(p. 1147) vākku or వాకు vākku. [Skt.] n. Speech, speaking. A word, పలుకు, మాట. 'పాలవంటి వారుపన్నుబెట్టెడువారు, వాకెరుగరుకాపవారు.' Vēma. 1314. మనోవాక్కాయకర్మంబుల by mind, word, limbs or acts. వాగ్దత్తము a promise. వాగ్దానము giving a promise. వాక్సహాయము interest, recommendation వాక్పటుత్వము power of speech, eloquence. వాకొను vā-konu. v. a. To tell, say, utter, speak. చెప్పు, మాటాడు. To cry out. అరచు. వాక్పతి or వాగీశుడు vāk-pati. n. Lord of speech. A name of Brahma or of Brihaspati, బ్రహ్మ, బృహస్పతి. An eloquent person. కవీశ్వరుడు. వాక్యము vākyamu. n. A sentence, కర్తృకర్మ క్రియా సంబంధముగల పదసమూహము. Speech, a word, utterance, dictate. మాట. (In astronomy,) the process for astronomical computations. వాక్రుచచ్చు vā-kruṭsṭsu. (వాకు+కూర్చు.) v. a. To say, utter. చెప్పు. To name, పేరుచెప్పు. 'గారాబుసంతతిగలుగమి మనకుస్థిర మపుత్రత్యగతిర్నాస్తియనుచు వరవేద వాక్యముల్ వాక్రుచ్చుచుండు.' L. iii. 105. వాక్సరణి vāk-saraṇi. n. The course of conversation. వాగ్ధోరణి. వాగ్జాలము vāg-jālamu. n. A mass of words, loquacity. శబ్దచచయము, వాగ్దేవత or వాగ్దేవి vāg dēvata. n. The goddess of speech, Sarasvati, సరస్వతీదేవి. వాగ్ధాటి vāg-dhāṭi. n. Readiness of speech, వాగ్ఝరి. వార్బంధనము vāg-bandhanamu. n. Silencing, stopping any one's speech. నోరుమూయడము. వాగ్మి vāgmi. n. A man of eloquencce an orator. One who is talkative, or talks much. నలుగురిలో నిర్భయముగా మాట్లాడేవాడు, యుక్తి యుక్తముగా మాట్లాడువాడు. మాటకారి వాగ్వాదము vāg-vādamu. n. A verbal dispute or altercation, an argument. వాక్కలహము. వాఙ్మూలము vāng-mūlamu. (from వాక్ mouth and మూలము origin.) n. A deposition, an oral statement. వాచాచెప్పినది వాచాచెప్పినదానిని వ్రాసినది. వాఙ్మూలము వ్రాయించు or ఇచ్చు vāng-mūlamu-vrā-yinṭsu. v. n. To depose, to make a deposition. వాఙ్మూలము వ్రాసికొను to take down a deposition. వాఙ్మూలముగా vāng-mūla-mu-gā. adv. Orally, by word of mouth. నోటిమాటగా.

(p. 1116) vaṅga vanga. [Tel.] n. The Brinjal or Egg plant, Solanum melongena. వార్తాకము. చిరివంగ a small species of this. వంగకాయలు or వంకాయలు brinjals, వార్తాకములు. 'వంగకాయలుప్రాణ లింగంబులయ్యె.' BD. ii. 807. Also, వంగపండు or వంగపండుగువ్వ the Indian Oriole. Oriolus hundoo. కొండవంగపండు the Black-headed Oriole. Oriolus melanocephalus. (F.B.I.) 'వల్లెడపొడిపిట్ట వంగపండుభరతముకోకిల.' H. iii. 14. వంగరేడుకూర vanga-rēḍu-kūra. n. A plant growing on sand hills near the sea. Crithmus indicus. Rox. ii. 509.

(p. 1121) vagairā vagairā. [H.] adj. Etcetera, and so forth. ఇత్యాది. రామయ్య వగైరాలు Ramayya and others.

(p. 1155) vāraṇāsi vāraṇ-āsi. [Skt.] n. Benares. కాశీ పట్టణము.

(p. 1094) lampu lampu. [Tel.] n. Stolen food, దొంగమేత. లంపులమారి lampula-māri. n. An animal that is fond of stolen food, దొంగమేత మేయునది. 'లలంపులమారిదానవినులాచుక మాదిగ వాడుగోయ.' H. v. 80.

(p. 1122) vaṭaga , వటారి or వఠారి vaṭaga. [Tel.] adj. Clever, skilful, నేర్పుగల, సమర్థతగల.

(p. 1111) loḍuku or లొడుగు loduku. [Tel.] adj. Lean, fallen in, miserable. దిక్కుమాలిన. బడుగుద్విజులకూడి లొడుగుమంత్రముజదివి వడుగుజేసెదమని వదరుకొండ్రు కడుగుద్రావుకాకి కావుమన్నట్లయా.' Vema. 886. n. A kind of bell tied to the neck of a cow, ఆవుమెడను కట్టెడు ఘంటావిశేషము.

(p. 1101) lāṭadēśamu lāṭa-dēṣamu. [Skt.] n. The ancient name of a part of Southern India: Guzerat or Malayalam.

(p. 1133) vargamu vargamu. [Skt.] n. A class or tribe, a group or set of things, the whole group or body of a number of similar things. సజాతీయసమూహము. A chapter, అధ్యాయము. భూవర్గము the chapter regarding the earth. కవర్గము the class of guttural letters. త్రివర్గము a class of three (objects, as love, duty, and wealth.) ఆప్త వర్గము a body of friends, a band of allies. తమపోష్యవర్గములో నున్నానుగనుక as I am one among the number of your dependants. అరిషడ్వర్గము the six classes of foes to good, i.e., the six passions, కామక్రోధ లోభ మోహమదమాత్సర్యములు, desire, wrath, covetousness, lust, arrogance, and envy. కట్టువర్గము a dress, or suit of clothes. వర్గావర్గి vargā-vargi. [Mahr.] n. Exchange, transfer, income, resources. వచ్చుబడి. వర్గావర్గీచేయు vargā-vargī-chēyu. v. a. To change, or exchange. మార్చు. వర్గు or వర్గువు vargu. n. A square number (in arithmetic,) సమసంఖ్య. In accounts, it means a ledger. ఆసామివారిగా వ్రాసినలెక్క పేరువరుసగా వ్రాసినలెక్క. Change of appointment, ఉద్యోగములను మార్చడము. వర్గించు varginṭsu. v. a. To classify, class, post, arrange. తరగతిగా ఏర్పరచు, వర్గుచేయు.

(p. 1138) valabhi valabhi. [Skt.] n. The wooden frame of a thatched roof. గోపానసి, అనగా ఇంటి చూరుకమ్మి. A temporary building on the roof of a house. చంద్రశాల. ప్రాసాదముపైని యిల్లు. 'వైజయంతాహర్యవలభినిడంబుల.' Parij. iv. 49.