(p. 35) aḍalu aḍalu. [Tel.] adj. Grieving, fearing. వ్యాకులపడే, భయపడే. 'అడలు రతిమణిచందంబున.' Swa. iii. 13.

(p. 110) ācamanamu āchamanamu. [Skt.] n. Sipping water three times before religious ceremonies or meals, or after meals, or after relieving oneself, repeating at the same time the 24 principal names of Vishnu వార్చుట. ఆచమించు āchaminṭsu. v. a. To sip (water) వార్చు. ఆచాంతము āchāntamu. n. Tasted, sipped.

(p. 300) kuḷlu or క్రుళ్లు kuḷḷu. [Tel.] v. n. To rot, decay, fret away, become putrid. To pine or rot with envy. నీ అదృష్టము కుళ్లినది you are very lucky. కుళ్లిపోయిన rotten, putrid మనంబునగ్రుళ్లుచు grieving sorrowing.

(p. 446) cāṭu ṭsāṭu. [Tel.] n. A shelter, or covering, a screen, or shade, a nook, any thing concealing another or preventing its being seen. మరుగు. తల్లిచాటున in her mother's charge. నేను చాటుగా నిలిస్తిని I stood behind. చాటుచేయు to use as a screen. చెట్టుచాటున behind the tree. చాటుననుండే hidden, screened, unknown. పెట్టె చాటున దొరికినది I found it behind the box. ఆ కొండ చాటు అయినది that hill intercepts the view. చాటుగానుంచు to keep hidden. చాటు. v. a. To proclaim, publish. To warn, threaten, declare. To confess, betray, evince ప్రసిద్ధిచేయు, విశదపరుచు. చాటించు ṭsāṭinṭsu. v. a. To proclaim, to publish, advertise, notify, make known, declare, warn, threaten, foretell, denounce. చాటింపు ṭsāṭimpu. n. Proclamation, advertisement. చాటుపడు ṭsāṭu-paḍu. v. n. To be hidden from view మరుగుపడు. చాటున ṭsāṭuva. n. Proclamation చాటించుట. Comparison, పోలిక, దృష్టాంతము. చాటుమాటుమనిషి a suspicious character, a skulker.

(p. 524) tāratamyamu or తారతమ్యత tāra-tamyamu. [From Skt. తర and తమ affixes of the Sanskrit comparative and superlative degrees.] n. Difference, distinction. Proportionate value: comparative merit. Superiority among competitors. తరతమభావము, న్యూనాధిక్యము. భాగ్యవంతులను గొప్ప చేయుటలోను నావంటిదీనులను రక్షించడములోను నుండే తారతమ్యము తమ చిత్తానికే తెలియును you well know how far the merit of relieving the poor exceeds that of promoting the rich.

(p. 600) duḥkhamu duhkhamu. [Skt.] n. Grief, trouble, unhappiness, pain, misery. వ్యసనము, మనోబాధ. దుఃఖించు or దుఃఖపడు duh-kinṭsu. v. n. To grieve, to suffer pain. దుఃఖితుడైన grieved. దుఃఖోపశమనము consolation. duhkha-pāṭu. n. Grieving. దుఃఖపడుట. దుఃఖపెట్టు to grieve, to cause grief.

(p. 1008) muramuralāḍu or మురమురమను mura-mural-āḍu. [Tel.] v. n. To fume to evince anger. కోపవికారమును చూపు.

(p. 1009) muriyu muriyu. [Tel.] v. n. To exult while walking.నడచునప్పుడు కులుకు. To exult, rejoice in hope, to evince a strong desire. ఉల్లసించు, ఆశపడు. To turn, తిరుగు. Sar. D. 376. 'తొట్రుపల్కులుముద్దు దొల్కునవ్వులుగాంచి మురిసియశోదసమ్మోద మంద.' Radha. i. 10. To turn, as the face (మొగమును) త్రిప్పు. To break, as the point of a spear, &c. తెగు, విరుగు, తునియలగు. మురియబడి muriya-baḍu. v. n. To excel, rejoice, be proud, అతిశయించు. మురిపము or మురిపెము muripamu. n. A proud manner of walking, నడకయందలి కులుకు. Exultation, joy, gladness, gaiety, gracefulness. ముద్దు, ముద్దుతనము. Caressing, fonding, coaxing. ఉల్లాసము, లాలన, శృంగారము, సర సరసత. Pride, గర్వము,. శృంగార గర్వము. మురిపపు or మురిపెపు muripapu. adj. Graceful. సొగసైన. 'మురిపపుచిరునవ్వు.' Padma. iii. 13.

(p. 1078) rikamu rikamu. [Tel.] An affix like 'hood' or 'ness' signifying state or condition, as పెద్దరికము greatness, మేనరికము cousinhood, దొంగరికము thieving, కన్నెరికము virginity, చుట్టరికము relationship, కొత్తరికము newness. మాలరికము (UH. iv. 191.) the being a pariah.

