(p. 1137) valacu or వల్చు valaṭsu. [Tel.] v. n. To smell or emit perfume. వాసనకొట్టు. 'గమగమవలచు చొక్కపుజవాది.' Swa. ii. 59. 'శ్వాపదంబులపదహతి వ్రస్సివలచి, వరుగు దరుచగు మురుత్రోవనరిగియెదుట.' A. vi. 18. టీ వలచు, కంపుకొట్టుచుండే v. a. To love, wish, long for, కామించు, మోహించు, కోరు, ఆశించు, అపేక్షించు. 'నాకెంతవలచియున్నది యహహోవినగవలతు.' P. iii. 308. వలపు or వల్పు valapu. n. Love, affection, fondness, మోహము, కామము. A desire. కోరిక. Smell, fragrance, పరిమళము. 'పూనికనాటతోట వలపుల్ గలకప్రపుకమ్మధూళి.' R. iii. 98. వలపుల్ గల. వాసనలుగలిగినటువంటి. 'కసటు వోపన్నీటగడిచి పువ్వులతావివలనైనకమ్మజవ్వాది వలపునెరప.' T. iii. 131. టీ వలపు, వా సనను. వలపించు valapinṭsu. v. a. To inveigle, tempt, enamour or cause to love. మోహింపజేయు, వలపించుట valapintsuṭa. n. Enamouring, tempting. మోహింపజేయడము. 'సయ్యాటముల్ వింతలున్ గిలిగింతల్ వలపించుటల్ చతురతల్.' H. i. 293. వలపుకాడు valapu-kāḍu. n. A lover, an amorous person. కామముగలవాడు. కాముకుడు. వలపుకత్తె or వలపుకత్తియ valapu-katte. n. An amorous woman, కామము గలది. కాముకి. వలపుకీలు Same as పోకముడి. (q.v.) వలపుమోపరి valapu-mōp-ari. n. Lit: The bearer of scents, i.e., the air, వాయువు. గంధవహుడు. వలపులరేడు or వలపురాయడు valapula-rēḍu. n. The god of love.మన్మథుడు. వలవని or వల్వని valavani. adj. Not wanted, useless. అక్కరలేని, కొరమాలిన. adv. Much, very. అతి. అమితమైన. 'చేయవలవని కార్యంబుసేయుకతన.' Padma. iii. 61. చేయవలవని కార్యము what one ought not to do, చేయరానిపని. 'వలవనిఠీవినవ్వు.' P. ii. 135. వలవనిఠీవి, అనగా పనికిమాలిన రాజసము.

(p. 1118) vantu vantu. [Tel.] n. A share, portion, part. A turn, time, or bout by rotation. పాలు, భాగము, వరుస. Likeness, సామ్యము. 'నెలకొక్కరుండుగా, నిలువుడటంచుబంచెవిధి నీరజమిత్రులవంతుదీరగన్.' T. ii. 12. 172. 'కొండెగాడుజావకొంపదనుకబోవు వంతుకింతేగా నివగవలేడు. Vema. Rivalry, పోటి.

(p. 1160) vāvili vāvili. [Tel.] n. The Five leaved Chaste tree, Vitex negundo or Cleone pentaphylla. Heyne. కేఫాలిక, నిర్గుండి. నల్లవావిలి a shrub called Justicia ganderusa. Another species is called కొండవావిలి.

(p. 1139) valayu valayu. [Tel.] v. n. To be liked, desired or wanted. ఇష్టమగు, విహితమగు. To be needful, or necessary, ఆవశ్యకమగు. To be proper, యుక్తమగు. To be surrounded, వలయతమగు. 'మృగమువలయంబారెన్.' పంచ. నా. ii. 'స్వబుద్ధిరాజుకు విశేషింపవలయు' (P. i. 391.) the use of his own judgment is much needed in a king. 'కయ్యమునకు నెయ్యమునకు వియ్యమునకు సమతవలయు.' (ib. ii. 47.) in combat, in inter-marriage, and in friendship equality is wanted; or, there should be a similarity. 'ఔగాములరయవలయు.' (ib. iv. 431.) you should look to the chances of gain or loss, of success or failure. వలె, వలెను, వలసినది or వలయును are added as auxiliaries, to the Root in the Infinitive of any verb; to give the idea of obligation or necessity; నేను ఇమటికి పోవలెను I must go home. నీవు ఇక్కడికి రావలెను you must come here, you should come here, I hope you will come here. తమదయ రావలెను మా దరిద్రము తీరవలెను I hope your favour will come and that my poverty will be removed. ఆయన రేపో ఎల్లుండో రావలెను he must be here tomorrow or the next day, i.e., we expect him here tomorrow or the next day. వాడు దానితమ్ముడుగా ఉండవలెను I suppose he must be her brother. నాకు ఆ పుస్తకము కావలెను I want that book. వాణ్ని చంపియుండవలెను they must have killed him. నీకు అట్లురావలెను this serves you right. నీవు సందేహింపవలసినదిలేదు you need not doubt it, there is no occasion to doubt it. వాణ్ని పిలువవలెనని అక్కడికి వెళ్లితిని I went there to call him. ఈ పని చేయవలెనని పోవుచుండగా as I was going there to do this. జగడమాడవలెనని వస్తివా did you come on purpose (or wanting) to quarrel? వలసి (the past p|| of వలయు.) ఇవ్వవలసి యిస్తిని I paid it, because I had to. 'నిశాచరునుద్యోగంబుచూచుకొనవలసి.' Swa. iv. 163. అట్లు చేయవలసివచ్చును it will become necessary to do so. వలసిన (past part of వలయు) is used as an affix (similar to the Latin-ibilis or endus). చెల్లింపవలసిన సొమ్ము money due, the sum payable. 'వ;సినసంపదల్ గలుగవా.' T. ii. 34. టీ వలసిన, కావలసినటువంటి. వలసె or వలసెను (the past tense of వలయు) it became necessary, or requisite. వానితో చెప్పవలసె I was obliged to tell him. 'వినిపింపరాని కార్యము వినిపింపగవలసె.' Swa. iv. 176. The negative aorist of this, వలవదు, వలదు, See under వలదు.

