds which are not cleaned. ముడిపోక an entire areca nut. ముడిబియ్యము rice that is not well cleaned, చేబియ్యము. ముడికట్టు muḍi-kaṭṭu. n. Certain fees on a crop for the benefit of the landlord. A truss of straw, a sheaf. v. a. To tie a knot. To tie a knot in a man's cloth to remind him that you call upon him to be a witness. అందుగురించి పెద్దలు ముడికట్టినారు our anscestors have laid down this rule or held this doctrine. ముడికాడు muḍi-kāḍu. n. One who ties a knot, one who unites, సంధానముచేయువాడు. ముడికాళ్లు muḍi-kāḷḷu. n. Knock-knees. ముడికాళ్లవాడు a man who is knock-kneed. ముట్టికాళ్లవాడు. ముడికాళ్లది a woman who is knock-kneed. ముడికొక్కు muḍi-kokku. n. A weevil. నంగనాచి. ముడికొను, ముడిగొను or ముడిపడు muḍi-konu. v. n. To be tied in a knot. ముడికొన్న or ముడిగొన్న muḍi-konna. adj. Tied, bound. బద్ధమైన. 'ముడిగొన్న సంసారమోహబంధములు వెడదన్ని సుజ్ఞాని వెడలినమాడ్కి.' DRK. 372. ముడికొలుపు muḍi-kolupu. v. a. To cause to be tied in a knot. ముడిగిబ్బ muḍi-gibba. n. An ox, a bull, ఆబోతు. ముడిపంచె or ముడిబట్ట muḍi-panche. n. A plain cotton cloth without any coloured border. నెల్లాగుడ్డ. ముడిపడు or ముడిపడు muḍi-paḍu. v. n. To be tied in a knot, ముడిగలదియగు. To be united, సంధించు. To be entangled, పెనగొను. To be confounded, puzzled. చీకాకుపడు. 'ముడిపడెననియెడదంజిడి, ముడిపడకుడు.' N. vii. 312. 'మొగమున చీకట్లుముడివడ.' HD. ii. 1380. To increase, excel, అతిశయించు. To happen, కలుగు. ముడిపెట్టు or ముడివేయు muḍi-peṭṭu. v. a. To tie a knot. ముడిబొమ్మ muḍi-bomma. n. A kind of fish, Mastacembelus aennalus. ముడియ muḍiya. n. A knot. A bundle of straw or young plants ready to set. కట్ట, మూట. A wager, పందెము. ముడియవిడుపు muḍiya-viḍupu. n. A pick-pocket. ముళ్లువిప్పు దొంగ. ముడివాటు muḍi-vāṭu. n. The act of being tied in a knot, &c., ముడిపడుట.

(p. 1013) mustīdu mustīdu. [H.] n. Readiness. సిద్ధము, ఆయితము. 'స్వారిదరలెడు వేడ్కతో సాదిజూచి తెమ్ముముస్తీదు ఘటియించితేజిననగ.' UH. iv. 22. adj. Prepared, ready, capable, worthy. ముస్తీదుగా mustīdu-gā. adv. In readiness, ready. సిద్ధముగా. 'ఎలదేటిగమిమేటి యెలగోలుమూకల, నెల్లముస్తీదుగా నెచ్చరించి.' T. 104. టీ ముస్తీదుగా, దిట్టముగా.

(p. 1014) mūkonu mū-konu. [Tel. మూకు or ముక్కు + కొను.] v. n. To smell, to scent. వాసన చూచు. To abscond, to hide oneself. దాగు. 'మలిదేవుమన్నన మట్టాయెగనుక, మూకొనినేటికి మూణ్నెల్లువెళ్లె, ఏడబోయిరో యెరుగనో యన్న.' Pal. 322.

(p. 1028) mēṭi or మేటరి mēṭi [Tel.] n. A chief, leader, head man, lord, శ్రేష్ఠుడు, అధిపుడు. adj. Chief, excellent, noble. శ్రేష్ఠమైన. మేటిదొర a noble man, lord. Bilh. ii. 50. మెరయుచునుండెడి మేటీరంబులు మేటీరంబులు, అనగా మేటి, గొప్పలైన, ఈరంబులు, పొదలు large bushes. 'తేటైనపన్నీట తీర్థంబులాడి, మేటికస్తూరిమేనెల్లబూసి.' Misc. iii. 322. మేటిగా = మెండుగా. మేటిల్లు mētillu. v. n. To excel. అతిశయించు.

