(p. 1140) valuda, valunda or వల్ద valuda. [Tel.] adj. Big, large, stout, స్థూలమైన, గొప్ప. 'చాలవలుందమీలగైకొని.' Chenn. iv. 343. 'వలదమత్స్యంబు.' BD. iv. 1816.

(p. 1139) valavalana valavalana. [Tel.] adj. Loosened. వదలిన. 'వలవలనైన దంతములు.'

(p. 1142) vaḷāsamu vaḷāsamu. [Tel.] n. A bag, pouch, సంచి.

(p. 1097) laḍḍiga, laḍḍige or లడ్డిగము laḍḍiga. [Tel.] n. A kind of bottle used in travelling, బుర్ర, ఒకవిధమైనపాత్ర. 'కావడిపైనంటగట్టిననొకకావి, శాటికంబళియాత్రసంచియలర, నేతిలడ్డిగనీళ్లునించిన సొరకాయ, బుర్రలిర్వంకల పొసగియుండ.' H. i. 200. 'సంబారంపుచింతపండు, పెల్లులో హండికావళ్ల కొమ్ములవ్రేలు గిడ్డి మొత్తపు నేతిలడ్డి గెలును.' A. ii. 123. తెనెలడ్డిగ a honey bottle.

(p. 1143) vasati vasati. [Skt. from వస్ to dwell.] n. A house, dwelling. ఇల్లు. Convenience. commodiousness, comfort. హాయి, సౌఖ్యము, అనుకూలము. Night, రాత్రి. Also, a pension, an allowance of money, భరణము. వసతి దారుడు a pensioner, a holder of an allowance of rent-free land. A proprietor of land, a landholder. అక్కడ నీళ్లవసతిలేనందున as good water is not easily procurable there. ఆ యిల్లు నిండా వసతిగాలేదు the house is not very convenient. వారికి ఆ గ్రామములో వసతులు ఏర్పరిచినాడు, లేక, ఇచ్చినాడు he granted them a living in that village. వసతిగానుండే vasati-gā-n-unḍē. adj. Convenient, commodious. హాయిగానుండే. అక్కడ నీకు వసతిగా నుంటే దిగు if you find a suitable spot you may halt or put up there.

(p. 1104) liva liva. [Tel.] n. Agility, lightness. లాఘవము. (Vulgarly), a syllable. రెండు లివలుగలశబ్దము a word or two syllables. 'సీ కడుఢాకమీరంగ మడమలుదాటించుచును ముందరికి లివచూపిచూపి.' KP. iii. 85. లివలివ liva-liva. adv. Easily, చులకనగా, సులభముగా.

(p. 1110) loṭa Same as లొట్ట. (q. v.) లొటకజిట్ట Same as లొట్టకన్నుజిట్ట. (q. v.)

(p. 1107) lē lē. [Tel.] The base of the negative forms లేక, లేని, లేదు, &c. లేక lēka. past participle of లేదు. Not being, not being present, without, wanting. అతడు అక్కడ లేకపోవుటవల్ల by his not being there. వానికి రూకలు లేకపోవుటవల్ల by being in want of money. దాన్ని అణిచేవారులేక యిట్లు విడబడి తిరిగినది she played these pranks as there was no one to check her. కూటికిలేక being in want of food. When added to the infinitive, it means Unable. రాలేక unable to come. దానిని చూడలేక unable to look at it, unable to bear the sight of it. లేకుండ or లేకుండా lēk-unḍā. is used in much the same way as లేక; e.g. అతడు లేకుండ నావల్లకాదు I cannot do it without him లేకుండాచేయు lēk-unḍā-chēyu. v. a. To do away, to get rid of, to turn out. నివృత్తిచేయు. వారిని ఆ యింటిలోలేకుండా చేయుము turn them out of the house. అది వాడు ఇవ్వనక్కరలేకుండా చేస్తిని I relieved him from the necessity of giving it. లేకుండు lēk-unḍu. v. n. To be absent, to be wanting. లేడు lēḍu. He is not; he is not present. ఇంటిలోలేడు he is not in the house. చేయలేడు he cannot do it. వీక్షంపగలేడయ్యె. he could not behold it. లేదా lēdā. It it not? or, or else. అది అక్కడ లేదా is it not there? లేదు lēdu. It is not. అది అక్కడ లేదు. it is not there. లేనట్టు lēn-aṭṭu. As if it is not అతడు లేనట్టున్నది it appears he is not there. అతడు లేనట్టు తెలిసి knowing that he was not there. లేని lēni. adj. Devoid of. తెలివిలేనివాడు he who is devoid of sense. వాడు నోరులేనివాడు he is a dumb creature, a mere fool. తప్పులేని faultless. దోవలేని అడవి a pathless forest. వెలలేనిమాణిక్యము a priceless gem. లేనిపోనిపని nonsense, a fool's errand. లేనిపోనిసౌఖ్యములు vain deluding joys. లేనిమాటలు slanders, falsehoods. లేనిపోనిసాకు a false pretence. పోరులేని పోరుపుట్టె నీప్రొద్దు a dispute arose without cause. 'అదియుగాక రాజ్యమును మహాభూతంబు సోకినప్పు డెట్టిసుజనులకును లేనిచీకుదనములేనిమూగతనము, లేని చెవుడు గొంతయైనకలదు.' K. P. v. 248. లేనివారు the absent; the poor. లేమి lēmi. n. Nullity, not being, absence, want, poverty. కలుగమి, ఉండమి, దారిద్య్రము. 'జనకుడు లేమికింగడువిషాదము నొందె.' M. X. ii. 17. ధనములేమి want of wealth. కలిమిలేములు gains and losses, riches and poverty. లేమిడి lēmiḍi. n. Poverty, want. దారిద్య్రము. లేరు lēru. v. 3rd. pers. plu. They are not. M. V. i. 342. వారు లేరు they are not here. not living. లేవు lēvu. v. (neuter.) They are not.

(p. 1140) valiyu valiyu. [Tel.] v. n. To become thin, సన్నగిలు. To be tired or fatigued. డయ్యు.

(p. 1157) vārtikamu vārti-kamu. [Skt. from వార్త.] n. A gloss, a commentary. సూత్రవివరణము గాను సంగ్రహముగాను ఉండే వాక్యము, ఉక్తాను క్తార్థములను తెలిపెడి గ్రంథము.