(p. 86) alaṅgamu alangamu. [H.] n. The wall of a fortified place, a rampart, a bulwark. వస్త్రము, కోటగోడ పై భాగము. 'కోటలమీద జుట్టు జని గొప్ప యలంగ పుటిండ్లు చూడియవ్వీటికి నెల్ల.' D. R. vi. 244. 'బంగారపు కోటలతుదంగలుగు మానికపు శృంగములకెక్కుచు నలంగములపైకి చంగుననుదాటుచు.' N. vii. 167.

(p. 314) koṇḍa konḍa. [Tel.] A hill, hillock, mountain, rock. మల. కొండకాకి a hill crow. కొండకాటిగాడు konḍa-kāti-gāḍu. n. The Indian Tree-pie, Dendrocitta rufa.(F.B.I.) కొండకాలువ koṇḍa-kāluva. n. A mountain stream, or cascade. సెలయేరు, ఝరము. కొండగురుతు a common characteristic సామాన్యలక్షణము. కొండగొర్రె koṇḍa-gorre. n. A wild sheep, or hill sheep. The four-horned Antelope, Tetracerus quadricornis. కొండగోగు koṇḍagōgu. A plant, Hibiscus populncoides. కొండగోరింక koṇḍa-gōrinka. n. The southern Grackle, Enlabes religiosa. కొండచిలువ koṇḍa-chiluva. n. The rock snake. అజగరము, కొండపాము. A sluggard. కొండచీమ koṇḍa-chīma .n. The hill ant, or tree ant. కొండచూలి konḍa-ṭsūli. n. A name of Parvati; lit. Daughter of a Mountain. కొండత్రిమ్మరి konḍa-trimmari. n. (Lit. a hill-rover.) A monkey. కోతి. కొండనాలుక konḍa-nāluka. n. The uvula. చిరునాలుక. కొండపసుల konḍa-pasula-pōligāḍu. The White-bellied Drongo, Dicrurus cerulescens. కొండపిండి konḍa-pinḍi. n. A kind of tree. కొండపిచ్చిక. konḍa-pichchika. n. A hill sparrow. కొండపోడు konḍa-pōḍu. n. A corn-held on high ground. కొండబూరుగు a species of the silk cotton tree. కొండముచ్చు konḍa-muṭsṭsu. n. The lion-tailed monkey. Macacus silenus. నల్లనిమూతిగలకోతి. కొండయెంతవ konḍa-yentava. n. The ruddy Mungoose. Herpestes smithi. కొండయేనుగు konḍa-ēnugu. n. The Indian Elephant. Elephas maximus. కొండలొట్ట కన్నుజిట్ట konḍa-loṭṭa-kannu-jiṭṭa. n. The Jungle Wren-warbler. (Jerd.) Prinia Sylvatica. (F.B.I.) కొండరులు konḍa-rulu. [Tel.] n. Hill people, highlanders. 'కొండరుల్ చురు కొకయింతలేక మనుచున్.' G. xi. 20. కొండరేడు konḍa-rēḍu. n. The lord of hills. Himavat. కొండలాటి konḍalāṭi-pakshi. n. The bird called Sultan Bulbul. కొల్లాటిపక్షి. కొండవంగపండు konḍa-vanga-panḍu. n. The Indian Black headed Oriole. Oriolus melanocephalus. (F.B.I.) కొండవలిగాలి konḍa-vāli-gāli. n. A sharp cold wind. కొండవీటి చేంతాడు an immensely long rope, as long as a well-rope in Kondavidu near Guntur. కొండశిల n konḍa-ṣila. A rock snake, or boa.

(p. 385) gēri gēri. [Tel.] n. A street, a passage. వీధి. 'ఎందు నిటువంటిలంజెర్క మెవరు జూడ, మందు రవ్వీటిగేరిలో నసురుభటులు.' Satyabhāma. ii. 39. 'తానున్నగేరికంతిటికిగణాచారి.' Suca. iii. 15.