(p. 1121) vaga vaga. [Tel.] Grief, vexation, melancholy, regret, remorse. దుఃఖము, సంతాపము, విచారము, శోకము. Intention, ఆలోచన, Mode, way, manner, విధము. రీతి, దోవ, గతి. Amorous action, శృంగారచేష్ట, విలాసము, కూటికివగలేనివాడు he who has no means of living. 'క శ్రీరాముడు నీయలమట. లారసి పలు నగలబలుకునర్థగభీరో, దారోక్తివింటె జనకకు, మారీ.' R. v. 37. 'వగచినబోయినకార్యము, మగుడునె వగవంగా లోకమాన్యుండగునే, వగపుణ్యగతికి మూలమె, వగపెల్లవిధాల విడువవలయు నరేంద్రా.' M. XI. i. 22. adj. Beautiful, handsome. అందమైన. 'కొసరువగనవ్వుకొనగోట కొప్పుదువ్వు.' T. ii. 98. వగకత్తె or వగలాడి vaga-katte. n. A coquette, belle. శృంగారచేష్టలుగలస్త్రీ, విలాసవతి. A rogue, a deceiver, మాయలాడి. వగకాడు or వగలాడు vaga-kāḍu. n. A fop, a beau, a gallant. వన్నెకాడు. నీటుకాడు, సొగసుకాడు, విలాసవంతుడు. వౚు vagaṭsu. v. n. To grieve, sorrow. దుఃఖించు. శోకించు. To regret, repent, పశ్చాత్తాపపడు. To cry, ఏడ్చు. v. a. To consider, think, విచారించచు, ఆలోచించు. తలచు. 'నీపరాభవంబె నాపరాభవమార్య వగివవలదు మగువదెగువదెత్తు.' R. v. 274. వగతెగు vaga-tegu. v. n. To be settled or decided. తీరు, పరిష్కారమగు, పరిష్కృతమగు. వగతెంచు vaga-denṭsu. v. a. To decide, settle, determine. వగతెగువట్లుచేయు. తీర్చు, పరిష్కారముచేయు. 'తెలియగజాలకున్న వగదెంచెద రేపవియింటికేరె.' S. iii. 509. వగవ or వగవగ vagava. adv. Grievingly, sorrowfully. 'వగవగసాధులగుపేదవారికి నెగ్గుల్ మొగిజేయుదురు.' M. 1. i. 130. వగపు vagapu. n. Grief. మనోదుఃఖ రూపమైనవిచారము, శోకము.

