(p. 125) ālīḍhamu ā-līḍhamu. [Skt.] adj. Stretching, striding. (See ప్రత్యాలీఢము) n. The archer's attitude in drawing the bow when he puts the right foot forward.

(p. 299) kuluku kuluku. [Tel.] v. n. To move gracefully. To put on pretty airs, or attitudinize. To play tricks. To bloom. To be melodious. శృంగారముగా కుదులు. పారావతంబకులికెడి పలుకులు the melodious notes of the dove. కులుకుపువ్వులు beautiful flowers. ఏమికులుకుతుంది how pretty she is! కరుణారసము కులుకుకన్నులు eyes beaming with kindness, or bright with affection. కులికిన pert, saucy. కులుకు v. a. To move, or shake. To rub over. ఫుయు. To pour or sprinkle పోయు, వేయు. n. Grace, elegance, charm, loveliness. Harmony in music, శృంగారచేష్ట, శృంగారపుకుదిలిక, ఒయ్యారము, విలాసము, కులుకులాడి a belle, a pretty woman ఒయ్యారకత్తె. కులుకు adj. Fine, pretty, graceful, Harmonious, melodious. సొగసైన.

(p. 359) garuḍuḍu , గరుడి, గరుత్మంతుడు, గరుటామంతుడు or గరుటాలమంతుడు garuḍuḍu. [Skt.] n. The eagle or sovereign of the feathered race. The Brahminy or Maroon-backed kite, Haliastur indus. (F.B.I.) గరుత్మంతుడు. గరుడిరవుతు garuḍi-ravutu. n. Vishnu. గరుడముక్కువాడు a man with a Roman nose. గరుడధ్వజుడు garuḍa-dhvajuḍu. n. An epithet of Vishnu, whose emblem is the kite. గరుడపచ్చ garuḍa-paṭsṭsa. n. An inferior emerald. మరకతము. గరుడపార్వ garuḍa-pārva. n. An eagle-glance. A keen, fearless look, like that of an eagle. గరుడవాస్తు garuḍa-vāstu. n. A certain plan on which some Hindu houses are built. గరుడసరులు garuḍa-sarulu. n. A fine sort of rice. గరుడస్తంభము or గరుడకంబము garuḍa-stambhamu. n. A post erected before a temple, with bells at the top. గరుడాగ్రజుడు garuḍ-āgrajuḍu. n. An epithet of Anura, as being the elder brother of గరుడుడు. గరుడాచలము garuḍā-chalamu. n. The name of a hill in the Cuddapa District: and the subject of a favourite poem. గరుడాశ్వారు garuḍāḷvāru. n. A name for an eagle. A brahminy kite. గరుడాసనము garuḍ-āsanamu. n. Kneeling on one knee: this being the attitude of the griphon Garuda.

(p. 386) goṇḍili or గొండ్లి gonḍili. [Tel.] n. Acting, dancing, gambols, sport. నర్తవము. An actress. నర్తకి. A toss, a fling. గొండ్లిపరచు to toss or fling an attitude in dancing, the actress bending back till she rests on her hands. క్రీడింపచేయు. 'సీ జలదేవతాహస్త చామరానిలములు, కుటులాలకములకు గొండ్లి గరప.' కాశీ. V. 66. గొండ్లి సలుపు gonḍli-salupu. v. n. To sport, to dance on all fours bending backwards, to indulge in indecent gambols.

(p. 455) causīti or చవుసీతి ṭsau-sīti. n. Eighty four, చౌసీతిబంధములు the '84 attitudes '. all possible ways.