(p. 1063) racca raṭsṭsa. [Tel.] n. A public way, a highway, రాజమార్గము. A portico, మండపము. A court of audience, a public place, a place of meeting. సభ, గోష్ఠి. Publication, betraying or divulging a secret. Plague, torment, trouble, quarrel. కలకలము, రట్టు తొందర, పోరాటము, కలహము. రచ్చచేయు or రచ్చపెట్టు to plague, tease, తొందరపెట్టు. ఇంటగెలిచిరచ్చగెలువవలెను establish your influence at home before trying to do so abroad; master a small difficulty and then a greater one. దానితో నీకేమిరచ్చ why do you quarrel with her? ఇంటికి పిలుచుకొనిపొమ్మని రచ్చపెట్టినాడు the child plagued me to carry him home. 'రచ్చలు క్రంతలు రాజమార్గంబులు.' B. X. § 53. 'మెచ్చు రయ్యింతిసొబగురచ్చలగూర్చున్నరసికులెల్ల.' Surabh. 51. A. iv. 148. రచ్చకుదీయు or రచ్చకీడ్చు raṭsṭsaku-dīyu. v. a. To challenge, defy. జగడానకుపిలుచు, వాదునకీడ్చు. రచ్చకొట్టము, రచ్చపట్టు or రచ్చమంటపము ratsṭsa-koṭṭamu. n. A place where the village authorities sit, a debating room. A court, a hall of audience. కొలువుకూటము, కచ్చేరి. 'నానావనీసమాయాత పథికులదురగనుపట్టు రచ్చకొట్టమునకరిగె.' S. iii. 158. రచ్చగొను raṭsṭsa-gonu. v. n. To assemble. గుంపుకూడు. To plague. బాధించు. 'వ అచ్చెరువుపడివియచ్చరులు వచ్చిరచ్చగొనిచూడ.' R. v. 195. 'నెమ్మనము ననిచ్చరచ్చగొనుమచ్చరము.' Satyabh. iv. 200. హృదయములో నెల్లప్పుడు బాధించుచున్నటువంటి ద్వేషము. రచ్చబండ, రచ్చబల్ల or రచ్చరాయి raṭsṭsa-banḍa. n. A stone bench in a street or meeting place. The village bench, where the elders hold council, నలువురుకూర్చుండేబల్ల. H. iv. 148. రచ్చమాను or రచ్చరాని raṭsṭsa-mānu. n. A great tree under which a council is held. రచ్చలబెట్టు raṭsṭsala-beṭṭu. v. a. To publish, divulge, expose. రట్టుచేయు. To plague, annoy, బాధపెట్టు.

(p. 1066) rava or రవ్వ rava. [Tel.] n. A small particle. అణువు. A bit, తునక. A diamond. వజ్రము. A kind of horse's pace, అశ్వగతి విశేషము గోదుమరవ soojee or roulong, i.e., coarse wheat flour. రవలు small shot, తుపాకిలో వేసికాల్చే సన్నగుండ్లు. adj. Thin, fine, సన్నము. రవనెల్లా rava-sellā. n. A fine woven vest of transparent muslin. సన్నసెల్లా, ఉల్లిపొరవంటిగుడ్డ. రవంత or రవ్వంత rav-anta. n. A little, just a trifle. కొంచెము, స్వల్పము. adj. or adv. Tiny, a little, somewhat, rather. రవంతకష్టము it is a little difficult. రవగాలు or రవాలు rava-gālu. n. The name of a certain pace in horsemanship. అశ్వగమనభేదము. 'సీ రవగాలునకు సాటిరాకగాడ్పుపటాణి పొదలు పిగ్గునబోయి పొదలుసొచ్చె.' URK. i. 78. రవన్ని or రవ్వన్ని rav-anni. adj. A few, కొన్ని. రవపాళము rava-pāḷamu. adj. Very thin, as cloth, మిక్కిలి సన్నపాటి. రవమంచము Same as సకినలమంచము. (q. v.)

(p. 1096) laggu laggu. [Tel.] n. Welfare, prosperity, happiness. శుభము. మేలు. లగ్గులు laggulu. n. Obsequies, ఉత్తరక్రియలు. దినవారాలు. 'అనంతరంబ దక్షిణభుజాస్పందనం బుపలక్షించి మీదలగ్గుగుననుచు.' M. III. iv. 110. 'దుర్యోధనాదులకు నంతకంటె విభవంబెసగన్ ధృతరాష్ట్రు డౌర్థ్వదైహికవిధు లొనరించునట్లుగా నొనర్చి తానెరింగినవారికెల్లలగ్గులు సేయుటకుందగు బంధులు లేరని వసుంధరావల్లభులనెల్లనుద్దేశించియంచితదానంబులతో ధౌమ్యునింబనిచె.' M. XII. i. 438.

(p. 1145) vahi vahi. [from Skt. వహ్ to carry.] n. A book. పుస్తకము. An account book. లెక్క. పుస్తకము. A head in accounts Manner, mode, fashion, రీతి. Celebrity, reputation. ఘనత, పేరు. 'ఈ వహిదినదినమర్చన గావింపగ.' Bhanumad. iv. 29. 'మహిమీదనెల్లధర్మద్రావిడాఖ్యవహికెక్క గాధర్మవాణిజ్యసరణి.' L. i. 66. వహిలెక్క an account, kept in a book. n. One who bears. వహించువాడు.