(p. 1210) venu Same as వెన్ను. (q. v.) వెనుక, వెనక or వెన్క venuka. [Tel. from వెను.] n. The back part or side, the rear, పశ్చాద్బాగము. The front, ముందు. The west, పడమర. Indifference, ఉపేక్ష. adj. Behind or before (in place, order or time.) పశ్చాద్భాగముననున్న, ముందరనున్న. adv. and affix. Behind, after (in time or place.) Formerly, పశ్చాద్భాగమందు, తదనంతరము, లోగడ. Afterwards, పిమ్మట. దీనిని నావెనుక నాకొడుకులు అనుభవింపవలసినది after me this is to be enjoyed by my sons. ముందు వెనుకలు విచారించి మాట్లాడు Speak with much caution; lit: looking forwards and backwards. వెనుక ముందుతోచకుండా not knowing which way to turn. వెనుకసారి on the latter occasion. ఆ వెనుక (wrongly pronounced ఆనక) thereafter. వెనుకకు, వెనకకు, వెన్కకు or వెనక్కు venuka-ku. adv. Backwards. వెనుకతట్టుకు, పశ్చాద్భాగమునకు. వానిని వెనుకకుపడదోసెను he thrust him down backwards. 'వెన్కకునీడ్చుపాదములతో' T. iv. 52, stepping forwards reluctantly. వెనుకచిక్కు venuka-chikku. v. n. To hang behind, to lag, fall back. వెనుకపడు. వెనుకచూపులమెకము venuka-tsūpula-mekamu. n. A bear. ఎలుగుబంటి. వెనుకటి or వెనకటి venukaṭi. adj. Former, previous. Subsequent, following, latter, hinder. ముందరి, ఇటీవలి, వెనుకనుండే. వెనుకటికాళ్లు the hind legs. వెనుకటి సంగతులు the former matters; also, the latter particulars. వెనుకటికర్మము or వెనుకటి పని obsequies, funeral ceremonies, ఆపరకర్మము. వెనుకటివాడు venukaṭi-vāḍu. n. A younger brother, తమ్ముడు. The former man. The latter man, ముందరివాడు, ఇటీవలివాడు. వెనుకటివారు those who precede: also, those who come after. వెనుకదీయు venuka-dīyu. v. n. To retreat, draw off, fall back, hesitate. వెనుకకు మరలు, సంకోచించు. వెనుకద్రొక్కు venuka-drokku. v. n. To fall back, retreat. వెనుదీయు. వెనుకపడు venuka-paḍu. v. n. To hang behind, lag, fall back. వెనుకచిక్కు. To remain on hand, as a remainder or surplus. మిగులు, వ్యయముకాకుండా నిలుచు. వెనుకపాటు venuka-pāṭu.n. The act of lagging behind, or of remaining over, వెనుకపడుట. వెనుకముందగు venuka-mund-agu. v. n. To be topsy-turvy, to be thrown into confusion. తలక్రిందగు. వెనుకమేను venuka-mēnu. n. The back, వీపు, చరమంగము. వెనుకమ్రాను venuka-mrānu. n. A piece of wood on which the man who works a picota sits. వెనుకల or వెనుకాల venukala. (వెను+కలను) affix. Behind, పశ్చాద్భాగమునందు, వెనుక. వెనుకవేయు venuka-vēyu. v. a. To save, lay up, keep in store. కూడబెట్టు. వెనుకసారి venuka-sāri. adv. The last time, on a former occasion, on a latter occasion, పుర్వమొకప్పుడు. కడపటిపర్యాయము. వెనుకొను, వెన్కొను, వెనుచరుచు, వెనుతవులు, వెన్తవులు, వెనుదవులు or వెన్దవులు venu-konu. v. a. To pursue closely, to follow, వెంబడించు. 'సౌమిత్రివెనుకొని చని పట్టంబుగట్టికొమ్ముపొమ్మని పని చిన.' R. v. 325. వెనుదన్ను Same as వెన్నుదన్ను. (q. v.) వెనుదీయు venu-dīyu. v. n. To turn back, retreat, వెనుకకుమరలు. 'వెయ్యారుచందముల వెనుదీయక కాలువలునరులు త్రిప్పినదిరుగున్.' Vema. 450. వెనుబడు or వెన్బడు venu-baḍu. v. n. To be grieved, to be sorrowful, విషాదించు, ఖేదపడు. వెనుబాటు or వెన్బాటు venu-bāṭu. n. The act of grieving, the state of being sorrowful, grief, sorrow. వెనుబడుట, విషాదము, ఖేదము. వెనువెంట venu-venta. adv. Along with. మిక్కిలి వెంబడి.

(p. 1243) śamamu ṣamamu. [Skt.] n. Tranquillity, calmness. శాంతి. శమనము ṣamanama. n. Tranquillity, peace, clamness; appeasing, soothing, relieving, శాంతి. Killing, వధ. శమనపురి ṣamana-puri. n. Hell. నరకము. A. ii. 4. శమనస్వస ṣamana-svasa n. A name of the river Jumna. యమునానది. శమనుడు āmanuḍu. n. A name of Yama, యముడు. శమి ṣami. adj. Peaceful, శమముగల. n. A tree called Prosopis spicigera, ౛మ్మిచెట్టు. The husk of peas, &c. కందులు మొదలైనవాటిపొట్టు శమించు or శమియించు ṣam-inṭsu. v. n. To be at rest, to be or become quiet still, or tranquil, శాంతిబొందు, అడగు. శమితము ṣam-itamu. adj. Pacified, appeased. still, calm. శాంతిబొందిన, శమించిన.

(p. 1259) śōkamu ṣōkamu. [Skt.] n. Grief, sorrow, affliction, దుఃఖము, పుత్రశోకము grief for the loss of a son. శోకించు ṣōkinṭsu. v. n. To sorrow, grieve, దుఃఖించు. శోచనము ṣōchanamu. n. Grieving, దుఃఖించుట. శోచితము ṣōchitamu. adj. Lamented, grieved, afflicted, దుఃఖితమైన. శోచనీయము, శోచితవ్యము or శోచ్యము ṣōchanīyamu. adj. Lamentable. దుఃఖింపదగిన.

(p. 1350) seggu, seggamu or సెగ్గెము seggu. [Tel.] n. Reproach, censure, a false accusation. అపవాదము నింద. Disgust. అపకారము, నింద seggamu. adj. Disgusting, రోతయైన. Blameworthy, నింద్యము. సెగ్గింపు seggimpu. n. Disgust, రోత. సెగ్గించు segginṭsu. v. a. To reproach, blame, accuse, to evince disgust or horror at, నిందించు, దూషించు, అసహ్యపడు, రోయు, ఏవగించు. 'నీమగడిందున నెగ్గింపడెవ్వరిట్లుసేయరు తన్వీ.' Vish. vi. 57.