(p. 570) tribhaṅgi tri-bhangi. adj. 'Three ways' twisted. The name of a certain graceful attitude in which some statues stand: such as the వేణుగోపాల or Piping Apollo; or that given to the ద్వారపాలకులు or door keepers carved on each side of a temple gate. The word frequently occurs in books on sculpture (Silpi) and in some poems, but is no where precisely defined. త్రిభంగిన్, three fold: in three ways. మూడువిధములవునట్టుగాను Swa. iii. 76. త్రిభాగము tri-bhāgamu. adj. Divided into three parts or shares. త్రిభువనము or త్రిలోకము tri-bhuvanamu. n. The three worlds: heaven, earth, and hell, i.e., the universe. త్రిమూర్తి tri-mūrti. n. The Hindu Triad, consisting of Bramha, Vishnu, and Siva. త్రియామ tri-yāma. n. Night. M. VII. v. 317. త్రిరాత్రము tri-rātramu. n. Three nights, మూడురాత్రులు. త్రిలింగము tri-lingamu. adj. 'Three gendered.' -a phrase for Sanskrit nouns of the common gender. 'Three formed.' 'త్రిమూర్తుల త్రిలింగవ్యక్తులన్.' B. vii. 333. Also a fictitous or fanciful name (యౌగికపదము) used for the Telugu language. It is peculiar to Appa Cavi, and a few other modern writers, but is not mentioned in any ancient or classical poet: nor in any Sanskrit Dictionary, in lists of the 'fifty six countries.' See W. Vish. Pur. p. 193. In some modern lists Troilinga is named, but without any authority. త్రివర్గము a collection of three (things) as Duty (ధర్మము,) Wealth (అర్థము,) and Desire (కామము) or the Gunas called సత్వరజస్తమములు, or the states called Increase (వృద్ధి), Decrease (క్షయము), and Stationariness (స్థానము.) త్రివళి tri-vali. n. A threefold corrugation on the stomach considered a beauty in women. 'లితకృశోదరంబు తరశత్రివళీయుత రోమరాజియున్.' M. I. iv. 49. త్రివిక్రముడు tri-vikramuḍu. n. He who subjugated the three worlds in three strides, i.e., Vishnu. త్రివిష్టవము tri-vishtapamu. n. Heaven. స్వర్గము. త్రివేణి tri-vēṇi. n. Lit: The Triple braided, an epithet of the Ganges which according to mythology, springs in three streams from the head of Siva. త్రివేణుక or త్రివేణువు tri-vēṇuka. n. The bands of a carriage pole. నొగకట్లు. T. v. 16. M. VII. i. 302. త్రిశంకువు tri-ṣankuvu. n. Name of the father of the hero Harischandra. త్రిశంకుస్వర్గము the Aerial regions, the place of happiness created for త్రిశంకు who could not be admitted into heaven on account of his low origin. త్రిశూలము tri-ṣālamu. n. The three pronged weapon of Vishnu. త్రిషవణము tri-sharvaṇamu. n. The three ablutions, to be performed at morn, noon and night. M. XII. iv. 102. త్రిషవణస్నాయి he who bathes thrice a day. త్రిసప్త tri-sapta. adj. Thrice seven. BRY. iii. 19. త్తిసంధ్యము tri-sandhyamu. n. The meeting times of forenoon, the noon and the afternoon. పూర్వాహ్న మధ్యాహ్న అపరాహ్న సంధ్యలు.

(p. 572) traibhaṅgikamu trai-bhangikamu. [Skt. from త్రిభంగి.] n. Lit: 'Three ways.' This is the name of a certain attitude. See త్రిబంగి. 'సీ కచభారకుచభార కటిభారములచేత కాయంబు త్రైభంగికముగ నిలిచి.' Nirankusa. i. 24.

(p. 676) nemali , నెమిలి, నెమ్మి or నెమ్మిలి nemali. [Tel.] n. A peacock. నెమలి అడుగు a certain plant, పూతికరజము అనే చెట్టు. H. iv. 18. నెమలికన్నులు the eyes in a peacock's train. నెమలిచెట్టు nemali-cheṭṭu. n. A tree called త్రిపాది. నెమలి౛ుట్టుఆకు nemali-ḍzuṭṭu-āku. n. A certain medicinal plant. నెమలిమొగ్గ nemali-mogga. n. (lit: The peacock's spreading its tail:) An attitude assumed by dancing girls, walking on the hands with the feet in the air. నెమలివడ్లు nemali-vaḍlu. n. A kind of rice. శాలిధాన్య విశేషము.

(p. 744) pāruva pāruva. [Tel.] n. Sight, a glance. A trace, ౛ాడ. అతనికి పారువమట్టు he has not good eyes. అతనికి గరుడపారువ lit. he has an eagle's glance; (used to mean) he has habitually a side glance. గరుడపారువ a spell to remove the venom of a snake. 'విషదష్టమైనందువల్ల చనిపోయినాడని తెలిసి గరుడపారువమొదలైన అనేక మణిమంత్రౌషధములచే చూచి.' Local Records. iii. 205. ఇది పారువగుణము this is a disease brought on by magic. 'పారువపెట్టెనేమొ' ఉ. రా. vi. A certain attitude in dancing, ఆటలో నొకరీతి. 'పాదపారువ, హస్తపారువ, దేహపారువ, నయనపారువ, భృంగిపటలము, ఝంపుటెక్కు, కరలాఘవంబులాజయౌరీతులు నేర్చి.' H. i. 247.

