(p. 608) dēśamu dēṣamu. [Tel.] n. A country, land, territory; a district or subdivision of a country. రాజ్యము. A part, site, place, situation, seat, region. ప్రదేశము. దేశకాకి dēṣa-kāki. n. A homeless wanderer, a vagrant. దేశపాండియ, దేశపాండ్య or దేశముఖి dēṣa-pānḍiya. n. A recorder. The higher revenue officer, a superintendent. దేశభాష. n. A vernacular language, as distinguished from Sanskrit; a dialect. దేశభాషాగ్రంథము a book in a vernacular or modern language as distinguished from Sanskrit. దేశవాడి or దేశవాళి dēṣavāḍi. adj. Of or belonging to a country; produced in a country; native. దేశస్థుడు dēṣasthuḍu. n. An inhabitant of a country. దేశహాశ్శీలు dēṣa-hāṣṣīlu. n. Inland duty. దేశాంతరము dēṣ-āntaramu. n. A foreign country, a strange land. దేశాంతరమందు in another land, elsewhere. దేశాంతరమునకుపోవు to emigrate: to travel in foreign parts. దేశాంతరుడు dēṣāntaruḍu. n. An emigrant, a foreigner. దేశాంతరుడై పోయెను he emigrated from his country. దేశాచారము dēṣ-āchāramu. n.The custom of a country. దశాచారప్రకారము వ్రాపికొన్నపక్రము a bond written 'in the manner of the country:' దేశాటనము dēṣāṭanamu. n. Travelling. దేశాధిపతి dēṣ-ādhipati. n. A king: as 'lord of the land.' దేశాయి dēṣāyi. n. Desāyi, a title borne by a headman among the Balijas. A chief man among the Lingayat merchants, పెద్దసెట్టి. దేశికుడు dēṣikuḍu. n. A tutor, master, instructor, or teacher. గురువు, దెశీయము dēṣīyamu. n. A dialect, a local expression. An obsolete idiom. a provincialism. adj. Idiomatic, provincial. దేశ్యము dēṣyamu. adj. Belonging to the country. Native. n. The language of a country, a vernacular; a vernacular term. Desya words are opposed to foreign words.

(p. 579) daṇnemu daṇṇemu. Same as దండెము.(q. v.)

(p. 603) duvva duvva. [Tel.] n. Dust. దుమ్ము. ధూళి.

(p. 575) daṇḍudāri or దండుబాట dandu-dāri. [Tel.] n. A high way.

(p. 578) dagara Same as డగర.(q. v.)

(p. 622) dhārāḷamu dhārāḷamu. [Skt.] n. Freedom from restraint. అడ్డపాటులేమి., Openness, want of hesitation, generosity, liberality. adj. Liberal, free. అడ్డపాటులేని. ధారళముగా dhārāḷamu-gā. adv. Easily, plain ly, uninterruptedly, with ease, at free will. ధారాళవృష్టి plenteous rain. R. v. 3. and 31.

(p. 581) damadamā dama-damā. [H.] n. A battery, a fortress. బురు౛ు.

(p. 603) duvvu duvvu. [Tel.] v. a. To stroke, finger, or handle. To comb. To run the fingers through the hair. కాలుదువ్వుట to draw the foot slowly over the ground, to paw the ground with the foot. మీసాలుదువ్వు to stroke one's mustaches. కయ్యమునకు కాలుదువ్వు or కాలుత్రవ్వు to paw the ground (in fury.) దువ్వి or దు వ్వు duvvi. n. A tiger, పులి. A leopard, చిరుతపులి. దువ్వెన duvvena. n. A comb.

(p. 574) dañcana , దంచనము or దెంచనము dan-ṭsana. [Tel.] n. A large gun, a cannon. యెద్దఫిరంగి, బొంబసఫోరంగి, కోకటిఫిరంగి. 'జంచనంబులు, ఫిరంగులు జవర్ జంగులు తుపాకులు.' K. P. viii. 77.

(p. 589) dāḷīkuḍu dāḷīkuḍa. [Tel.] n. An agent కార్యకర్త.