(p. 1288) sagina See సకిన.

(p. 1300) samaramu samaramu. [Skt.] n. Combat, war, a battle. యుద్ధము.

(p. 1290) saṇugu or సణగు saṇugu. [Tel.] v. n. To grumble, to mutter, to mumble. గొణుగు. n. Grumbling, murmuring, గొణుగుట. Pain, బాధ.

(p. 1266) ṣaṭ shat. [Skt.] adj. Six. ఆరు. షట్కర్మములు the six acts, or duties enjoined on Brahmins, i.e., అధ్యయన, అధ్యాపన, దాన, ఆదాన, యజన. యాజనములు. షట్కర్ముడు shaṭkarmuḍu. n. A Smarta Brahmin who performs the six acts above enumerated. షడక్షరమంత్రము a spell which has six syllables. షడ్గుణము six-fold, six times as much. ఆరంతలు. 'సాహసంషడ్గుణంచైవ.' షడ్గుణములు అనగా సంధి. కలహించడము, దండెత్తడము, యుద్ధానకు సమయము చూడడము, భేదము పుట్టించడము బలవంతునిని చేపట్టడము. షట్కము shaṭkamu. Six. ఆగు. షట్పదము shaṭ-padamu. n. Lit, the six-footed, i.e., a bee, the large black bee. అళి, భ్రమరము. షదాననుడు or షణ్ముఖుడు shaḍ-ānanuḍu. n. Lit. the six faced; a name of Kumaraswami, the Hindu Mars. కుమారస్వామి. షడ్జము shaḍjamu. n. A shrill musical tone like the peacock's cry. The fourth or middle note (tenor) of the Hindu gamut. సప్తస్వరములలో నొక స్వరము. షడ్భాషలు shaḍ-bhāshalu. n. plu. The six languages, i.e., అచ్చతెనుగు, దేశీయము, గ్రామ్యము, కన్నడి, హళేకన్నడి, అరవము. షడ్రసములు or షడ్రుచులు saḍ-rasamulu. n. plu. The six flavours used in cookery; viz., astringent, ఒగరు; sweet, తీపి; salt, ఉప్పు; pungent,కారము; bitter, చేదు; sour, పులుసు. షడ్రసాన్నము a ragout, highly seasoned food. 'చలువలుగట్టించు షడ్రసాన్నములుంచున్.' Ila. i. 87. అనగా మృష్టాన్నము పెట్టును. షడ్విద్యలు shạd-vidyalu. n. plu. The six magic arts; which are called ఆకర్షణము, స్తంభనము, మారణము, విద్వేషణము ఉచ్చాటనము, మోహనము. షణ్మతములు shaṇ-matamulu. n. The six Schools or doctrines of Philosophy, ఆరుదశములు. They are పాషండ, చార్వాక, బుద్ధ, జైన, వామన, గాణాపత్యములు. But a verse says బౌద్ధంవైదిక, శైవంచ, సౌరంవిష్ణుచ శాక్తకం. షష్టాష్టమము shashṭ-āshṭamamu. n. Enmity, animosity, పగ, విరోధము. వారికి షష్టాష్టమముగానున్నది they are on bad terms. షష్టి shashṭi. n. Sixty. ఆరువది. షష్టిపూర్తి shashṭi-pūrti. n. A feast held on a man's attaining his sixtieth year. అరువదియేండ్లవయసు రాగానే చేయు ఉత్సవము. షష్ఠము ṣhashṭhamu. adj. Sixth. ఆరవది. షష్ఠి ṣhashṭhi. n. The sixth day of the lunar fortnight, ఆరవతిథి. In grammar, the sixth case. ఆరవ విభక్తి. షష్ఠికము or షష్ఠిక shashṭhikamu. n. A kind or rice of quick growth. వ్రీహిభేదము. షష్ఠ్యంతములు shashṭh-y-anta-mulu. n. Dative verses, i.e., a set of verses in the preface of a Telugu peom, having every phrase in the dative thus: To the prince, to the hero, &c., &c. అవతారిక కొననుచెప్పే షష్ఠీవిభక్తిగల వాక్యములు గల పద్యములు. షష్ఠ్యంతమైన శబ్దము a word in the sixth case. ఆరవ విభక్తియందుండు శబ్దము.

(p. 1306) saragu saragu. [from Skt. ప్రాక్.] n. Swiftness, speed. త్వర. సరగ or సరగున saraga. adv. Rapidly, soon, at once, quickly, with speed. శీఘ్రముగా, తెప్పున. 'సాగిమ్రొక్కి లేచిసరగున నొసలిపైకేలు దమ్మోతోయికీలుగొలిపి.' B. X. iii. 12.

(p. 1284) saṃsattu sam-sattu. [Skt.] n. An assembly, meeting, audience. కొలువుకూటము, సభ.

(p. 1279) sandhya sandhya. [Skt.] n. Twilight in the morning or evening. సంధ్య or సంధ్యావందనము morning or evening prayer. ప్రాతస్సంధ్యావందనము matins. సాయంసంధ్యావందనము vespers. సంధ్యవార్చు to perform matins or vespers. సంధ్య త్రాడు the sacerdotal thread. ౛ందెము. Vema. 880. సంధ్యారాగము sandhyā-rāgamu. n. The redness of the evening sky. సం౛కెంపు.

(p. 1299) samañjasamu sa-manjasamu. [Skt.] adj. Just, right, proper, fit, correct, accurate, true. సమీచీనమైన, యోగ్యమైన, మంచి, తథ్యమైన, అవిరోధమైన, వ్యాయమైన, ఉపయుక్తమైన, 'పూర్వవైరము మనమన జొరనీక కడుసమంజస వృత్తిని.' Vish. viii. 440. n. Justice, propriety, fitness, న్యాయము, తనకు ఉచితమైన ధర్మమువలన చలింపక యుండడము.

(p. 1280) sampṛktamu sam-pṛiktamu. [Skt.] adj. United, joined, సంయుక్తము.

(p. 1276) sandarbhamu sandarbhamu. [Skt.] n. Stringing beads, weaving garlands, etc. Meeting, connection, coherence. Covenience, opportunity, occurence, context, కూర్చడము, గుచ్చడము, కట్టడము, సంధించడము, క్రమము, ఆనుపూర్వి, అనుకూలము, సమయము, సంభవించడము. 'ప్రయాణసందర్భములు డెందంబుల సందడింప.' Vish. vii. 148. దీనికి దానికి సందర్భము లేదు, లేక ఒకటికొకటి సందర్భము లేకుండా ఉన్నది they disagree, they do not agree. అది ఈ సందర్భములో జరగదు it cannot be done at this juncture. పూర్వోత్తర సందర్భము ఎరుగక మాట్లాడుచున్నాడు he talks without knowing the circumstances. ఇప్పుడు సందర్భము కాదు it is not convenient now. సందర్భించు sandarbhinṭsu. v. n. To agree, tally, to be convenient, to be opportune, to occur, happen, అనుకూలించు, ఇముడు, సంభవించు, ప్రాప్తమగు.