(p. 812) pori pori. [Tel.] n. Same as పొలి. (q. v.) adj. Strong, great. అత్యంతము. adv. Exceedingly, very much. మిక్కిలి, అత్యంతము. Firmly, దృఢముగా. Duly, regularly, క్రమముగా. Often, మాటిమాటికి, తరుచుగా. Again, మళ్లీ. 'శ్రీనివాసమును క్షేత్రంబుగల పూర్ణమూర్తి బొరి పూజింతును.' H. iv. 297. పొరిగొను pori-gonu. v. a. To kill, slay, చంపు. To ruin, destroy, నాశముచేయు. To conquer, జయించు. 'బలవిక్రమఘనులగు దొర, లీల్గినమనసేన మేడినీశ్వరవిను కన్నులు సెడినట్లున్నది యిక్కొలదిం బొరిగొనుట నరునకు సుకరమగున్.' M. IX. i. 60. పొరిచూపు pori-ṭsūpu. n. A fierce look, భయంకరమైనచూపు. An envious look an inimical attitude, భేదదృష్టి. పొరి చూపుమాటలు pori-ṭsūpu-māṭalu. n. plu. Taunting words. పొరిపొరి pori-pori. adv. (anuk.) More and more, much more. Repeatedly, again and again, over and over. మిక్కిలి, మరీమరీ, మాటిమాటికి.' రమణి పొరిపొరి కన్నీరు క్రమ్మజుట్టి, మెలగి కాకులగ్రద్దల దలగ నడిచుచున్నయిది.' M. XI. ii. 67. పొరిపోవు, పొరివోవు or పొరిమాలు pori-pōvu. v. n. To die. చచ్చు. To be confused, to be agitated, కలుగు. పొరిపుచ్చు or పొరివుచ్చు pori-puṭsṭsu. v. a. To kill, చంపు. To confuse, కలుచు. 'అన్యాయపథమునందు నర్తించువారి నెవ్వరి నాహనంబున బొరిపుచ్చినను నది పుణ్యకృతియ.' M. XII. ii. 168. పొరిమారుచు, పొరిమార్చు, పొరిమాలుచు or పొరిమాల్చు pori-māruṭsu. v. a. To kill.

(p. 860) bandhamu bandhamu. [Skt. Cf. Eng. 'Blind.'] n. A binding, tie, or fetter. కట్టు. A position or attitude. Confinement, imprisonment. చెర. A pledge, కుదువ. A kind of poetical composition, కావ్యరచనావిశేషము. A knot, ముడి. బంధకవనము or బంధకవిత్వము bandha-kavanamu. n. A poem composed in a fantastic form; either in the shape of a sword (ఖడ్గబంధము), or, a serpent (నాగబంధము,) &c. చాసీతిబంధములు 84 ways, i.e., sorts of attitudes. సంసారబంధములు the ties of family. బంధకము bandha-kamu. n. Binding, tie, confinement, చెరసాల. బంధకి bandhaki. n. An unchaste wife. రంకుటాలు. బంధకీపతి a cuckold. బంధనము bandhanamu. n. Binding, tying, a knot, కట్టు. Imprisoning, confining, చెర. దిగ్బంధనము the tying up or imposing restriction upon the quarters of the world, so as to prevent the intrusion of evil spirits, &c. బంధనాలయము bandhan-ālayamu. n. A prison house, చెరసాల. బంధస్తంభము a post to which an elephant is tied. బంధించు bandhinṭsu. v. a. To tie, bind, tighten. కట్టు, బంధనము చేయు. v. n. To be bound or stopped, as urine, &c. మలము బంథించినది there was a stoppage of the fœces.

(p. 934) maṇḍi or మండీ manḍi. [Tel.] n. Kneeling down with one leg, an attitude in archery, ఒక కాలితో నేలమీద మోకరించుట, ఆలీఢపాదము. [H.] n. A wholesale shop, భారీ సరుకులు అమ్మేచోటు. మండీలు manḍīlu. n. A sort of sweet cakes. మండిగండ్రలు manḍi-ganḍralu. n. A sort of grain. 'మండిగండ్రలు, నాగమల్లెలు, తీగమల్లెలు.' H. iv. 155.