(p. 883) biṭāramu biṭāramu. [Tel.] n. A coquettish prank, విలాసచేష్ట. బిటారి biṭāri. n. A coquette. బిటికి or బిటుకులాడి biṭiki. n. A gad-about. 'భిత్తికచెంతకంకటికి నరుగు బిటికి నీక్షించియెప్పటిపెద్దసెట్టి.' A. ii. 203. 'బిటుకులాడివాని పెండ్లాముగరుబమ్ము వీటిమేటి మేటివీధులందు, కోడెకాండ్రదిక్కు చూడదు మోమెత్తి యూరిబైటనలుగురున్నచోట.' Samagamam. iii. 31. చిటికితనము biṭikitanamu. n. Incontinence.

(p. 965) masūri or మసూరిక masūri. [Skt.] n. Small pox. మశూచికారోగము. జ్వరము దురద గాత్రభంగము అరుచి భ్రమ వాపు తేజోహీనము నేత్రరోగము ఇవిగలిగి మినుములు పెసలు వీటియాకారముగల కురుపులు కలుగుట. శార్ఙ్గధర. P. 80.

(p. 1152) vānu vānu. [Tel.] v. a. To make, as pots, (కుండలు) చేయు. 'అజాండభాండములౌ వానను.' A. i. 3. 'వేడుక బ్రహ్మాండవివిధభాండముల గూడవాసెడునాదికుమ్మరి యితుడు.' BD. iv. 120. వానించు vāninṭsu. v. a. To get (pots) made; to have (bricks) prepared. (కుండలు) చేయించు, (ఇటికలు) కోయించు, ఇటికలువానించి ఆ దేవాలయము కట్టించినాడు he got bricks made and had the temple built. వానె vāne. The name of a low caste among the Banians. A. iv. 36. వానెత vāne-ta. n. A woman of that caste. 'అన్వీటిమేటియగసాలె, సాలె, పటసాలె, వానె, వైజాతి.' A. iv. 56. వానీడు vān-īḍu. (వానె+ఈడు.) n. A man of the Banain caste, వానె కులమువాడు. An epithet of Kubēra. కుబేరుడు.

(p. 1169) viṭatāṭamu , విటతటము, విటతాటనము or విటతాటము viṭa-tāṭamu. [Tel.] n. Confusion, disorder. తారుమారు. adj. Confused, disorderly, తారుమారు viṭa-tāṭamu-gā. adj. Topsy-turvy. తారుమారుగా, ఈవలిదావలనావలిదీవలనుండునట్లు. 'వెసజైనప్రతిమలవిటతాటమాడి, వసతులన్నియువ్రచ్చివైపించెగాదె.' BD. vi. 202. 'కోటబన్నినఘోరదానవకోటి జుల్కనదోలియ, క్కోటనల్గడలన్ మహోగ్రతగూలదోచిసమ్మున్నమ, త్కూటతోరణ 3యంత్రకేకతనగోపురాట్టకసంహతుల్, వీటతాటముజేసిరక్కపివీరులొక్కమాత్రలోన్,' M. III. vii. 82.

(p. 1199) vīṭataṭamu, vīṭatāṭamu or విటతాటము vīṭa-taṭamu. [Tel.] adv. Piecemeal. ఛిన్నాభిన్నము. 'సూతులదెగటార్చి కేతనంబుల వీటతాటముల్ చేసిరథ్యములు గూల్చి.' M. VIII. i. 148.

(p. 1199) vīṭi or వీటిక vīṭi. [Skt.] n. The betel leaf and nut. తాంబూలము. వీటీకరండము a paun-daun, or tray.

(p. 1199) vīṭi or వీని vīṭi. [Tel.] The plural inflec. of ఇవి these.