(p. 1102) lāli lāli. [Tel.] n. A cradle, ఉయ్యెల. A lullaby sung to children. డోలికనూచినప్పుడను పదము. 'లాలిలాలియటంచులీలానతులుపాట.' Charu Chandrōd. iii.

(p. 1123) vaṭnamu vaṭnamu. [Tel.] n. A sack or gunny bag filled with grain. ధాన్యాదులు నించినగోనె. పట్నాలకర్ర a stick used to carry such a bag.

(p. 1106) lekka lekka. [Tel.] n. Number, సంఖ్య. An account, a sum in arithmetic, reckoning. గణితము. [from Skt. లక్ష్యము.] Esteem, regard. లక్ష్యము. లెక్కలేని numberless. వాడు మంచిలెక్కగాడు he is a good accountant. వాడు లెక్కలు చదువుచున్నాడు or నేర్చుకొంటున్నాడు he is learning arithmetic. లెక్కతేల్చు to ascertain the balance in an account. లెక్కచూచు to make out or look over an account. వాడు నన్ను లెక్క చేయలేదు he disregarded me. లెక్కగొను, లెక్కచేయు or లెక్కించు lekkagonu. v. a. To esteem, respect. లక్ష్యముచేయు, గౌరవించు. లెక్కపెట్టు or లెక్కించు lekka-peṭṭu. v. a. To reckon, count. To regard, mind, esteem. ఎంచు. లక్ష్యముచేయు.

(p. 1128) vanaṭa See under వనరు.

(p. 1133) varūthini varūthini. [Skt.] n. An army. సేన. Also, the name of a mountain nymph, ఒక దేవతాస్త్రీయొక్క పేరు.

(p. 1093) laṅkiñcu lankintsu. [Tel.] v. a. To join, unite. తగిలించు, చేర్చు. To link or couple together, as two bullocks, పెనవేయు. 'గు౛్జుకోడెలబట్టుకొని ప్రీతిలంకించియుండ లంకియతోడగండుమీరి పారెనక్కోడియల్.' M. XII. iv. 39. To disgrace. అవమానించు. లంకించుకొను lankinṭsu-konu. v. a. To seize, or take by artifice. చెయి చిక్కించుకొను, తంత్రముగా వలలో వేసికొను. లంకె or లంకియ lanke. n. Coupling or tying two animals together. A link, connection. రెండుపశువుల మెడకు తాడుకట్టడము, పెన, కూడిక, సంబంధము, తగులుపాటు, కూర్చడము, సంగము. 'నీకునునాకున్ దైవంబులకెవేసెను.' Vish. vi. 31. ఆ రెండు చెరువులు లంకెలుగానున్నవి those two tanks are connected, lit: are as links. వానికి దుడ్డుకులంకె he is much attached to money. 'భార్గవతలమున భర్గస్వామికి కీలించెద లంకెగకేల్ముణుతలు.' H. iv. 303. లంకె or లంకెమానిసి lanke. n. A slave, vassal. బంటు, దాసుడు. లంకెవలుపు lanke-palupu. n. A tether that ties two animals together. లంకెపాటు lanke-pāṭu. n. Clinging together. ఒకటితోనొకటి కరుచుకొని యుండడము. Connection, తగులము. 'సీ లలనపాదంబున లంకెపాటై యుండి రాజనునేనూపురంబులార.' R. v. 280. లంకెపీట lanke-pīṭa. n. A wooden plank used in linking cattle together. పశువులను పెనవేయుపలక. లంకెపెట్టు or లంకెవేయు lanke-peṭṭu. v. a. To link together, తగులు పరుచు, పెనవేయు.