(p. 1005) mudra mudra. [Skt.] n. A seal: a seal ring, or signet. The stamp, print, or impression of a seal. A distinguishing mark impressed or burned upon a man or beast. Coinage. మునుపటిముద్ర రూపాయి a rupee of the old coinage. Gesticulation, attitude. మౌనముద్ర the seal of silence, i.e., silence. నిద్రాముద్ర the seal of sleep, i.e., sound sleep. జ్ఞానముద్ర a particular position of the fingers used in religious ceremonies. ముద్రలు marks impressed upon sand or clay placed on heaps of grain, the permanent marks made on the shoulders representing the insignia of Vishnu which are the shell and the wheel, &c. వాడు ముద్రాధారణము చేసికొనినాడు he received the seals, i.e., his shoulders were sealed with the shell and wheel of Vishṇu. మధ్యులు గోపిముద్రలు వేసికొందురు they wear patches of brown clay. వానికి శునకముద్ర వేసినారు they stamped him with the figure of a dog. ముద్రకర్త mudra-karta. n. An apparitor, the lowest local officer attached to a Guru or priest, ఆయా స్థలములలో గురువుయొక్క తాబేదారుగానుండేవాడు. ముద్రకోల mudra-kōla. n. A stamp to mark or seal with. The insignia of Vishnu, being the shell and wheel made in copper. ముద్రవేయు సాధనము, ముద్రధారణముచేయు సుదర్శన పాంచజన్యములు. ముద్రగడ mudra-gaḍa. n. A sceptre, a royal staff. 'తన ముద్రగడవేరుతలగ బట్టించి.' Pal. 450. A wooden stamp. ముద్రగరిటె mudra-gariṭe. n. A ladle shaped mace or large spoon borne in state before a person in authority, దేశాయీలు మొదలైనవారిముందర బిరుదుగా తీసికొనిపోవు గంటలుగల యిత్తడిగరిటె. ముద్రణము mudraṇamu. n. Setting one's seal to. ముద్రించుట. Dooming, giving a decision, సిద్ధాంతప్రతిపాదనము. 'కనకాద్రిముద్రణగ్రంథకర్త.' A. ii. 45. టీ మేరుపునందును తన ముద్ర చెల్లించువాడు. ముద్ర తీసివేయు mudra-tīsi-vēyu. v. a. To unseal. ముద్రాధారణము mudrā-dhāra-ṇamu. n. Sealing , i.e., the act of impressing the shell and wheel of Vishnu on either shoulder. చక్రంకనము చేసికొనుట. ముద్రపలక mudra-palaka. n. A wooden stamp for sealing a heap of corn. ధాన్యరాశిమీద ముద్ర వేసేపలక. ముద్రమనిషి mudra-manishi. n. A sealer, i.e., a bailiff who seals heaps of corn. అంబారములకు ముద్ర వేయు బంట్రౌతు. ముద్రవేయు mudra-vēyu. v. a. To seal. ఈబోగమువాండ్లు ఆగుడికి ముద్రవేయబడినారు these dancing girls are dedicated to that temple. ముద్రాంకితము mudr-ānkitamu. adj. Sealed, marked with a seal. ముద్రవేయబడిన. ముద్రాంకితుడు mudr-āankituḍu. adj. One who is impressed with shoulder. సమాశ్రయణము. చేసికొన్నవాడు. ముద్రాక్షరశాల mudr-āksharu-ṣāla. n. A press or printing office. అచ్చుయిల్లు, అచ్చుకూటము. ముద్రించు mudrinṭsu. v. a. To seal. ముద్రవేయు, అచ్చువేయు. 'మృషావాదింజేయుదు ననుతలంపు ముద్రించి.' HN. v. 176. ముద్రిక mudrika. n. A seal ring, శిఖాఉంగరము. ముద్రితము mudritamu. adj. Sealed, marked, stamped, closed. ముద్రవేయబడిన, మూసికొనిన, ముకుళితమైన.