(p. 1199) vīṭi vīṭi. [Tel.] n. Plunder, booty, కొల్ల, దోపుడు. వీటిబోవు vīṭi-bōvu. v. n. To become blameworthy. దూషితమగు, నిందితమగు. To be lost, నష్టమగు. To become useless, vain or unprofitable, వ్యర్థమగు. వీటిబుచ్చు vīṭu-buṭsṭsu. v. a. To lose, ruin, abandon, baffle, disappoint. కోలువుచ్చు, పోగొట్టు, విడిచిపెట్టు, వ్యర్థముచేయు. 'పొరుగిండ్లకు బోనిచ్చుట, నోరుతోనగజూచుచుంట నొగిపుట్టింటన్ జరికాలముండనిచ్చుట బురుషుడు తనసతినివీటిబుచ్చుట సుమతీ.' Sumati. 25. 'కుత్సితమేమి కూడుసమకూడినరాజ్యము వీటిబుచ్చగా వచ్చిన లాభమేమి.' P. iii. 139. వీటివాండ్రు vīṭi-vānḍru. n. Acrobats, rope-dancers దొమ్మరవాండ్రలో భేదము. వీటిది a female rope-dancer, దొమ్మరిది. 'వీటిదానిపొందు విడువజాలక తుల్వవచ్చుదాక మోనుచాపగుడిసె, భాగవతులపట్టుపట్టంగనోపడు.' Vema. 1693.

(p. 1199) vīḍiyamu, vīḍemu, vīḍyamu, viḍiyamu. viḍemu or విడ్యము vīḍiyamu. [from వీటిక.] n. Betel leaf with areca nut, &c. తాంబూలము. 'వారికధ్వగులులా చియిడువీడియములపేర.' A. ii. 69.

(p. 1200) vīḍu vīḍu. [Tel.] n. A city, పట్టణము. A remuneration, a complimentary, present. పారితోషికము, కట్నము. An army, దండు. A military camp, శిబిరము. A crowd of travellers, పథికుల సమూహము. A camp or troop of rope-dancers. దొమ్మరవాండ్రతండా, 'యదువిదర్భాన్వవాయ విధేయబంధువర్యులువీడు చదివించిరుచితవృత్తి.' Chandra Bhanu Charitra. v. 152. 'ఉపకారికినుపకారము విపరీతముకాదు సుమ్మువీడుకువీడే, యుపకారికి నుపకారము నెపమెన్నకచేయువాడు.' Sumati. 19. 'చారుడొకడరుదెంచి జోహారుచేసి, నేటిప్రొద్దున దొమ్మరవీటితోడకాశికాపురికరుగంగగాంచినాడ.' Chenna Basa. Pur. ii. 349. వీడుపట్టు or వీడిపట్టు vīḍu-paṭṭu. n. A camp, శిబిరము, దండుదిగినచోటు. An abode, వాసస్థానము. A temporary abode, విడిది. 'పనివారినందరింబరగ నుచితంపు పలుకులనొడబడ బరచివీడ్కోల్పి, వీడుపట్టుకుపోయి విశ్రాంతుడగుచు.' Pal. 45. 'అమ్మహీవరునాదరంబు వడసి వీడుపట్టునకరిగిన.' M. XII. ii. 374.

(p. 1324) sāmu sāmu. [Tel. short for సగము.] n. A half. అర్థము. 'సాముసోము నోము గోముమోము.' Ila. iii. 170. టీ సాముసోము, సగము చంద్రుని. [from Skt. శ్రమము.] n. Bodily exercise, వ్యాయామము. Fencing of feats of strength, గారిడి. నేలవిడిచి సాముచేయగూడదు if you lose your footing you will lose your power. సాముచేయు to practise gymnastics or feats of strength. సామరి sām-ari. n. A gymnast or fencer. సాము నేర్చినవాడు. సాముకంటిచుక్క sāmu-kanṭi-ṭsukka. n. The name of a constellation called పుబ్బా or పూర్వఫల్గునీనక్షత్రము. 'ఆ చదువుసాముగలిగి క్షత్రియుల్ సంపూర్ణ, విద్యులనగవీటవినుతికెక్కి, సాధులలనుబరిచ్యుతాధులజేయంగ, జాలకుండుదురెప్రశంససేయ.' కవి. i.