(p. 1251) śikha ṣikha. [Skt.] n. The point, top, tip, summit, కొన. A crest, ౛ుట్టు, సిగ. A peacock's crest, నెమలి౛ుట్టు. A lock of hair left on the crown of the head at tonsure. ౛ుట్టు. A flame, అగ్నిజ్వాల. అందితే శిఖ అందకుంటే కాళ్లు పుట్టుకొనేవాడు it if suits he is at the top: if it does not he falls at one's feet. The verb regarding a timeserver, a beggar on horseback శిఖండ. శిఖండకము ṣikhanḍamu. n. The tail of a peacock. మయూరవాలము, నెమలిపురి. Locks left on the crown or the sides of the head at tonsure, చీడము, పిల్ల౛ుట్టు. కాకపక్షము. శిఖండి ṣikhanḍi. n. A peacock, నెమలి. A peaccock's tail, నెమలిపురి. An arrow, బాణము. A cock, కోడిపుం౛ు. The name of the son of Drupada, who being at first a female, the daughter of Drupada, was (by force of tapas) metamorphosed into a man, like Iphis, invoid. Commonly, a hermaphrodite. ద్రుపదరాజు కొడుకు, ఆడదీగాక మగవాడుగాక యిబ్బందిగా నుండేమనిషి. A sort of Boa, commonly called రెండుతలలపాము a thick snake. (hence) a stubborn person, a pertinacious wretch. మొండి, మూర్ఖుడు. శిఖండికము ṣikhanḍi-kamu. n. A peacock, నెమలి; A cock, కుక్కటము. A certain plant called Abrus pracatorious. నల్లగురు వెంద. శిఖరము ṣikharamu. n. The point, top, tip, peak, summit. వృక్షాగ్రము, పర్వతశృంగము, కొన. శిఖరి ṣikhari. n. A mountain. పర్వతము. A tree, వృక్షము. శిఖరిణి ṣikhariṇi. n. A mixture of plantains or melons in curds with sugar and spices. పెరుగులో అనేక ద్రవ్యములుకూర్చి చేసినది. The name of a certain melodious metre. వృత్తభేదము. శిఖరిహస్తము ṣikhari-hastamu. n. An attitude in dancing. అభినయభేదము. శిఖామణి ṣikhā-maṇi. n. The gem of a diadem, the crest, the principal jewel, చూడామణి. (As an affix.) the noblest, finest, grandest. నృపశిఖామణి the noblest of kings, the most glorious prince. శిఖావంతుడు ṣikhā-vantuḍu. n. A name of fire, అగ్ని. శిఖావళము ṣkhā-vaḷamu. n. A peacock. నెమలి. శిఖి ṣikhi. n. Fire, అగ్ని. A peacock, నెమలి. A cock, కోడి.

(p. 1300) samamu samamu. [Skt.] adj. Like, alike, similar, same, equal, even, smooth, level. Impartial, free from passion, equable. సమానమైన, తుల్యమైన, సదృశమైన, అవిషమమైన, బేసికాని, మిట్టపల్లములేకుండా ఉండే. సమసంఖ్య a round or even sum. సమదృష్టిగలవాడు one who is equitable or impartial. n. Equality, evenness, తుల్యత, అవిషమత. A year, సంవత్సరము. 'అభూపతియేకషష్టిసమముల్ పూర్ణేందుబింబాస్యతోన్.' Vish. vi. 76. సమము చేయు samamu-chēyu. v. a. To level or equalise. మిట్ట పల్లములేక సరుదు, ఈడుచేయు. సమచతురస్రము sama-chatur-asramu. adj. Four square. చచ్చాకమైన. సమత or సమత్వము samata. n. Equality, similarity, sameness. తుల్యత, సమదర్శి sama-darṣi. n. One who regards all things alike, an impartial man. సర్వభూతములను సమముగా చూచువాడు. సమదృష్టి sama-dṛishṭi. n. An impartial attitude, considering all things alike. సర్వభూతములను సమముగా చూచుచూపు. సమపదము sama-padamu. n. Standing with the two legs on the same line, as an archer. విలుకాడు రెండుకాళ్లతో సమముగా నిలుచుట. సమరసము sama-rasamu. n. Equality, uniformity, Familiarity, fellowship. Kindness, amicableness, సమానరాగగము, సమాధానము. వారిప్పుడు సమరసముగా నున్నారు they are now on good terms. సమవర్తి sama-varti. n. One who treats all alike. అంతట సమముగా వర్తించువాడు. A name of Yama the King of Hell.యముడు. P. iv. 398. సమసుప్తి sama-supti. n. Lit. an equal or universal sleep. The end of a Kalpa or Age; the destruction of the world, యుగాంతము. 'సమసుప్తిబొందించిజగముల ద్రుంచి.' BD. v. 27. సమాంశములు sam-āmṣamulu. n. plu. Equality of parts, equal proportions, తుల్యభాగములు. సముడు samuḍu. n. He who resembles, సదృశుడు.